Konferencja w stulecie sakry pierwszych sześciu chińskich biskupów

„Oblicze Kościoła powszechnego w Chinach” – to tytuł międzynarodowej konferencji, która upamiętni stulecie sakry pierwszych sześciu chińskich biskupów. Wydarzenie odbędzie się 5 listopada na Papieskim Uniwersytecie Urbaniana. Z tej okazji do Rzymu przybędą dwaj biskupi z Chińskiej Republiki Ludowej – ordynariusz diecezji pekińskiej i mianowany przez Leona XIV biskup diecezji Haimen.

Misyjna agencja Fides, która jest organizatorem wydarzenia, przypomina, że sto lat temu Pius XI konsekrował w Bazylice św. Piotra sześciu chińskich biskupów wybranych osobiście spośród kandydatów przedstawionych przez Kościół w Chinach.

Był to krok, który zmienił oblicze tamtejszego Kościoła, gdyż do tego czasu wszyscy biskupi w tym kraju byli zagranicznymi misjonarzami. Gest ten oznaczał zwrot w polityce misyjnej Stolicy Apostolskiej, mający również na celu uwolnienie dzieła apostolskiego od mentalności kolonialnej.

Sześciu rodzimych biskupów

Historyczny dzień dla Kościoła w Chinach miał miejsce 28 października 1926 roku i był ważnym krokiem na drodze do uwieńczenia dzieła misyjnego w Państwie Środka. Na Mszy, podczas której konsekrował nowych biskupów, Pius XI wyznał, że nie jest w stanie powstrzymać radości na widok tych „pierwszych owoców i nowych pędów chińskiego episkopatu”.

Sakrę biskupią z rąk Ojca Świętego otrzymali wówczas: Filip Zhao Huaiyi – wikariusz apostolski Xuanhua w prowincji Hebei (w 1946 wikariat ten stał się diecezją), Melchior Sun Dezhen CM – prefekt apostolski Anguo, również w prowincji Hebei (od 1951 diecezja), Ludovicus Chen Guodi – wikariusz apostolski Fenyang w prowincji Shanxi (od 1946 diecezja), Joseph Hu Ruoshan – wikariusz apostolski Taizhou w prowincji Zhejiang (od 1946 diecezja), Simon Zhu Kaimin – wikariusz apostolski Haimen w prowincji Jiangsu (od 1946 diecezja) i Odoric Cheng Hede – prefekt apostolski Puqi w prowincji Hubei (od 1951 diecezja).

Zwrot w polityce misyjnej

Agencja Fides przypomina, że wyświęcenie pierwszych rodzimych biskupów w Chinach było ważnym zwrotem w polityce misyjnej Stolicy Apostolskiej.  Został on zainspirowany listem apostolskim „Maximum illud”, napisanym w 1919 roku przez Benedykta XV. List ten uznawany jest za „Wielką Kartę” (magna charta) współczesnej działalności misyjnej Kościoła katolickiego.

Papież podkreślił w nim, że wiara katolicka „nie jest obca żadnemu narodowi”, stanowczo potępił też sytuacje, w których misjonarze realizowali interesy polityczne i gospodarcze swoich ojczystych europejskich krajów zamiast głosić czystą Ewangelię. Nakazał oddzielenie dzieła Kościoła od kolonialnych dążeń mocarstw i położył nacisk na formację lokalnego duchowieństwa.

List apostolski Benedykta XV dał również początek „Soborowi w Szanghaju” z 1924 roku. Był to pierwszy ogólnokrajowy synod Kościoła katolickiego w Chinach, który całkowicie zreformował tamtejsze misje i wskazał na konieczność formacji rodzimego duchowieństwa.

Obecność chińskich biskupów

W konferencji na Papieskim Uniwersytecie Urbaniana wezmą udział trzej kardynałowie: Pietro Parolin, sekretarz stanu Stolicy Apostolskiej, Louis Antonio Tagle, proprefekt Dykasterii ds. Ewangelizacji, oraz Stephen Chow Sau Yan z Hong z Hongkongu. Obecni będą także dwaj przedstawiciele Kościoła w Chinach – biskup diecezji pekińskiej Joseph Li Shan i biskup diecezji Haimen Ignazio Ding Zuyao.

Podczas konferencji w Rzymie zaprezentowany zostanie film pt. „Długa podróż. Przygoda sześciu chińskich biskupów wyświęconych w Rzymie przez Piusa XI w 1926 r.” autorstwa Teresy Tseng Kuang Yi. Podczas paneli mowa będzie m.in. o inkulturacji i międzykulturowości formacji, a także o znaczeniu zwrotu misyjnego, który nastąpił między pontyfikatami Benedykta XV i Piusa XI. Debatę poprowadzi Marta Zhao Nan, która w agencji Fides odpowiada za informacje w języku chińskim.

Bp Joseph Li Shan ma 61 lat i został wyświęcony na biskupa w 2007 roku za zgodą Stolicy Apostolskiej. Bp Ignazio Ding Zuyao ma 40 lat i został mianowany biskupem przez Leona XIV, sakrę przyjął 15 października 2026 roku. Był dziewiętnastym biskupem wyłonionym w ramach tymczasowego porozumienia między Stolicą Apostolską a Chińską Republiką Ludową. Warto zauważyć, że dzisiejsza diecezja Haimen, którą przyszło mu kierować, powstała w 1926 roku w celu powierzenia kierownictwa nad nową jednostką kościelną przedstawicielowi chińskiego duchowieństwa; był nim jezuita Simone Zhu Kaimin, jeden z pierwszych sześciu rodowitych chińskich biskupów konsekrowanych przez Piusa XI.