Konferencja prasowa Ojca Świętego | 16 listopada 2026
Rok: 2026
Autor: Leon XIV
Poniżej publikujemy pełny zapis konferencji prasowej Ojca Świętego tłumaczeniu na język polski:
Matteo Bruni
Dzień dobry wszystkim! Dzień dobry, Wasza Świątobliwość!
Pierwsze, co chciałbym powiedzieć, również w imieniu dziennikarzy, to: dziękujemy. Dziękujemy za tę podróż, podczas której pozwolił nam Ojciec Święty odkryć różnorodność tej ziemi, jej niezwykłe bogactwo, ale także wielką różnorodność ludów, z którymi się spotkaliśmy; również ich miłość, wiarę, miłość do Kościoła i oczywiście miłość do Ojca Świętego, zwłaszcza w Chiclayo… I wiarę, która w obliczu wielkich przeciwności staje się nadzieją, o czym Ojciec Święty mówił nam również w tych dniach. Może jednak, zanim przejdziemy do pytań, chciałby Ojciec Święty skierować do nas kilka słów…
Papież Leon XIV
[Po angielsku]Zacznę po angielsku. Dzień dobry wszystkim! Cieszę się, że was widzę. Dziękuję za pracę, jaką wykonaliście, towarzysząc nam w tej podróży. Mam nadzieję, że nie zmęczyłem was zbytnio. Myślę, że pod wieloma względami była to wspaniała podróż. Trzy kraje, trzy bardzo różne kraje, które jednak mają ze sobą wiele wspólnego, nie tylko pod względem językowym. Jednocześnie istnieją między nimi ogromne różnice. Przychodzi mi na myśl, że moglibyśmy nadać tej podróży tytuł Magnifica humanitas, ponieważ była ona prawdziwym doświadczeniem spotkania z ludźmi i odkrywania bogactwa darów obecnych w różnych kulturach, wśród rozmaitych narodów, w miastach i na obszarach wiejskich, które odwiedziliśmy. Jednocześnie mogliśmy na nowo uświadomić sobie, że wielki dar człowieczeństwa jest tym cenniejszy, iż stanowi dzieło Boga, ponieważ Bóg bowiem zechciał się wcielić, zechciał stać się człowiekiem, aby pomóc nam rozpoznać, jak wielkim darem jest człowieczeństwo. Mogliśmy dostrzec to na tak wiele różnych sposobów, w tylu barwach, w różnorodności muzyki oraz w rozmaitych przejawach wiary i pobożności, z którymi spotykaliśmy się przez wszystkie dni naszej podróży.
[Po hiszpańsku]Osobiście pragnę podziękować Bogu, a także ludom, wspólnotom i krajom, które przyjęły mnie, które przyjęły nas w tych dniach. Uświadomiliśmy sobie, że naprawdę mamy wiele powodów do radości i świętowania. Jak wielką wartość mają ludzkie doświadczenia, przeżycia religijne oraz świadectwa pobożności i wiary, którymi mogliśmy dzielić się w tych dniach. Myślę, że właśnie w tym należy przede wszystkim dostrzegać piękno takiej podróży apostolskiej, której głównym celem było dzielenie się wiarą i głoszenie orędzia Ewangelii pośród różnych ludów, mających odmienne doświadczenia życiowe, nierzadko naznaczone cierpieniem i bólem, ale zawsze celebrujących z radością swoją wiarę w Boga. Dobrze, bardzo dziękuję. Jeśli ktoś chciałby o coś zapytać, jestem gotów spróbować odpowiedzieć. Bardzo dziękuję.
Papież Leon XIV
Dobrze. Bardzo dziękuję. Czy ktoś chciałby zadać pytanie?
Matteo Bruni
Dziękuję Waszej Świątobliwości.
Papież Leon XIV
Jestem gotów spróbować odpowiedzieć. Bardzo dziękuję.
Matteo Bruni
Dziękuję, Ojcze Święty. A może nawiązując do Magnifica humanitas, której doświadczaliśmy w ostatnich dniach, i rozpoczynając od Urugwaju, jest z nami Juan Paullier, dziennikarz Zorrilla Media…
Juan Carlos Paullier (Zorrilla Media)
Wasza Świątobliwość, jak się Ojciec Święty czuje? Czy sam Ojciec Święty jest zaskoczony wytrzymałością, jaką wykazał się podczas tej podróży?
Papież Leon XIV
Moją wytrzymałością?
Juan Carlos Paullier
Czy jest nią Ojciec Święty zaskoczony?
Papież Leon XIV
[Po hiszpańsku]Inni są mną zaskoczeni. Ja dziękuję Bogu. Prawda jest taka, że – jak wszyscy wiedzą – nieco ponad miesiąc temu przeszedłem dość poważną operację. Już od pierwszego tygodnia, właściwie od samego początku, miałem jednak na uwadze zaplanowaną podróż i pragnąłem ją odbyć. I tak, z Bożą pomocą – a głęboko wierzę, że również dzięki sile modlitwy – udało się to zrealizować. Otrzymywałem wiadomości dosłownie z całego świata. Dzięki pewnej determinacji, której mi również nie brakuje, oraz pomocy lekarzy okazało się, że podróż jest możliwa. Muszę przyznać, że nie odzyskałem jeszcze stu procent sił, ale czuję się całkiem dobrze. Wytrwałość jest jednym z darów, którymi obdarzył mnie Pan. Za to dziękuję Bogu.
Matteo Bruni
Dziękuję, Juanie.
Juan Carlos Paullier (Zorrilla Media)
[Po hiszpańsku]Chciałbym zapytać w szczególności o Urugwaj, choć wydaje się, że od wizyty Ojca Świętego w tym kraju minęło już bardzo wiele czasu. Powiedział Ojciec Święty między innymi, że nie należy utożsamiać tego, co małe, z tym, co nie ma znaczenia. Jaki konkretny przykład może dać Kościół w Urugwaju innym wspólnotom? Dlaczego zdecydował się Ojciec Święty odwiedzić właśnie taki kraj jak Urugwaj i jakich owoców spodziewa się po tej wizycie, zarówno wśród urugwajskich katolików, jak i w całym społeczeństwie, które jest tak bardzo zlaicyzowane? Bardzo dziękuję.
Papież Leon XIV
[Po hiszpańsku]Dziękuję. Mamy listopad, zbliża się już Adwent i Boże Narodzenie, i myślę na przykład o Betlejem, o tych małych miejscowościach, do których Jezus przybywał ze swoim orędziem, i o tym, jak wielkich rzeczy może dokonać niewielka wspólnota. Nie dlatego, że sama w sobie jest wielka, lecz dlatego, że wiara zaczyna się od czegoś tak małego jak ziarnko gorczycy. W Urugwaju wszyscy mogliśmy zobaczyć – i być może niektórzy byli tym rzeczywiście zaskoczeni – jak niezwykle żywy był odzew wspólnoty katolickiej, i nie tylko jej. Ponadto dzięki szczęśliwemu, powiedziałbym wręcz opatrznościowemu zbiegowi okoliczności przy planowaniu podróży, mogliśmy uczestniczyć w uroczystościach ku czci Matki Bożej Trzydziestu Trzech. Jest to święto o wielkim znaczeniu zarówno dla pobożności urugwajskich katolików, jak i dla historii ich kraju. Wszystko to pozwala dostrzec, że również w kraju uważanym za tak bardzo zlaicyzowany – gdzie wiele osób nie praktykuje już czynnie swojej wiary czy religii albo uczestniczy w życiu religijnym jedynie w niewielkim stopniu, bądź wcale – Kościół, wierni, chrześcijanie mają wiele do powiedzenia. Odzew, z jakim spotkaliśmy się w tych dniach, był wspaniały i wierzę, że zasiane zostało ziarno, które będzie wzrastać.
Matteo Bruni
Dziękuję, Wasza Świątobliwość. Drugie pytanie zada Elisabetta Piqué, argentyńska dziennikarka z La Nación.
Elisabetta Piqué (La Nación)
[Po hiszpańsku]Dziękujemy, Ojcze Święty, za tę wspaniałą podróż. Gratulujemy wytrzymałości, bo my jesteśmy już zupełnie wyczerpani. Chciałabym zapytać o spotkania, jakie Ojciec Święty odbył podczas pobytu w Argentynie z prezydentem Javierem Mileiem. Spotkaliście się dwukrotnie. Czy mógłby Ojciec Święty opowiedzieć nam nieco o przebiegu tych spotkań? W Argentynie skierował Ojciec Święty wiele ważnych przesłań. Które z nich uważa Ojciec Święty za najważniejsze dla rządu Javiera Mileia? I jeszcze jedno pytanie, to wielkie pytanie, które wciąż pozostaje bez odpowiedzi. Ojciec Święty dobrze znał Papieża Franciszka. Dlaczego nigdy nie odwiedził on Argentyny?
Papież Leon XIV
[Po hiszpańsku]Na drugie pytanie nie będę próbował odpowiadać, ponieważ tego nie wiem i nie mogę pretendować, że potrafię odgadnąć lub odczytać myśli Franciszka, choć byłem jego współpracownikiem i znałem go w ostatnich latach jego życia, a nawet nieco wcześniej. Pozostawił nam tę sprawę jako tajemnicę. Będziemy mogli zapytać go o to w życiu wiecznym.
Z prezydentem Mileiem spotkałem się już wcześniej w Rzymie, kiedy przybył do Watykanu. Podobnie było w przypadku Franciszka, obaj reprezentowali, powiedzmy, bardzo odmienne kierunki polityczne, a mimo to najwyraźniej bardzo dobrze się ze sobą rozumieli.
Chcę raz jeszcze podkreślić, że przesłanie, które pragnę przekazywać, przesłanie, które chcę nieść, nie jest polityczne. Choć niektórzy – także w pewnych krajach – próbują przypisywać mnie do prawicy czy lewicy, doszukując się w moich słowach krytyki albo jej braku, ja mówię o Magnifica humanitas. I właśnie o tym rozmawiałem z Panem Prezydentem Mileiem, mówiąc o poszanowaniu człowieka, zachęcając go przede wszystkim do zwrócenia większej uwagi na osoby – powiedzmy – najbardziej potrzebujące w społeczeństwie argentyńskim.
Owszem, rozmawialiśmy również o kwestiach gospodarczych, o niektórych trudnościach, z jakimi kraj nadal się zmaga, a także o sytuacji, w której zaczynał, itd. Przede wszystkim jednak osiągnęliśmy wzajemne zrozumienie, rozmawiając o wartości życia, o wartości istoty ludzkiej na wszystkich etapach jej istnienia, musimy bowiem poszukiwać sposobów wspólnej pracy w tej dziedzinie. Właśnie o tym była nasza rozmowa, a mogliście zresztą sami zauważyć – zarówno podczas powitania, jak i pożegnania – że prezydent wykazywał otwartość na wysłuchanie tego przesłania. Dlatego uważam, że pod tym względem było to bardzo pozytywne spotkanie.
Matteo Bruni
Dziękuję, Elisabetta. Dziękuję, Ojcze Święty. Kolejne pytanie z Argentyny zada Pamela Francescato z Canal 5 Noticias.
Pamela Francescato (Canal 5 Noticias)
[Po hiszpańsku]Ojcze Święty, chciałabym pogratulować Ojcu Świętemu energii, co przez cały czas widzieliśmy, bardzo, bardzo dobrze. Okazał nam Ojciec Święty bardzo wiele miłości. Przed przyjazdem Ojca Świętego Argentyna przeżywała – i nadal przeżywa – trudny okres, pod wieloma względami pełen mroku. Tymczasem po zakończeniu wizyty, po wysłuchaniu słów Ojca Świętego, cała Argentyna mówi dziś tylko o Ojcu Świętym, zapewniam, w telewizji, jak i w radiu. Pozostawiła ona w nas wszystkich niezwykle głęboki ślad. Społeczeństwo potrzebowało głosu Ojca Świętego, przypomnienia, jak wspaniałe jest człowieczeństwo i że musimy nieustannie iść za tym pozostając ludzcy. Co nam Ojciec Święty mógłby doradzić? Dzisiaj, po tej wizycie, Argentyna znów się uśmiecha. Jaka jest rada Ojca Świętego?
Papież Leon XIV
[Po hiszpańsku]Myślę, że coraz bardziej wszyscy uświadamiamy sobie, jak bardzo pozwoliliśmy, aby kierowały nami algorytmy i polaryzacja, która nie jest dziełem przypadku, lecz w wielu sytuacjach została intncjonalnie wywołana.
Uważam też – mówię to niejako na marginesie, choć nie do końca – że wy, dziennikarze, macie niezwykle ważną rolę do odegrania, pomagając wszystkim przezwyciężyć tę polaryzację i mówić: spójrzmy na to, czego Argentyna doświadczyła w ciągu tych kilku dni. Jak to możliwe, że ludzie prawicy i lewicy, że my wszyscy byliśmy razem na ulicach, świętując i ciesząc się czymś znacznie większym niż dyskusja polityczna?
Osobiście głęboko wierzę, że w orędziu Jezusa Chrystusa – choć darzę ogromnym szacunkiem tych, którzy nie są chrześcijanami i wybierają inną drogę – zawarte jest wezwanie do budowania mostów i poszukiwania pojednania, dzięki czemu możemy na nowo odkryć, że istnieją aspekty człowieczeństwa znacznie większe i głębsze niż sprawy, które tak często stają się przyczyną podziałów, nienawiści i polaryzacji.
Chciałbym wierzyć, że ta wizyta przynajmniej przyczyniła się do rozbudzenia w sercach wielu osób przekonania, iż możemy zmienić sposób myślenia, możemy myśleć inaczej. Oczywiście nadal będą między nami występować różnice zdań, nie muszą one jednak prowadzić do wzajemnej nienawiści, posługiwania się tak agresywnym językiem czy tworzenia nawet wewnątrz rodzin atmosfery, w której ludzie nie potrafią już ze sobą rozmawiać ani odnaleźć jedności.
Obyśmy zatem, zasiewając na nowo ziarna nadziei i głosząc, że jedność jest możliwa pomimo trudności i różnic, potrafili poszukiwać rozwiązań, kierując się zawsze dobrem wspólnym, dobrem całego ludu.
Matteo Bruni
Dziękuję. Kolejne pytanie zada Sergio Rubín, dziennikarz El Clarín, również z Argentyny.
Sergio Rubín (El Clarín)
[Po hiszpańsku]Bardzo dziękujemy za odwiedzenie nas i za cały trud. Ojciec Święty. Oczywiscie temat jedności przewijał się przez całe przesłanie skierowane do Argentyny, od chwili przybycia aż do wyjazdu. Wielu zastanawia się jednak, czy to przesłanie rzeczywiście zostanie wysłuchane. Chciałbym zapytać o następującą sprawę: Argentyna miała kiedyś liczną klasę średnią, ale nastąpił w niej spektakularny upadek społeczny, tak jakby miała miejsce powszechna wojna – której jednak nie było. Pytanie brzmi: obecnie trwa proces dostosowawczy – co można powiedzieć w świetle społecznej nauki Kościoła? Ponieważ są ludzie, którzy wkładają w to ogromny wysiłek, jest wielu cierpiących, i powiedzmy sobie: jak sprawić, by ta niemoralność Argentyny, kraju o tak wielkim bogactwie – a także o tak bogatej inteligencji – nie przeszkodziła jej w osiągnięciu postępu? Bardzo dziękuję.
Papież Leon XIV
[Po hiszpańsku]Dziękuję. Nie wdając się w szczegółowe rozważania ekonomiczne, trzeba zauważyć, że na obecną sytuację wpłynęły również czynniki o charakterze międzynarodowym, które – powiedzmy – przyczyniły się do powstania tak poważnych trudności, dotykających klasę średnią, nie mówiąc już o najuboższych.
Myślę, że także w tej sytuacji powinniśmy zachęcać wszystkich – cały lud, obywateli, ale również klasę polityczną – do poszukiwania, jak wspólnie pracować na rzecz odbudowy i poprawy warunków życia całej ludności.
W niektórych przypadkach wymaga to współpracy międzynarodowej oraz poszukiwania rozwiązań problemów, które wywołują poważne konflikty i mają dotkliwe konsekwencje gospodarcze dla społeczeństw.
Wszyscy musimy kierować się dobrem wspólnym. Często małe przedsiębiorstwa, jeśli otrzymają jakieś wsparcie, mogą w większym stopniu przyczyniać się do tworzenia miejsc pracy, a tym samym do umacniania klasy średniej.
Bardzo ważne jest jednak, aby zachęcać nie tylko pojedyncze osoby do poszukiwania sposobów życia w nadziei, ale także wielkich tego świata do poszukiwania wartości dla dobra wszystkich, do działania na rzecz świata, w którym coraz mniej osób posiada coraz więcej. Innymi słowy, gromadzenie bogactwa – co jest również przesłaniem nauczania społecznego – oznacza zastanowienie się, jak dokonać redystrybucji w sposób nieco bardziej sprawiedliwy, a nawet znacznie bardziej, aby nie doszło do zjawiska zmniejszenia lub nawet zaniku klasy średniej, oraz wzmocnienie klasy pracującej, ludzi i ruchów społecznych, tak aby mogli żyć z większą godnością.
Matteo Bruni
Dziękuję, Ojcze Święty. Kolejne pytanie pochodzi z Peru. Zada je Fátima Saldonid, dziennikarka peruwiańskiej telewizji publicznej.
Fátima Saldonid (peruwiańska telewizja publiczna)
[Po hiszpańsku]Ojcze Święty, wie Ojciec doskonale, że jesteśmy narodem bardzo serdecznym i żywiołowym – lubimy się obejmować i okazywać uczucia poprzez rozmaite gesty, dlatego trochę się zaniepokoiliśmy, kiedy zobaczyliśmy, że ktoś rzucił różaniec. Wiem jednak, że uczyniono to z wielkiej miłości, ponieważ wszyscy pragnęli znaleźć się jak najbliżej Ojca Świętego. Powiedział Ojciec Święty, że podczas swojej posługi w Peru nauczył się być biskupem, a później, że w czasie tej podróży nauczył się również nieco lepiej być Wikariuszem Chrystusa. Co najbardziej poruszyło Ojca Świętego podczas tej wizyty, i co zabierze Ojciec ze sobą, myśląc o dalszym sprawowaniu posługi w Kościele? Jest jeszcze coś, czego inni nie rozumieją – dla nas jest Ojciec Święty – naszym ojcem, naszym tatą, który został teraz wyniesiony do nowej godności, ale kiedy powróci do nas także ten „niewyniesiony” jeszcze ojciec?
Papież Leon XIV
[Po hiszpańsku]Cóż, ostatnie pytanie pozostawmy bez odpowiedzi, ponieważ nie wiem jeszcze, dokąd udam się w przyszłym roku, a tym bardziej w przyszłości. Korzystając jednak z pytania, chciałbym podkreślić, że przygotowanie papieskiej wizyty w takich miejscach wymaga ogromnego wysiłku. Pragnę podziękować wszystkim wspólnotom: Limie, która dysponuje większymi środkami, ale wykonała naprawdę wielką pracę; Pucallpie, która ma mniejsze możliwości, lecz nie brakuje jej zapału i gorąca – w różnych znaczeniach tego słowa – a której mieszkańcy również włożyli wiele wysiłku w przygotowanie wczorajszych wydarzeń. Cusco i Chiclayo. Naprawdę trzeba docenić i podziękować wszystkim, którzy zaangażowali się w te przygotowania. Zbyt częste wizyty nie byłyby wobec nich sprawiedliwe, dlatego pozwolimy im teraz trochę odpocząć.
Życzliwość Peruwiańczyków, także przez tę osobę, która z wielką wiarą chciała po prostu podarować mi różaniec, należy do doświadczeń, które człowiek zachowuje w sercu – a może również w oku – i które pozostawiają trwały ślad w jego życiu. Wszystko to pokazuje, że jest tu prawdziwy entuzjazm, głęboka wiara i gorące pragnienie otrzymania błogosławieństwa Pana za pośrednictwem – w tym przypadku – Jego sługi, Papieża.
Ta bliskość sama w sobie jest przesłaniem płynącym z obu stron. Możliwość radosnego dzielenia się wiarą i udzielania błogosławieństwa przypomina nieco wydarzenie opisane w Ewangelii, kiedy kobieta pragnęła jedynie dotknąć skraju szaty Chrystusa, aby otrzymać Jego błogosławieństwo.
Kiedy przejeżdżałem samochodem, ludzie pragnęli choćby dotknąć szyby papieskiego pojazdu i próbowali nawet przekraczać bariery ustawione przez policję, ponieważ chcieli żyć tą wiarą, odczuwać ją i osobiście jej doświadczać.
Ja zaś, dzięki Bogu i siłom, którymi mnie obdarza, staram się być blisko nich. Ale jednocześnie sam bardzo wiele otrzymuję dzięki ich entuzjazmowi, wierze i pobożności. To naprawdę dar Boży. Podzielili się nim ze mną, ale także z całym światem, ze wszystkimi, którzy mogli być świadkami tego, co wspólnie przeżyliśmy. Dziękuję Bogu. Nie znajduję innych słów.
Matteo Bruni
Dziękuję, Wasza Świątobliwość. Dziękuję, Fatimo. Kolejne pytanie zadaje Carlos Villaréal z peruwiańskiego radia publicznego.
Carlos Villareál (RPT Notícias)
Ojcze Święty, jak się Ojciec czuje? RPT Notícias przesyła pozdrowienia. Ojcze Święty, jednym z kluczowych aspektów tej wizyty było przybycie do Peru w bardzo trudnej sytuacji, w jakiej obecnie się znajdujemy. W swoim przemówieniu poruszył Ojciec temat przemocy, zjawiska El Niño oraz opadów deszczu na północy kraju, które Ojciec Święty bardzo dobrze zna. W związku z tym, jak sądzi Ojciec Święty, w jaki sposób Peruwiańczycy – zarówno wierzący, jak i niewierzący – mogą na dłuższą metę zachować tego ducha jedności, wiary i nadziei, który rozbudziła w nas wizyta Ojca Świętego? Pozwolę sobie również zapytać: wiem, że spotkał się Ojciec Święty w Peru z osobami, które zgłaszały, że padły ofiarą godnych ubolewania sytuacji ze strony członków Kościoła. Jakie uczucia wzbudziło w Ojcu Świętym to spotkanie z nimi? Jak Ojciec Święty odebrał te spotkania i jakie odczucia wywołały one w Ojcu Świętym? Bardzo dziękuję, Ojcze Święty.
Papież Leon XIV
[Po hiszpańsku]Dziękuję. W pewnym sensie przynajmniej część odpowiedzi jest jednoznaczna.
Papież – a przynajmniej ja – chętnie odwiedziłbym wszystkie kraje na całym świecie, o ile Pan da mi na to wystarczająco dużo czasu. Ale Papież jest tylko jeden. Pełni on – i to jest bardzo ważne – rolę Wikariusza Chrystusa, ale Kościół żyje na poziomie lokalnym wraz z biskupami, którzy są pasterzami.
Uważam też, że przynajmniej część mojego przesłania, którym podzieliłem się również z biskupami, polega na tym, aby to właśnie oni kontynuowali to doświadczenie wiary, którego doznaliśmy w ostatnich dniach.
Powiedziałem biskupom: teraz wasza kolej, abyście kontynuowali to dzieło, nie tracili darów, którymi dzieliliśmy się w ostatnich dniach, aby to doświadczenie radości, pobożności i wiary mogło trwać i nadal się rozwijać.
Jeśli chodzi o ofiary – jak zapewne pan wie, nie jest to pierwszy raz, kiedy rozmawiam z ofiarami – z pewnością w Peru, ale także w innych krajach. Papież nie może jednak wysłuchać wszystkich na całym świecie. Jest to więc również gest wyrażający pragnienie bycia blisko ofiar, pomagania im w odnalezieniu drogi, która być może, krok po kroku, doprowadzi je do prawdziwego uzdrowienia.
Jest to jednocześnie zobowiązanie do dalszej pracy na rzecz prewencji, aby takie rzeczy nigdy więcej się nie powtórzyły, a także wezwanie skierowane do biskupów i osób posługujących w duszpasterstwie w ich diecezjach: wy, którzy jesteście najbliżej tych sytuacji, musicie wywiązywać się z obowiązków, musicie im towarzyszyć, to właśnie wy musicie naprawdę wziąć na siebie odpowiedzialność za towarzyszenie im i pomaganie im, aby sprawiedliwości stało się zadość i aby te przestępstwa nigdy więcej się nie powtórzyły.
Matteo Bruni
Dziękuję, Wasza Świątobliwość. Dziękuję, Carlosie. Teraz przejdziemy do pytań spoza krajów, które odwiedziliśmy. Przenosimy się do Włoch… Pytanie zada Fabio Marchese Ragona z telewizji Mediaset.
Fabio Marchese Ragona (Mediaset)
Dziękuję, Wasza Świątobliwość! Zadaję to pytanie w imieniu wszystkich Włochów, dlatego chciałbym zapytać, czy tym razem możemy porozmawiać po włosku…
Oczywiście była to bardzo piękna, niezwykle intensywna podróż, wypełniona licznymi spotkaniami. Niektórzy z nas zdołali ją przetrwać, ale niewiele brakowało, aby…
Papież Leon XIV
Widzę tam z tyłu wiele zmęczonych twarzy. Nie wiem, co się dzieje!
Fabio Marchese Ragona
Tak, tak… Niewiele brakowało, a musielibyśmy pożegnać się ze wszystkimi ostatecznie… oczywiście, widzieliśmy, że Ojciec Święty wygłosił wiele przemówień i wydawało się, jakby w ogóle nie odczuwał zmęczenia. Skłoniło nas to do refleksji nad niedawnym, niespodziewanym pobytem Ojca Świętego w szpitalu. Chcielibyśmy dowiedzieć się, jak Ojciec Święty przeżył ten czas choroby, zwłaszcza wiadomość, że nagle musi udać się do szpitala. Czy konieczne będą dalsze badania kontrolne lub leczenie? Czy to doświadczenie zmieni coś w papieskim życiu?
Papież Leon XIV
Pierwsza wiadomość była dla mnie zaskoczeniem. Nie miałem żadnych objawów, czułem się dobrze. Kiedy więc podczas badań, przeprowadzanych w ramach – jak to się mówi – check-upu, czyli rutynowych, corocznych badań kontrolnych, którym poddaję się od wielu lat, zauważono coś, co początkowo wyglądało jedynie jak jakiś cień, było to niespodziewane. Później przeprowadzono dokładniejsze badania, wykonano biopsję i okazało się, że rzeczywiście coś tam jest. Był to nowotwór. Muszę powiedzieć – i wiąże się to trochę z tym, o czym mówiłem wcześniej – że bardzo zależało mi na odbyciu tej podróży. Dlatego powiedziałem: zróbmy to od razu. Dzięki łasce Bożej zachowywałem spokój. Czułem, że trzeba poddać się zabiegowi, więc należało to zrobić. Ufałem naszym lekarzom i opiece medycznej, dlatego zdecydowaliśmy się działać. Dzięki Bogu, jak wiecie, wszystko przebiegło bardzo dobrze. W usuniętej części płuca – czy tak się mówi: wyciętej? – nowotwór był całkowicie ograniczony do tego obszaru. Nie ma potrzeby podejmowania dalszego leczenia z tego powodu. Oczywiście, ze względów ostrożności, trzeba będzie zachować czujność i regularnie wykonywać coroczne badania kontrolne. Jak się wówczas czułem? Mam brata – jest to sprawa publicznie znana – który obecnie znajduje się w znacznie trudniejszej sytuacji zdrowotnej. Jednak również to doświadczenie przeżywamy z wielką ufnością pokładaną w Panu. Być może jest to także pewien znak dla osób, które cierpią i odczuwają ogromny lęk – co jest przecież zrozumiałe. Chciałbym im powiedzieć: trzeba się badać. Profilaktyka jest bardzo ważna. Trzeba troszczyć się o siebie i o własne zdrowie. A kiedy zachodzi konieczność podjęcia leczenia, nie należy nadmiernie się obawiać, lecz trzeba podjąć odpowiednie kroki. Dzięki Bogu, w moim przypadku, również dzięki sile modlitwy tak wielu osób, wszystko zakończyło się bardzo pomyślnie. Jestem tutaj jako świadek tego wszystkiego.
Matteo Bruni
Dziękuję, Fabio.
Papież Leon XIV
Chyba mniej więcej odpowiedziałem na pytanie, prawda?
Matteo Bruni
Tak, dziękuję, Ojcze Święty. Kolejne pytanie zada Gerry O’Connell z America Magazine.
Papież Leon XIV
Będzie pan mówił po angielsku?
Gerry O’Connell (America Magazine)
Słucham?
Matteo Bruni
Gerry, będziesz mówił po angielsku?
Gerry O’Connell (America Magazine)
[Po angielsku]Tak, będę mówił po angielsku, Ojcze Święty. Przede wszystkim gratuluję. To była wspaniała podróż. Uczestniczyłem w wielu podróżach papieskich i uważam, że ta była naprawdę wyjątkowa. Patrząc na Ojca Świętego w Peru, odnoszę wrażenie, że jego serce jest w Peru, a ciało być może w Rzymie. Chciałbym jednak zadać pytanie. Wczoraj w Pucallpie, przemawiając w porcie do misjonarzy i przedstawicieli ludów Amazonii, powiedział Ojciec Święty misjonarzom, że ich wikariat jest większy od wielu państw, a posługuje w nim zaledwie 25 kapłanów. Ojcze Święty, przybył Ojciec do Peru w 1985 r. jako misjonarz. Jeśli dobrze rozumiem, augustianie ze Stanów Zjednoczonych odpowiedzieli wówczas na apel Papieża Jana XXIII o wysyłanie kapłanów do Ameryki Łacińskiej, ponieważ ich liczba była niewystarczająca. Spędził tam Ojciec Święty 20 lat, a teraz powrócił jako Papież misjonarz. Nadal dostrzega Ojciec problem niedoboru kapłanów, a przecież również w Stanach Zjednoczonych zamyka się kościoły. Wiemy, że podczas Synodu poświęconego Amazonii odbyła się szeroka dyskusja na ten temat. Przyjęto wówczas propozycję dopuszczenia do święceń kapłańskich viri probati, czyli dojrzałych, sprawdzonych w wierze żonatych mężczyzn. Wiemy też, że zagadnienie to powróciło podczas konsultacji poprzedzających Synod o synodalności. Czy Duch Święty nie mówi przez to wszystko czegoś Kościołowi? I druga część mojego pytania. Papież Franciszek w swej Querida Amazonia nie odpowiedział ani twierdząco, ani przecząco na propozycję dotyczącą dojrzałych żonatych mężczyzn, przedstawioną przez Synod poświęcony Amazonii. Chciałbym zatem zapytać: czy za pontyfikatu Ojca Świętego kwestia ta pozostaje otwarta? Czy nadal jest rozważana? Ojciec Święty sam był misjonarzem i zna tę rzeczywistość.
Papież Leon XIV
[Po angielsku]Dziękuję. Przede wszystkim, aby spojrzeć na tę sprawę z szerszej perspektywy, chciałbym rozpocząć od miejsca, w którym sam podjąłem działalność misyjną, czyli od Chulucanas. Kiedy po raz pierwszy przybyłem do Peru, było tam – mówię o augustianach – około 15-20 augustianów ze Stanów Zjednoczonych i dwóch Peruwiańczyków. Dzisiaj, wśród augustianów posługujących na północy Peru, nie ma już chyba żadnego Amerykanina, może jest jeden, ale musiałbym się zastanowić. Wydaje mi się jednak, że nie ma już żadnego. Jest natomiast 35 Peruwiańczyków. Duch Święty działa zatem na wiele sposobów, a z pewnością tam, gdzie prowadzi się odpowiednie duszpasterstwo powołaniowe i formację, które przynoszą, że tak powiem, owoce. Nie można więc wykluczyć, że w przyszłości będzie więcej kapłanów, także peruwiańskich, którzy podejmą posługę na tych terenach misyjnych. Oczywiście istnieją wyzwania, którym trzeba sprostać, na przykład w regionie Amazonii, gdzie kwestia powołań jest znacznie bardziej złożona z wielu różnych powodów. Na przykład w Peru istnieje siedem wikariatów apostolskich. Wczoraj byliśmy w Pucallpie. Jeśli chodzi o przytoczone przeze mnie dane, to właśnie Pucallpa, Puerto Maldonado i Iquitos należą obecnie do trzech wikariatów, w których jest więcej powołań. W innych jest ich znacznie mniej. Pozostaje więc jeszcze bardzo wiele do zrobienia.
Jednym z rozwiązań, które zaproponowano do rozważenia, jest to, o czym Pan mówi. Nie jest to jedyne rozwiązanie, ale jest to rozwiązanie, które w niektórych kręgach Kościoła może wywołać podziały, ponieważ nie ma – że tak powiem – powszechnej akceptacji dla tej koncepcji. Jak już wielokrotnie podkreślałem w ciągu tego krótkiego półtora roku – czy jakkolwiek należałoby określić ten czas – odkąd jestem Papieżem, jednym z moich najważniejszych priorytetów jest przede wszystkim umacnianie jedności i komunii między nami, członkami Kościoła.
Aby propagować ideę, którą Duch Święty może nadal sugerować – ale nie tylko mnie, ponieważ Papież nie zmienia doktryny Kościoła – wszyscy musimy słuchać. Biskupi muszą słuchać. Być może w przyszłości pewne rzeczy ulegną zmianie. Obecnie jednak uważam, że ważną częścią mojej posługi w Kościele jest leczenie ran i zbliżanie ludzi do siebie. To trochę podobne do tego, o czym rozmawialiśmy wcześniej, gdy mówiliśmy o polaryzacji wywołanej kwestiami politycznymi w niektórych krajach, która występuje również wewnątrz Kościoła. Powiedziałbym zatem: najpierw zbliżmy się do siebie. Zastanówmy się, jakie naszym zdaniem powinny być priorytety, a potem zobaczymy, jak będziemy postępować dalej.
Doskonale zdaję sobie sprawę, że wiele osób nie zgadza się z tym podejściem. Jest to w porządku. Jestem tutaj i właśnie to proponuję w ramach mojej posługi. I sądzę, że na razie to wystarczy, ponieważ cała kwestia dotycząca żonatych mężczyzn jako duchownych jest skomplikowana. Jak wiemy, są też inni, którzy mają inne propozycje. Jednak wszystkie te sprawy wymagają czasu i będziemy je realizować zgodnie z tym, jak Pan nas prowadzi.
Matteo Bruni
Dziękuję, Ojcze Święty. Dziękuję, Gerry. Kolejne pytanie… Przepraszam, następne pytanie zada Sylwia Wysocka z Polskiej Agencji Prasowej (PAP).
Sylwia Wysocka (PAP)
Dziękuję za tę przepiękną podróż i za to, że zabrał nas Ojciec Święty do Chiclayo. Podczas tej podróży Ojciec Święty wielokrotnie wspominał o przebytej operacji chirurgicznej. Poprzednicy Ojca Świętego podpisywali listy zawierające rezygnację z urzędu sub conditione, na wypadek zapadnięcia w śpiączkę, co przecież może się zdarzyć… Chciałabym wiedzieć, chciałam zapytać, czy Ojciec Święty również podpisał tego rodzaju dokument?
Papież Leon XIV
Nie!
Matteo Bruni
Dziękuję! Przejdźmy do następnego pytania…
Papież Leon XIV
Na razie nie widzę takiej potrzeby, dzięki Bogu! W prawie kanonicznym istnieją już różne przepisy, które obecnie regulują tę kwestię. Jak powiedziałem jeszcze przed wyborem na Papieża, jestem w rękach Bożych. Być może to uczynię, tak sądzę… Jednak na razie nie widzę takiej potrzeby. Dziękuję.
Matteo Bruni
Dziękuję, Sylwio. Dziękuję, Ojcze Święty. Kolejne pytanie zada dobrze nam znana Valentina Alazraki… z Televisa.
Valentina Alazraki (N+ Televisa)
[Po hiszpańsku]Dzień dobry, Ojcze Święty. Dziękujemy za tę wspaniałą podróż, w której mogliśmy uczestniczyć. W ostatnich dniach Ojciec Święty wielokrotnie powtarzał, że Peru jest jego ojczyzną, jego domem. Opowiadał nam Ojciec, jak wiele zawdzięcza tamtejszemu ludowi i jak bardzo doświadczenia zdobyte w Peru go przemieniły. Można powiedzieć, że to, kim Ojciec Święty dzisiaj jest, stanowi po części owoc tego, co przeżył w Peru. Ale ma Ojciec Święty również drugą ojczyznę – Stany Zjednoczone, ponieważ tam się urodził. Chcielibyśmy więc dowiedzieć się, jaki wpływ na Ojca Świętego wywarły Stany Zjednoczone, które Go ukształtowały, lub co dały Mu Stany Zjednoczone. Wiem, że powie Ojciec Święty, że być może nie pamięta konkretnych dat, ale czy moglibyśmy pomyśleć, że od Chiclayo do Chicago?
Papież Leon XIV
Odwrotnie!
Valentina Alazraki (N+ Televisa)
Chiclayo – Chicago.
Papież Leon XIV
Chicago – Chiclayo.
Valentina Alazraki (N+ Televisa)
Nie, chodzi mi o podróż. O podróż do Stanów Zjednoczonych.
Papież Leon XIV
Ach, przecież powiedziałem już kilka minut temu…
Valentina Alazraki (N+ Televisa)
Po hiszpańsku…
Papież Leon XIV
[Po hiszpańsku]Przed kilkoma minutami powiedziałem, że podróże na rok 2027 są jeszcze na etapie planowania. Jedyną potwierdzoną jest podróż do Korei z okazji Światowych Dni Młodzieży. Poza tym rozważamy różne możliwości. Na razie jednak tyle mogę powiedzieć. Nic więcej.
Valentina Alazraki (N+ Televisa)
Nie, pytałam o Stany Zjednoczone. Co Ojciec Święty im zawdzięcza?
Papież Leon XIV
A więc nie o podróż… To znaczy…
Valentina Alazraki (N+ Televisa)
Chodzi mi o to, co dały Ojcu Świętemu Stany Zjednoczone. A potem zadam jeszcze jedno krótkie pytanie.
Papież Leon XIV
[Po hiszpańsku]Pod wieloma względami jestem „gringo”, Amerykaninem. W jednej z gazet, której przedstawiciele są tutaj obecni, przed konklawe ukazał się artykuł, w którym napisano: „najmniej amerykańskim spośród Amerykanów jest Prevost”.
Myślę, że między innymi cechuje mnie bezpośredniość. Kiedy mówię o różnych sprawach, wyrażam się wprost. Mówię, jak jest. Dotyczy to również mojego zdrowia. Otwarte mówienie o takich sprawach, nawet przyznanie: „Cóż, właśnie przez to przechodzę”, nie jest czymś typowym w wielu krajach i kulturach. W Stanach Zjednoczonych zdarza się to nieco częściej, więc tak właśnie jest.
Nie chciałbym wywoływać tutaj kolejnych pytań, ale moja głęboka wiara w demokrację i demokratyczne uczestnictwo w życiu społecznym również wiąże się z tym, że jestem z Ameryki Północnej.
Oczywiście mój sposób przeżywania wiary ukształtował się w dużej mierze pod wpływem doświadczeń w Peru, powiedzmy, że został tam przemieniony. Dorastałem jednak w rodzinie w USA, wprawdzie wielokulturowej, ale takiej, w której również żyło się wiarą. Sądzę zatem, że wiele cech mojego sposobu myślenia i postępowania wywodzi się właśnie stamtąd. Zostałem ukształtowany również przez tę kulturę.
Valentina Alazraki (N+ Televisa)
Ojciec Święty wie, że Meksyk oczekuje Go z ogromnymi emocjami.
Papież Leon XIV
Bardzo dziękuję!
Valentina Alazraki (N+ Televisa)
W Urugwaju odwiedził Ojciec Święty Matkę Bożą z Guadalupe. Czy możemy zatem marzyć, że przyjedzie Ojciec Święty również do Meksyku?
Papież Leon XIV
Oczywiście, że tak! Byłem w Guadalupe już kilkakrotnie, możecie marzyć, ale nie budźcie się jeszcze zbyt szybko! Bo przyjadę, przyjadę… Mam nadzieję, że tak się stanie.
Valentina Alazraki (N+ Televisa)
Wkrótce!
Matteo Bruni
Zobaczymy… Kolejne pytanie zada Jean-Marie Guénois, któy pracuje we francuskim dzienniku Le Figaro.
Jean-Marie Guénois (Le Figaro)
[Po angielsku]Ojcze Święty, czy po tej niezwykle imponującej podróży, która była męcząca i miała miejsce po operacji z 13 października, zamierza Ojciec Święty ponownie przemyśleć swoje priorytety na nadchodzące miesiące? A jeśli mogę, chciałbym również zadać kilka – trzy krótkie pytania – dotyczące trzech konkretnych, bardzo konkretnych spraw. Czy może Ojciec Święty potwierdzić, że Stolica Apostolska przygotowuje dokument dotyczący nadużyć duchowych, przewidujący sankcje kanoniczne? Czy Watykan przygotowuje dokument w sprawie nadużyć duchowych? Czy rozważa Ojciec Święty uelastycznienie Motu proprio Traditionis custodes? I czy wkrótce mianuje Ojciec Święty swoich pierwszych nowych kardynałów? Bardzo dziękuję.
Papież Leon XIV
[Po angielsku]Bardzo dziękuję. W odwrotnej kolejności: Bez komentarza na temat przyszłych kardynałów. Jest ich tam wciąż wystarczająco dużo. Myślę, że obecnie jest ich około 116. W końcu do tego dojdziemy.
Nadużycia duchowe to bardzo poważny temat w Kościele. Trwają prace nad nim w Watykanie. Nie ma na razie gotowego dokumentu, który miałby zostać opublikowany. Cóż, przynajmniej na razie. Jednak sama koncepcja, potrzeba możliwości rozstrzygania niektórych z tych kwestii na gruncie prawa kanonicznego, stanowi jeden z problemów, ponieważ aby wymierzyć sprawiedliwość, trzeba dysponować, że tak powiem, kodyfikacją lub, jak wiadomo, prawnym sformułowaniem określającym, w jaki sposób należy to wdrożyć. A jest to wciąż bardzo niejasna koncepcja. Chociaż prawdopodobnie każdy z nas mógłby opisać konkretne przypadki lub sytuacje, w których miało to miejsce. Tak więc analizujemy tę kwestię i pracujemy nad nią.
Nie, nie w tej chwili: Traditionis Custodes to decyzja Papieża Franciszka i będziemy nadal się jej trzymać. Traditionis Custodes zawiera możliwości udzielenia dyspensy lub zezwolenia na Mszę trydencką — czyli Mszę Vetus Ordo. I tak więc, powtarzam, w imię jedności Kościoła oraz ze względu na ogromną większość katolików na całym świecie, odprawiamy ryt Soboru Watykańskiego II, ustanowiony przez Pawła VI, i będziemy to robić nadal. Istnieje możliwość ubiegania się o dyspensę dla tych, którzy tego pragną.
Nie czuję potrzeby wprowadzania zmian, dziękuję, ale zasadniczo wszystko będzie przebiegało tak, jak dotychczas.
Matteo Bruni
Być może niektórzy dziennikarze będą musieli dostosować się po tej podróży.
Papież Leon XIV
Są zmęczeni.
Matteo Bruni
Jeszcze jedno, ostatnie pytanie. Giacomo Galeazzi z La Stampa.
Giacomo Galeazzi (La Stampa)
Ojcze Święty, wydaje mi się, że pośrednio mogę być jednym z tych, którzy potwierdzają, że Ojciec Święty cieszy się dobrym zdrowiem. Wczoraj w Cusco źle się poczułem. Ojciec Święty był w stanie przemawiać, a ja nie mogłem nawet chodzić, więc… Wasza Świątobliwość, Ojciec Święty głosował w wyborach Midterm. Czego oczekuje teraz Ojciec Święty w odniesieniu do swojego kraju, zarówno w polityce wewnętrznej, jak i na arenie międzynarodowej, w czasie gdy na świecie coraz bardziej rozpowszechniają się wojna hybrydowa i wojna kognitywna? Również we Włoszech ponosimy ich konsekwencje. Czy po tych wyborach Midterm nastąpi większe umiarkowanie, czy większa polaryzacja?
Papież Leon XIV
Mogę jedynie powtórzyć to, co powiedziałem przed kilkoma minutami: chciałbym widzieć więcej zdolności do dialogu, budowania mostów i pojednania, a mniej polemik, mniej wojen i mniej podziałów. Wiem, że również to jest marzeniem, ale wiem także, że jest to możliwe. Zobaczymy zatem… Nie daję komentarza politycznego, pragnę krzewić naukę społeczną Kościoła, mając nadzieję, że przynajmniej niektórzy zechcą jej wysłuchać. Starajmy się zatem zawsze rozwijać dialog i umiejętność wzajemnego słuchania.
Matteo Bruni
Dziękuję, Wasza Świątobliwość!
Papież Leon XIV
Dziękuję wszystkim! Mam nadzieję, że będziecie mogli trochę odpocząć w podróży.
Matteo Bruni
Raz jeszcze dziękuję.
www.vatican.va


