Papież w Gwinei Równikowej, jedynym kraju hiszpańskojęzycznym w Afryce

Ostatnim celem wizyty Leona XIV a krajach afrykańskich jest Gwinea Równikowa. Papież ma przybyć tam jako „posłaniec pokoju” i architekt „większej jedności w Kościele i społeczeństwie”. Oczekiwanie wśród ludności jest ogromne, oświadczył biskup Mongomo Juan Domingo Beka Esono Ayang w okresie poprzedzającym wizytę. W dniach 21-23 kwietnia papież zatrzyma się w miastach Malabo, Mongomo i Bata. Jest to ostatni przystanek jedenastodniowej podróży do Afryki, podczas której papież odwiedził już Algierię, Kamerun i Angolę.

Gwinea Równikowa – ten środkowoafrykański kraj – graniczy z Kamerunem od północy, a z Gabonem od wschodu i południa. Kontynent nazywa się Mbini; kraj obejmuje również pięć zamieszkanych wysp. Na początku roku Ciudad de la Paz – Miasto Pokoju – na kontynencie zostało wyznaczone na stolicę, zastępując Malabo, położone na wyspie Bioko, jako centrum polityczne.

Gwinea Równikowa jest jedynym hiszpańskojęzycznym krajem w Afryce. Jednak nie tylko dawna potęga kolonialna, Hiszpania, która ostatecznie przyznała krajowi niepodległość 12 października 1968 roku, była zainteresowana tym terytorium. Od początku XVI wieku rościło sobie do niego prawa kilka innych krajów, m.in. Portugalia i Wielka Brytania. W trakcie dekolonizacji wyraziły również zainteresowanie sąsiednie państwa, takie jak Gabon, a nawet Nigeria.

Obecnie w Gwinei Równikowej mieszka prawie 1,9 miliona ludzi, głównie na kontynencie. Około czterech na pięciu mieszkańców należy do grupy etnicznej Fang. Przynależność religijna jest podobnie jednorodna. Zdecydowana większość to katolicy. Niektóre tradycyjne religie są nadal praktykowane. Do tej pory jedynym papieżem, który odwiedził Gwineę Równikową, był w 1982 roku Jan Paweł II.

Obecna podróż Leona XIV zbiega się ze 170. rocznicą przybycia pierwszych chrześcijańskich misjonarzy do tego kraju. We wszystkich pięciu diecezjach kraju wierni przygotowywali się na przybycie Leona XIV modlitwami, nowennami i lekcjami katechizmu. Biskup Beka poinformował, że głównym celem podróży będzie edukacja w Malabo, głoszenie wiary w bazylice Mongomo oraz młodzież i rodziny jako filary Kościoła i społeczeństwa w Bacie.

Władza polityczna jako biznes rodzinny

Według szacunków Banku Światowego, odkrycie ropy naftowej trzy dekady temu przekształciło Gwineę Równikową w kraj o wyższym średnim dochodzie. W porównaniu z innymi krajami afrykańskimi jest również wysoki wskaźnik alfabetyzacji i wynosi około 90 procent.

Ale społeczeństwo nie zyskuje: połowa żyje poniżej krajowej granicy ubóstwa; według Banku Światowego może w niedalekiej przyszłości popaść w ubóstwo dwie trzecie mieszkańców. Beneficjentami jest mała grupa, która sprawuje władzę od dziesięcioleci. W jej centrum znajduje się dyktatorski władca Teodoro Obiang Nguema Mbasogo, który został głową państwa w 1979 roku po zamachu stanu – obalając swojego wuja.

Jednak ludność na tym nie korzysta: połowa populacji żyje poniżej krajowej granicy ubóstwa; według Banku Światowego dwie trzecie mieszkańców może w niedalekiej przyszłości popaść w ubóstwo.

Ani wolności słowa, ani walki z korupcją

Liczne organizacje pozarządowe potwierdziły, że  od tego czasu  korupcja nie jest zwalczana, a kraj zajmuje 172. miejsce na 182 w indeksie korupcji Transparency International. Freedom House klasyfikuje go jako „niewolny” pod względem praw politycznych i swobód obywatelskich. Według Amnesty International, nowe prawo mające na celu zwalczanie cyberprzestępczości, dodatkowo ogranicza wolność słowa.

Tymi ograniczeniami są również wielokrotnie dotknięte Kościoły. Według Encyklopedii Britannica większość kościołów została zamknięta na mocy dekretu prezydenckiego w 1975 roku; Kościół rzymskokatolicki był zakazany w latach 1978-1979. Mniejsze Kościoły mają teraz obowiązek rejestracji.