Kielczanie modlili się za „Szarego” i jego żołnierzy

W 81. rocznicę rozbicia więzienia UB w Kielcach, modlono się w niedzielę 2 sierpnia za żołnierzy legendarnego gen. Antoniego Hedy „Szarego”, odbył się także marsz pamięci i spotkanie rocznicowe pod murami dawnego więzienia.

Msza św. sprawowana była w Bazylice Katedralnej w Kielcach, a przewodniczył jej o. Kazimierz Głaz, redemptorysta, działacz opozycji antykomunistycznej i kapelan środowisk kombatanckich.

W homilii wskazał na wyjątkowość sierpnia – miesiąca pielgrzymek i ważnych rocznic, jak Cud nad Wisłą, Powstanie Warszawskie oraz w tym kontekście – rozbicie więzienia UB w Kielcach, którego w nocy z 4 na 5 sierpnia 1945 r. dokonały oddziały Armii Krajowej dowodzone przez kpt. Antoniego Hedę „Szarego” i por. Stefana Bębińskiego „Harnasia”.

– Rozbicie ubeckiego więzienia w Kielcach przez oddziały generała „Szarego” i porucznika „Harnasia” to wciąż wielki, niemy krzyk historii, sprzeciwu i walki z czerwoną zarazą, komunistycznym okupantem i niesprawiedliwością. Nosimy w sobie poczucie tych zobowiązań, pamięci i heroizmu tamtych tragicznych dni walczącej Polski. Dlatego nie możemy milczeć. Bo historia, bo kamienie wołać będą –  mówił o. Głaz.

Wskazał również postać gen. Antoniego Hedy „Szarego” jako przykład odwagi, niezłomności i służby Ojczyźnie, a także zachęcał wiernych, aby czerpali inspirację z postawy bohaterów polskiego podziemia niepodległościowego.

Gen. Antoniego Hedę przedstawił jako wzór postawy obywatelskiej i patriotycznej, a „Polska potrzebuje odważnych patriotów, śmiałych rycerzy do walki z przeciwnościami i świętych apostołów do żarliwej modlitwy”.

Po Eucharystii uczestnicy – delegacje władz i środowisk kombatanckich, prowadzeni przez poczty sztandarowe przeszli na ul. Zamkową, pod bramę dawnego więzienia, gdzie przy tablicy upamiętniającej akcję odbyła się dalsza część uroczystości, z programem artystycznym i przemówieniami.

Obchody upamiętniające kieleckie wydarzenie rozpoczęły się już 31 lipca.  Organizatorzy zrezygnowali z dorocznej, widowiskowej rekonstrukcji rozbicia więzienia, która obywała się od 17 lat. Przypominano natomiast postać pułkownika Antoniego Żółkiewskiego „Lina”, który został uwolniony z więzienia, jednak kilka minut później zmarł na zawał serca.

Po części oficjalnej uczestnicy uroczystości przeszli ze zniczami ulicami Zamkową, przez plac Najświętszej Maryi Panny oraz ulicami Jana Pawła II i Ściegiennego na Cmentarz Partyzancki, gdzie spoczywa pułkownik „Lin”.

Organizatorami obchodów rocznicowych byli: Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej Okręg Kielce, Delegatura Instytutu Pamięci Narodowej w Kielcach oraz Ośrodek Myśli Patriotycznej i Obywatelskiej w Kielcach.

Akcja uwalniania więźniów przez żołnierzy Antoniego Hedy „Szarego” rozpoczęła się 4 sierpnia 1945 r. o godz. 23.30 i trwała trzy godziny. „Szary” sprowokował pozorowany atak na Szydłowiec, ze strzelaniną i wybuchami. Duża część bezpieki, milicji i wojska wyjechała z Kielc w kierunku Szydłowca. W drodze ciężarówki zostały zatrzymane przez ludzi „Szarego” przebranych w mundury Ludowego Wojska Polskiego.

Z kolei w Kielcach wyznaczone grupy partyzantów obsadziły punkty zajęte przez bezpiekę i wojsko – pozorowały natarcie, by uniemożliwić im ucieczkę. W tym czasie grupa uderzeniowa zaatakowała więzienie, skąd uwolniono około 300 żołnierzy Armii Krajowej i Narodowych Sił Zbrojnych przetrzymywanych przez UB i NKWD.

W czasie trwania akcji oddział nie poniósł strat w ludziach, sam ,,Szary” został lekko ranny w nogę. Straty wśród personelu więziennego to dwóch zabitych i siedmiu rannych.