Dzień Katechetyczny w Sanktuarium św. Jana Pawła II

W czasie dnia katechetycznego w Sanktuarium św. Jana Pawła II w Krakowie kard. Grzegorz Ryś mówił m.in. o pokoju, zapobieganiu przemocy rówieśniczej, liturgii i wierności Soborowi oraz potrzebie odbudowania międzypokoleniowego przekazu wiary. Zachęcał także do udziału młodzieży w Europejskim Spotkaniu Młodych w Łodzi i zapowiedział Arenę Młodych w Krakowie, która odbędzie się 2 marca 2027 roku.

Dzień katechetyczny rozpoczęła część przeznaczona dla kapłanów, podczas której słowo do zebranych wygłosili kard. Grzegorz Ryś oraz ks. prałat Tomasz Trafny.

Metropolita krakowski podziękował obecnym za ich codzienną pracę i decyzję o dalszym zaangażowaniu w katechezę. Wskazał następnie na najważniejsze tematy, którymi żyje obecnie Kościół powszechny, które porusza papież Leon XIV i które powinny znajdować odzwierciedlenie także w przepowiadaniu i nauczaniu religii.

Pierwszym z nich jest pokój. Kardynał zwrócił uwagę, że nauczanie Ojca Świętego mocno koncentruje się na kwestiach wojny i pokoju. Odniósł ten temat także do doświadczenia dzieci i młodzieży, przypominając o agresji i przemocy rówieśniczej. – To są te przestrzenie, w których Wy jesteście ważni jako katecheci. Trzeba jasno uczyć o tym, co to znaczy wojna, przemoc, że to są rzeczy, które są nie do pogodzenia z godnością chrześcijanina – mówił.

Drugim tematem była liturgia. Kard. Grzegorz Ryś przyznał, że liturgia w Kościele stała się obszarem wojny. Przypomniał, że celem reformy liturgicznej nie jest jedynie zmiana języka, ksiąg czy ustawienia ołtarza, ale pełne i rzeczywiste uczestnictwo całej wspólnoty. – Liturgię celebruje cała wspólnota – mówił. – Przeciwieństwem reformy liturgicznej jest liturgia, w której ciągle jest tylko jeden aktywny uczestnik i to jest oczywiście ksiądz – podkreślił metropolita.

Zaznaczył, że reforma sprowadza się do aktywnego uczestnictwa w liturgii. – Tam, gdzie się dzieje aktywne uczestnictwo, tam zaczęła dokonywać się reforma liturgii – wskazał. Kardynał zapowiedział także pomysł przygotowania krótkich, pięciominutowych katechez w formie filmów, które pomogą wejść wiernym w sztukę celebracji.

Metropolita krakowski mówił również o potrzebie wierności Soborowi. Poinformował, że od października w diecezji ma rozpocząć działalność otwarta Szkoła Soboru Watykańskiego II, której spotkania będą odbywać się raz w miesiącu. Zachęcił katechetów nie tylko do udziału, ale także do informowania o tej inicjatywie innych.

Kardynał zwrócił następnie uwagę na rozpoczynające się przygotowania Kościoła do roku 2033, który określił jako Wielki Jubileusz Śmierci i Zmartwychwstania Jezusa Chrystusa oraz Pięćdziesiątnicy. – Nie ma nic ważniejszego dla nas. Nie ma ważniejszego punktu odniesienia. Nie ma niczego, co by w taki sposób określało nasze życie jak Jezusowa Pascha – podkreślił. Wskazał, że jubileusz powinien stać się okazją do pytania o to, ile Kościół zachował w sobie z tajemnicy Pięćdziesiątnicy.

Kard. Grzegorz Ryś do udziału w Europejskim Spotkaniu Młodych w Łodzi, które ma odbyć się od 28 grudnia do 1 stycznia. Podkreślił, że szczególną wartością tego wydarzenia jest doświadczenie wspólnoty. – Miejsce, gdzie młodzi mogą się spotkać, jest cenne już samo w sobie – mówił, przywołując przekonanie papieża, że jednym z największych problemów współczesnego człowieka jest samotność.

Kardynał zarysował program wydarzenia i zachęcał katechetów, aby zapraszali młodzież do uczestnictwa i wolontariatu. Opowiedział także o młodym człowieku, który podczas jednego ze spotkań podjął się najprostszej posługi, ponieważ – jak powiedział – „to jest moje miejsce”. – On się czuje kimś, kto w jakiejś mierze współtworzy to miejsce. Ponieważ współtworzy, czuje się za nie współodpowiedzialny – mówił kard. Grzegorz Ryś. – Ufam, że naprawdę można ten rodzaj wspólnoty młodym ludziom pokazać w Kościele – dodał.

Metropolita krakowski ogłosił także termin Areny Młodych, która ma odbyć się 2 marca. Spotkanie będzie związane z hasłem Światowych Dni Młodzieży. – Spróbujemy najpierw z młodymi naszej diecezji poczytać to Słowo Jezusowe, co ono może znaczyć w ich życiu. Poczytać je w taki sposób prawdziwie kerygmatyczny, żeby przeżyli takie spotkanie z Jezusem, które ich wyzwala od lęku – zapowiedział.

Galeria zdjęć (6 zdjęć)

Kard. Grzegorz Ryś zwrócił uwagę także na przerwanie międzypokoleniowego przekazu wiary. Zaznaczył, że odpowiedzią nie może być obwinianie młodych. – Pytanie jest, co my możemy z tym zrobić. Trzeba szukać każdej możliwej drogi, żeby ten proces powstrzymać i żeby przekaz wiary międzypokoleniowej odrodził się razem z nimi – mówił. Podkreślił, że jeśli młodzi odkryją wiarę jako Dobrą Nowinę we własnym życiu, będą mogli w przyszłości przekazywać ją swoim dzieciom.

Jednym z głównych wydarzeń życia Archidiecezji Krakowskiej pozostaje również II Synod Archidiecezji Krakowskiej. Kardynał podziękował za dotychczasowe zaangażowanie ponad 400 zespołów synodalnych i zachęcał do włączania się w ich pracę. – W synodzie zawsze chodzi o ewangelizację. Bo w Kościele zawsze chodzi o ewangelizację – podkreślił.

Zauważył przy tym, że ewangelizacja nie jest zadaniem pojedynczych osób, ale całego Kościoła. – Tak jak powiedzieliśmy, że liturgię celebruje cały Kościół, tak ewangelizuje cały Kościół – wskazał. Przywołując doświadczenie rekolekcji głoszonych wspólnie z innymi, zachęcał do odchodzenia od indywidualnego działania na rzecz wspólnej odpowiedzialności.

Gościem obu części dnia katechetycznego był także ks. prałat Tomasz Trafny, który mówił o procesie synodalnym. Zaznaczył, że jego obraz prezentowany w przestrzeni medialnej bywa wypaczony. Stwierdził, że proces synodalny nie rozpoczął się w 2021 roku, ale jego początki sięgają wcześniejszych prac podjętych za pontyfikatu papieża Franciszka. W 2014 roku analizę synodalności powierzono Międzynarodowej Komisji Teologicznej, która po kilku latach przygotowała dokument „Synodalność w życiu i misji Kościoła”. Jego publikacja w 2018 roku stała się impulsem do rozpoczęcia prac nad przygotowaniem zgromadzenia synodalnego i szerokich konsultacji w Kościele.

Podkreślił, że dokument końcowy, podsumowujący zgromadzenie synodalne z 2024 i 2025 roku, ma być inspiracją do dalszej recepcji i poszukiwania konkretnych rozwiązań pastoralnych i ewangelizacyjnych. Zaznaczył również, że dokumenty przygotowywane przez grupy studyjne nie zmieniają doktryny w sprawach wiary i moralności i nie mają charakteru normatywnego. – Tak naprawdę chodzi o zdolność rozpoznawania darów duchowych we wspólnocie kościelnej i pozwolenie na ekspresję tych darów, by pozostawały w służbie danej wspólnoty – mówił ks. Tomasz Trafny. Wskazywał, że wspólnota rozwija się wtedy, gdy jej członkowie mogą służyć otrzymanymi charyzmatami, a duszpasterz nie próbuje wykonywać wszystkich zadań samodzielnie.

Przywołał swoje doświadczenia związane z posługą w Chinach i podkreślił znaczenie świadectwa oraz zaangażowania świeckich. – Synodalność jest sposobem na to, by umożliwić osobom świeckim rozwijanie otrzymanych darów duchowych i wykorzystywanie ich w służbie wspólnocie Kościoła. Kto ma doświadczenie ruchu, wspólnoty czy stowarzyszenia, w którym dzielenie się darami duchowymi jest czymś naturalnym, wie, że taka wspólnota przyciąga, ponieważ każdy może znaleźć w niej swoje miejsce i rozwijać się – mówił.

Kapłan zaznaczył, że Kościół powinien rozpoznawać charyzmaty wiernych i pozwalać im aktywnie służyć, dzięki czemu także duchowni mogą mocniej skupić się na głoszeniu słowa i ewangelizacji. Wskazał, że żywa wspólnota powstaje wtedy, gdy jej członkowie odnajdują swoje właściwe miejsce i dzielą się otrzymanymi darami. – Jeśli potrafimy wyzbyć się chęci kontrolowania wszystkich aspektów życia parafialnego i diecezjalnego, zaczynamy w wolności dostrzegać, że wspólnota może rozwijać się duchowo, a także materialnie, gdy każdy z jej członków odnajduje w niej swoje właściwe miejsce – dodał na zakończenie.