Papież o św. Efremie Syryjczyku

Przypomnienie bliskowschodnich korzeni chrześcijaństwa i postać św. Efrema Syryjczyka były przedmiotem katechezy Benedykta XVI podczas audiencji ogólnej 28 listopada. W Auli Pawła VI zgromadziło się około pięciu tysięcy wiernych z całego świata.

Po wygłoszeniu nauki i streszczeniu jej w kilku językach, Papież pozdrowił pielgrzymów z różnych krajów, m.in. Polaków z kraju i emigracji. Na zakończenie odmówił z obecnymi Modlitwę Pańską i udzielił wszystkim błogosławieństwa apostolskiego.
„Panuje dziś powszechne przekonanie, że chrześcijaństwo jest religią europejską, która przyczyniła się do eksportu kultury europejskiej do innych krajów. Rzeczywistość jest jednak bardziej skomplikowana i złożona. Nie tylko dlatego, że korzenie religii chrześcijańskiej znajdują się w Jerozolimie, w Starym Testamencie, w świecie semickim i karmią się stale tym korzeniem Starego Testamentu, ale również dlatego, że ekspansja chrześcijaństwa w pierwszych wiekach postępowała w równym stopniu ku Zachodowi, światu grecko-łacińskiemu, gdzie ukształtowało się grecko-łacińskie, które następnie stworzyło kulturę europejską, jak i ku Wschodowi, aż po Persję i po Indie, gdzie powstało chrześcijaństwo odmiennej kultury, posiadające własny wyraz i tożsamość kulturową” – powiedział Ojciec Święty.
Podejmując następnie główny wątek swego nauczania od wielu miesięcy – przedstawiania Ojców Kościoła z pierwszych wieków – ukazał postać św. Efrema. Urodził się on w 306 r. w rodzinie chrześcijańskiej w Nisibis na terenie dzisiejszej Syrii. Tam też wzrastał u boku biskupa Jakuba i został wyświęcony na diakona, a później założył tam szkołę teologiczną, w której nauczał. Tradycja głosi, że Efrem był mnichem. W 363 r., po zdobyciu jego rodzinnego miasta przez Persów, wyjechał do Eddesy, gdzie kontynuował pracę katechetyczną. Zmarł na dżumę, pomagając chorym w czasie epidemii. Św. Efrem „był diakonem, czyli sługą zarówno w posłudze liturgicznej, jak też bardziej radykalnie – w miłości do Chrystusa” – kontynuował Papież.
Przytoczył następnie 3 fragmenty z dzieł wspomnianego Ojca Kościoła, podkreślając, że cała jego twórczość była przepojona poezją. Jego refleksja teologiczna wyrażała się w poetyckich paradoksach i obrazach, a jego teologia stawała się w ten sposób liturgią, „śpiewem dla Boga” – dodał mówca. Przypomniał też, że hymny św. Efrema przez wieki używane były w liturgii, ukazując piękno wiary i ucząc wierzących.
Benedykt XVI zwrócił uwagę, że Efrem Syryjczyk podkreślał wyjątkową rolę i godność kobiety. A sposób, w jaki mówił o kobietach, zawsze pełen był wrażliwości i szacunku. „Św. Efrem mawiał, że «jak bez Chrystusa nie ma Odkupienia, tak nie ma Wcielenia bez Maryi»” – przypomniał Papież.
Po wygłoszeniu katechezy pozdrowił pielgrzymów w ich językach narodowych. Do Polaków powiedział: „Pozdrawiam pielgrzymów z Polski. Dobiega końca rok liturgiczny. Dziękujemy Bogu za wszelkie łaski, jakie w tym czasie wylał na nas przez posługę Kościoła. Niech będą zaczynem naszego duchowego wzrostu. Niech Bóg wam błogosławi”.
W audiencji udział wzięły m.in. grupy z Żar, Żagania, a także pracownicy Domu Pielgrzyma im. Jana Pawła II z Częstochowy.
Wśród pielgrzymów z Francji znalazły się przedstawicielki katolickich organizacji feministycznych.
Na zakończenie spotkania z wiernymi Papież zaapelował do wszystkich ludzi dobrej woli o pomoc osobom chorym na AIDS i zarażonym wirusem HIV w związku z przypadającym 1 grudnia światowym dniem walki z tą chorobą.