Papież: sprawiedliwość najsilniejszym czynnikiem jedności

Uczciwe i zgodne z prawdą egzekwowanie sprawiedliwości przyczynia się do stabilności i zaufania w społeczeństwie, a tym samym do jego jedności – powiedział Papież w pierwszym w swym pontyfikacie przemówieniu z okazji inauguracji roku sądowniczego w Państwie Watykańskim. Zastrzegł, że tam, gdzie nie ma prawdziwej sprawiedliwości, nie może istnieć również autentyczne prawo, ponieważ samo prawo wynika z uznania prawdy o godności każdej osoby.

Sprawiedliwość i jedność

Papież przyznał, że działalność wymiaru sprawiedliwości zapewnia prawidłowe funkcjonowanie Państwa Watykańskiego oraz wiarygodność porządku prawnego. W swym przemówieniu skupił się na związku między sprawiedliwością a jednością społeczeństwa. Przypomniał, że tradycja chrześcijańska zawsze uznawała sprawiedliwość za cnotę o fundamentalnym znaczeniu dla porządku życia osobistego i wspólnotowego, a według św. Augustyna porządek sprawiedliwości wywodzi się z porządku miłości.

Miłość nie jest arbitralna ani chaotyczna

„Gdy miłość jest właściwie uporządkowana – mówił Ojciec Święty – gdy Bóg znajduje się w centrum, a bliźni jest uznawany w swojej godności, wtedy całe życie osobiste i społeczne odzyskuje właściwy kierunek. Z tego porządku miłości rodzi się również porządek sprawiedliwości. Prawdziwa miłość bowiem nigdy nie jest arbitralna ani chaotyczna, ale uznaje prawdę relacji i godność każdej osoby. Dlatego sprawiedliwość nie jest jedynie zasadą prawną, ale cnotą, która przyczynia się do budowania wspólnoty i stabilizacji życia społeczności”.

Obiektywny charakter sprawiedliwości

Papież zauważył, że św. Tomasz z Akwinu z kolei, opierając się na prawie rzymskim, podkreślał stabilny i obiektywny charakter sprawiedliwości. Nie zależy ona od przypadkowych interesów, ale zakorzenia się w prawdzie o każdej osobie i w dążeniu do dobra wspólnego.

Sprawiedliwość jako warunek miłości

Katechizm Kościoła Katolickiego definiuje natomiast sprawiedliwość jako cnotę kardynalną, która uzdalnia nas „do poszanowania praw każdego i do wprowadzania w stosunkach ludzkich harmonii, która sprzyja bezstronności względem osób i dobra wspólnego”. Tak rozumiana sprawiedliwość jest warunkiem miłości, ponieważ, jak powiedział Leon XIV, dzięki niej staje się możliwa wspólnota, która jest najwyższym owocem miłości.

Sprawiedliwość buduje zaufanie i jedność

„Z tego powodu – mówił dalej Papież – sprawiedliwość, gdy jest sprawowana w sposób wyważony i wierny prawdzie, staje się jednym z najsilniejszych czynników jedności we wspólnocie. Nie dzieli ona, lecz wzmacnia więzi łączące ludzi i przyczynia się do budowania wzajemnego zaufania, które umożliwia uporządkowane współżycie”.

Na służbie prawdy i misji Piotra

Leon XIV zwrócił też uwagę na szczególne znaczenie wymiaru sprawiedliwości w Państwie Watykańskim, które służy misji Następcy Piotra. Działalność Trybunału Watykańskiego nie ogranicza się do rozstrzygania sporów, ale przyczynia się do ochrony porządku prawnego i wiarygodności instytucji. Każda decyzja, każdy proces i każdy wyrok mają odzwierciedlać poszukiwanie prawdy, które leży u podstaw życia Kościoła.