Angola: trzeci etap papieskiej pielgrzymki do Afryki

Podczas swojej wizyty w Angoli papież odwiedzi jedno z najpopularniejszych miejsc pielgrzymkowych na południe od Sahary: sanktuarium maryjne Mama Muxima „Matka Serca”. Jest to duchowe serce kraju, wciąż borykającego się z konsekwencjami długiej wojny domowej, która zakończyła się dopiero w 2002 roku. Angola była kolonią dłużej niż większość innych państw afrykańskich i uzyskała niepodległość od Portugalii dopiero w 1975 roku.

„Papież Leon XIV – pielgrzym nadziei, pojednania i pokoju, błogosławi Angolę” – to motto, które towarzyszy papieskiej wizycie w tym kraju. Wcześniej Angolę odwiedził Jan Paweł II w 1992 roku i Benedykt XVI w 2009 roku. Przewodniczący episkopatu ma nadzieję, że „papieska wizyta doda Angolczykom sił i odwagi by mogli przezwyciężyć swoje problemy i stać się żywymi świadkami Bożej miłości”.

Trzy miasta, dwie podróże wewnętrzne

Leon XIV spędzi w Angoli ok. 65 godzin (od soboty, 18 kwietnia, do wtorku, 22 kwietnia). W tym czasie odwiedzi stołeczną Luandę, Muximę, gdzie znajduje się sanktuarium „Matki Serca” i Sauriomo, gdzie odwiedzi dom spokojnej starości oraz odprawi Mszę. Oznacza to dwie wewnętrzne podróże: pierwszą, trwającą ok. 30 minut papież odbędzie helikopterem, drugą natomiast samolotem, mając do pokonania prawie 950 kilometrów. Liczącą 1.627 km trasę z Jaunde do Luandy papież odbędzie samolotem włoskich linii lotniczych ITA A330-900neo, podobnie jak trasę z Luandy do Malabo, która liczy 1.564 km. W sumie na tym etapie podróży papież pokona ponad 5300 kilometrów i spędzi na pokładzie dziewięć godzin.

Papież poliglota

W czasie swej wizyty w Angoli Leon XIV wygłosi sześć przemówień. Po dwóch krajach, gdzie używał głównie francuskiego i angielskiego, teraz kolej przyszła na portugalski, będący oficjalnym językiem tej byłej portugalskiej kolonii. W czasie liturgii używane będą też lokalne języki i narzecza. Podczas trzeciego etapu pielgrzymki papież odprawi dwie publiczne Msze św. i będzie przewodniczył nabożeństwu różańcowemu.

Logo podróży

Logo pielgrzymki przedstawia zaznaczony na czerwono kontur kraju – symbol krwi, przelanej przez mieszkańców Angoli. Gałąź mulemby, afrykańskiego drzewa figowego, układają się w półokrąg, symbolizujący pracę, a wspólnie z krzyżem staje się symbolem Eucharystii. Wizerunek dopełniają linie symbolizujące rzeki, a jego przesłaniem jest ukazanie Angoli, pobłogosławionej przez Boga i prowadzonej przez papieża ku przyszłości „pokoju, godności i odnowionej nadziei”.

Wolność religii

Konstytucja Angoli gwarantuje zasadę rozdziału Kościoła od państwa. Artykuł 10 stanowi: „Państwo uznaje i szanuje różne wyznania religijne, które mają prawo do swobodnej organizacji i prowadzenia działalności, o ile przestrzegają one Konstytucji i ustaw Republiki Angoli”. Chrześcijanie stanowią ponad 90 proc. mieszkańców tego kraju, liczącego ponad 35 milionów mieszkańców. Katolicy stanowią ponad 56 proc. populacji, co czyni Angolę jednym z najbardziej katolickich państw w Afryce. Portugalscy misjonarze zaszczepili katolicyzm w XVI wieku, obecnie silną pozycję mają również wspólnoty protestanckie (ok. 30 proc. populacji), zwłaszcza zielonoświątkowcy. Tradycyjne religie afrykańskie wyznaje ok. 5 proc. mieszkańców.

1 511 kapłanów i 2 460 sióstr zakonnych

Kościół jest obecny na tym terytorium poprzez 5 metropolii i 15 diecezji. Działa 519 parafii i 1483 ośrodków duszpasterskich. Konferencja Episkopatu Angoli i Wysp Świętego Tomasza i Książęcej obejmuje dwa państwa niegraniczne, ale połączone wspólną przeszłością pod panowaniem kolonialnym Portugalii. Nuncjuszem apostolskim jest Polak, abp Kryspin Dubiel. W kraju jest 27 biskupów, 1007 księży diecezjalnych i 504 kapłanów zakonnych, posługuje 18 diakonów stałych, 340 braci zakonnych, 2.460 sióstr zakonnych, 8 członków instytutów świeckich, 43 misjonarzy świeckich i 56.559 katechistów. Na jednego kapłana w Angoli przypada 13.441 wiernych, podczas gdy w Algierii było to 146 osób, w Kamerunie 2.516 a w Gwinei Równikowej 4.709.

Edukacja i służba zdrowia

W niższych seminariach duchowych kształci się 1.598 uczniów, a 2.366 kleryków odbywa formację w wyższych seminariach. Kościół aktywnie angażuje się w edukację, prowadząc 530 szkół na różnym poziomie edukacji, w których uczy się obecnie prawie 470 tys. osób – od przedszkolaków po studentów. W Angoli działa 48 kościelnych szpitali, 76 przychodni, 7 leprozoriów, 12 domów spokojnej starości, 112 sierocińców i 5 ośrodków dla niepełnosprawnych. Działania Kościoła koncentrują się również na pomocy rodzinie przez prowadzenie poradni rodzinnych i ośrodków formacji. Kościół aktywnie zabiera głos w przestrzeni publicznej m.in. dzięki bardzo popularnemu w Angoli „Radiu Ecclesia”.