Bp Greger w Węgierskiej Górce: pokój przegrywa najpierw w ludzkim sercu

– Jeśli pokój ponosi klęskę, to zawsze ten proces rozpoczyna się nie na froncie walk, ale w ludzkim sercu – podkreślił bp Piotr Greger podczas Mszy św. sprawowanej 1 września przy schronie bojowym „Wędrowiec” w Węgierskiej Górce koło Żywca. Eucharystia była jednym z centralnych punktów uroczystości patriotycznych, podczas których uczczono pamięć obrońców Ojczyzny oraz ofiar II wojny światowej.

Tegoroczne uroczystości związane były z 87. rocznicą bohaterskiej obrony Węgierskiej Górki, a także z 83. rocznicą stracenia partyzantów w Żabnicy i 80. rocznicą stracenia żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych.

Przed rozpoczęciem głównych obchodów uczestnicy przemaszerowali sprzed Urzędu Gminy Węgierska Górka pod schron bojowy „Wędrowiec”. Po podniesieniu flagi państwowej i oficjalnym powitaniu sprawowano Mszę św. w intencji Obrońców Węgierskiej Górki, której przewodniczył bp Piotr Greger.

W homilii biskup pomocniczy diecezji bielsko-żywieckiej nawiązał do słów św. Pawła o człowieku zmysłowym i człowieku duchowym. Wyjaśnił, że nie chodzi o dwa różne rodzaje osób, lecz o dwa poziomy ludzkiego życia i dwa odmienne sposoby patrzenia na rzeczywistość.

Jak zaznaczył, człowiek zmysłowy zatrzymuje się na tym, co doczesne, kierując się przede wszystkim przyjemnością i wygodą, natomiast człowiek duchowy szuka głębi i stara się przekraczać swoje ograniczenia, zwracając się ku temu, co „lepsze, wyższe i bardziej wartościowe”.

Bp Greger odczytał tę biblijną diagnozę w perspektywie kolejnej rocznicy wybuchu II wojny światowej. Podkreślił, że każda wojna jest przyzwoleniem na zło i nie można budować nowego porządku świata na przemocy, agresji, zgliszczach i grobach niewinnych ludzi.

– Wojna stanowi zaprzeczenie ludzkiej zdolności miłowania drugiego człowieka. Nie jest możliwe, aby budować zdrowe relacje międzyludzkie na zgliszczach i grobach niewinnych ludzi – mówił.

Hierarcha zaznaczył, że obecność uczestników uroczystości w miejscu pamięci jest nie tylko wyrazem wspominania wydarzeń wojennych, ale również modlitewnym apelem o pokój. Przypomniał, że pokój nie jest jedynie rezultatem politycznych debat i podejmowanych decyzji.

– Pokój jest darem Boga, jest wartością wydarzenia Wieczernika – podkreślił, przywołując słowa Chrystusa: „Pokój zostawiam wam, pokój mój daję wam”.

Zdaniem kaznodziei, skoro pokój jest darem Boga, należy o niego nieustannie prosić. Modlitwa o pokój jest bowiem wyrazem postawy człowieka duchowego, który dostrzega rzeczywistość głębszą niż tylko doraźne ludzkie działania i interesy.

Bp Greger podkreślił zarazem, że chrześcijańskie rozumienie pokoju nie ogranicza się do braku działań wojennych. Pokój – tłumaczył – stwarza przestrzeń dla Boga i drugiego człowieka, wyrasta z miłości, zdolności do porozumienia i przebaczenia oraz gotowości do dzielenia się z potrzebującymi.

Przypomniał również słowa bł. Jana XXIII z encykliki „Pacem in terris”, wskazujące, że trwałego pokoju nie można budować inaczej niż przez zachowywanie porządku ustanowionego przez Boga.

– Nie ma mowy o pokoju prawdziwym i stałym tam, gdzie codzienność nie jest oparta o Boże prawo zapisane w przykazaniach – stwierdził.

Biskup zaakcentował odpowiedzialność każdego człowieka za pokój rodzący się w codziennych relacjach. – Jeśli pokój ponosi klęskę, to zawsze ten proces rozpoczyna się nie na froncie walk, ale w ludzkim sercu – zaznaczył.

Jak wyjaśnił, wojna poprzedzona jest zawsze zwycięstwem gniewu, nienawiści i niesprawiedliwości nad miłością i szacunkiem dla człowieka. Dlatego – podkreślił – odpowiedzialność za tworzenie warunków pokoju dotyczy zarówno życia społecznego, jak i osobistego.

Nawiązał do słów Chrystusa o tych, którzy wprowadzają pokój i przypomniał, że postawa pokoju jest owocem miłości zdolnej do porozumienia, przebaczenia i braterstwa przekraczającego wszelkie granice.

Po Eucharystii program uroczystości obejmował m.in. część artystyczną, wystąpienia zaproszonych gości, wręczenie odznaczeń państwowych, Apel Poległych oraz złożenie wiązanek kwiatów pod tablicą pamiątkową. Obchody zakończył koncert Orkiestry Reprezentacyjnej Straży Granicznej z Nowego Sącza.

Węgierska Górka zajmuje szczególne miejsce w historii pierwszych dni II wojny światowej. Od 1 września 1939 r. I Kompania Forteczna „Węgierska Górka” przez kilkadziesiąt godzin stawiała opór niemieckiemu napastnikowi. Zespół ludzi, w przeważającej części górali żywieckich i podhalańskich, zmusił prawie 18-tysieczną 7. Bawarską Dywizję Piechoty do 29-godzinnej krwawej walki, zanim mogła posunąć się dalej w głąb Polski. Polacy rozlokowani byli w czterech bunkrach: „Waligóra”, „Włóczęga”, „Wąwóz” i „Wędrowiec”.

Po wojnie ustalono, że w obronie Węgierskiej Górki śmierć poniosło 11 żołnierzy. Ich nazwiska figurują na tablicy honorowej, wmurowanej w ścianę fortu „Wędrowiec”. Węgierska Górka, zwana przez historyków „Westerplatte Południa”, otrzymała w latach 70. ubiegłego wieku Krzyż Grunwaldu III klasy.