Poznań: 30. rocznica odrodzenia Akcji Katolickiej

Msza św. sprawowana przez abp. seniora Stanisława Gądeckiego w Kościele pw. Nawiedzenia NMP w Poznaniu, konferencja ks. dr. Krzysztofa Butowskiego SDB nt. Akcji Katolickiej w wizji kard. Augusta Hlonda, który w 1930 r. erygował Naczelny Instytut Akcji Katolickiej z siedzibą w Poznaniu oraz pokaz filmu z I Kongresu Akcji Katolickiej w 2001 r. w stolicy Wielkopolski złożyły się na obchody 30. rocznicy reaktywowania tego stowarzyszenia ludzi świeckich w archidiecezji poznańskiej, zlikwidowanego po wojnie przez władze komunistyczne.

„Od momentu swej reaktywacji Akcja Katolicka Archidiecezji Poznańskiej rozpoczęła niezwykle ofiarną pracę nad pogłębieniem własnej formacji chrześcijańskiej, kształtowaniem dojrzałej wiary jej członków; nad pogłębianiem życia religijnego, moralnego, intelektualnego i kulturalnego; nad pełnym uczestnictwem w sakramentach. Świeckich nie można bowiem uważać jedynie za «współpracowników» duchowieństwa, ale za osoby rzeczywiście «współodpowiedzialne» za bycie i działanie Kościoła” – mówił w homilii abp senior Stanisław Gądecki.

W uroczystej Mszy św. uczestniczyli członkowie, asystenci i sympatycy Akcji Katolickiej.

W homilii abp Gądecki zwrócił uwagę na zadania Akcji Katolickiej oraz na konieczność formacji jej członków. „To pogłębianie własnej formacji chrześcijańskiej służy przygotowaniem członków Akcji Katolickiej do realizacji indywidualnego i zbiorowego apostolstwa, czyli do odważnego i kompetentnego występowania na «areopagach» świata” – tłumaczył ks. arcybiskup.

Podkreślił, że potrzebne jest przenikanie wartościami ewangelicznymi życia społecznego, zwłaszcza tam, gdzie wiara i moralność chrześcijańska są zagrożone.

Abp Gądecki zaznaczył, że ważnym zadaniem organizacji jest też kształcenie działaczy społecznych, gospodarczych, kulturalnych i politycznych. „Dobrze uformowani członkowie winni, na miarę swoich charyzmatów i możliwości, zajmować miejsca w życiu społecznym, w polityce, gospodarce, kulturze, aby urzeczywistniać tam wartości chrześcijańskie. Winni angażować się w działania charytatywne oraz w budowanie sprawiedliwości społecznej” – stwierdził.

Arcybiskup podjął też refleksję na temat konieczności odmłodzenia członków tego stowarzyszenia. „Zdając sobie sprawę z tego, że większość członków Akcji Katolickiej jest już w starszym wieku. Trzeba odejść od zasady działania chórów, które mają naturalną skłonność do zamykania się w sobie i są zazwyczaj niezdolne do przyjmowania młodszych członków, młodzi z kolei nie garną się do grona starszych. Dlatego jedynym ratunkiem wydaje mi się powrót do wzorów włoskiej Akcji Katolickiej. Trzeba zaczynać od dzieci i młodzieży i formować je w duchu organizacji, według możliwości ich pojmowania” – przekonywał abp Gądecki.

Ks. Krzysztof Butowski SDB, dr nauk humanistycznych w zakresie filozofii, w swoim wystąpieniu pt. „Akcja Katolicka w wizji Prymasa Polski kardynała Augusta Hlonda” omówił cele stowarzyszenia, czyli „skuteczne powstrzymanie bezbożnictwa i uzdrowienie z nienawiści duchem Chrystusowym ówczesnego polskiego życia publicznego, wyznaczone przez kard. Hlonda”. „Będąc zdeklarowanym przeciwnikiem bezbożnictwa, które słusznie oceniał jako dążenie sił antyreligijnych i antyklerykalnych do zupełnego wyparcia Boga i religii z życia, bez względu na ideologiczne źródło jego pochodzenia, kard. Hlond wiązał z Akcją Katolicką nadzieję na połączenie wszystkich Polaków w obronie myśli katolickiej w Polsce” – mówił prelegent.

Zaznaczył, że „prawo Chrystusowe, czyli miłość bliźniego jako uniwersalna norma moralna, która nie szkodzi nikomu ani żadnej sprawie, miało z kolei, według niego, formować nie tylko sumienie prywatne, czyli pojedynczego człowieka, ale również sumienie publiczne, polityczne i społeczne”.

Przypomniał, że Akcja Katolicka, nie będąc partią polityczną ani nie mając na celu zdobywania władzy politycznej, miała się rozwijać i pracować poza partiami politycznymi. „Nie identyfikując się z żadną partią polityczną, nie służąc żadnej z nich ani nie uprawiając polityki, miała przygotowywać swych członków do uprawiania polityki moralnie dobrej, zdrowej, czyli takiej, która nie wypacza sumień i nie psuje charakterów” – stwierdził ks. dr Butowski SDB. Zaznaczył, że pozostawiając swym członkom swobodę wyboru partii politycznej, organizacja „miała ich kierować do polityki jako katolików świeckich, kierujących się katolickim światopoglądem, opierającym się na prawie naturalnym i zasadach Chrystusowych”.

Spotkanie zakończył spektakl w wykonaniu grupy parafian z parafii pw. Nawiedzenia NMP w Poznaniu oraz modlitwa Koronką do Bożego Miłosierdzia.

„Zadaniem Akcji Katolickiej jest przygotowanie ludzi do pracy społecznej. Członkowie stowarzyszenia mają też współpracować z księżmi w parafiach i wpierać ich działania. Nie jest to możliwe bez formacji i modlitwy” – powiedział KAI Zygmunt Pirogowicz. Prezes Akcji Katolickiej Archidiecezji Poznańskiej zauważył, że potrzebne jest dzisiaj odmłodzenie stowarzyszenia.

Akcję Katolicką powołał papież Pius XI. Istotą jej działalności miał być udział świeckich w apostolstwie hierarchicznym Kościoła. Pierwsze stowarzyszenia powstały we Włoszech, Francji, w Belgii i Niemczech. W Polsce decyzję o powołaniu stowarzyszenia podjęła Komisja Prawna Episkopatu Polski obradująca w Poznaniu 9 września 1929 roku. Rok później statut organizacja zredagował kard. August Hlond, prymas Polski, który zatwierdził papież Pius XI. 24 listopada 1930 roku kard. Hlond erygował Naczelny Instytut Akcji Katolickiej z siedzibą w Poznaniu. Po wojnie władze komunistyczne rozwiązały wszystkie stowarzyszenia świeckie, w tym AK. 2 maja 1996 r. Konferencja Episkopatu Polski erygowała stowarzyszenie.

W archidiecezji poznańskiej dekret powołujący na nowo AK został wydany 24 czerwca 1996 r. Stowarzyszenie organizuje we wrześniu Ogólnopolskie Forum Duszpasterskie, przeglądy pieśni i poezji patriotycznej, koncerty.

Obecnie organizacja liczy ok. 650 osób. Parafialne oddziały Akcji Katolickiej istnieją w niemal 60 parafiach.