Cieszyn: św. Melchior Grodziecki połączył dwa brzegi Olzy

Procesja z relikwiami św. Melchiora Grodzieckiego połączyła 6 września polski i czeski Cieszyn. W rodzinnym mieście XVII-wiecznego męczennika wierni z obu stron Olzy wspólnie modlili się, dając świadectwo wiary, za którą patron uroczystości oddał życie. Centralnym punktem obchodów była Eucharystia w kościele Najświętszego Serca Pana Jezusa w Czeskim Cieszynie, której przewodniczył biskup diecezji ostrawsko-opawskiej Martin David. Homilię wygłosił biskup bielsko-żywiecki Roman Pindel. Wskazał na ewangeliczną drogę reagowania na zło: nie przez osądzanie i publiczne potępianie, ale przez braterskie upomnienie, które ma prowadzić do pojednania i odzyskania człowieka dla wspólnoty.

Niedzielne uroczystości ku czci św. Melchiora Grodzieckiego rozpoczęły się jednocześnie po polskiej i czeskiej stronie Olzy. W sanktuarium Matki Bożej Cieszyńskiej przy parafii św. Marii Magdaleny odmówiono Koronkę do Bożego Miłosierdzia i odprawiono nabożeństwo ku czci cieszyńskiego męczennika. Biskupi Roman Pindel i Piotr Greger modlili się także w kaplicy św. Melchiora. W tym samym czasie modlitwa rozpoczęła się w czeskocieszyńskim kościele.

Następnie ulicami Cieszyna i Czeskiego Cieszyna wyruszyły barwne transgraniczne procesje z relikwiami świętego. Wzięli w nich udział biskupi, kapłani, diakoni, klerycy, siostry zakonne, nadzwyczajni szafarze Komunii Świętej, przedstawiciele władz samorządowych oraz wierni. Nie zabrakło Asysty Żywieckiej i górali.

Symbolicznym momentem uroczystości było spotkanie polskich i czeskich uczestników na moście Przyjaźni na Olzie – dawnym przejściu granicznym. Stamtąd połączona procesja udała się do kościoła Najświętszego Serca Pana Jezusa w Czeskim Cieszynie, dawnej świątyni jezuickiej.

Uroczystej Mszy św. przewodniczył biskup ostrawsko-opawski Martin David. Powitał uczestników wspólnej uroczystości i podkreślił, że spotkanie wiernych ma szczególną wartość w czasie, gdy różnego rodzaju dezinformacja próbuje dzielić ludzi. Przypomniał, że chrześcijan łączą łaska, wiara i nadzieja, a także postać św. Melchiora Grodzieckiego.

Homilię wygłosił bp Roman Pindel, który, nawiązując do Ewangelii według św. Mateusza, podjął temat braterskiego upomnienia. Zwrócił uwagę, że współczesność sprzyja łatwemu wyrażaniu krytycznych opinii o innych, często w obecności osób postronnych, a nie wobec tych, których dotyczą.

Biskup przypomniał, że Jezus wskazuje inną drogę: „Jeśli twój brat zgrzeszy przeciwko tobie, idź i upomnij go w cztery oczy”. Zamiast nosić urazę lub opowiadać innym o doznanej krzywdzie, chrześcijanin powinien zdobyć się na bezpośrednie i dyskretne powiedzenie prawdy osobie, która dopuściła się zła.

Hierarcha przestrzegł również przed obmową, oszczerstwem i rozpowszechnianiem nieprawdziwych informacji, odnosząc się także do współczesnego zjawiska fake newsów. Wskazał na ewangeliczne wezwanie: „Mowa wasza niech będzie: tak, tak; nie, nie”.

Jak podkreślił, braterskie upomnienie nie ma na celu upokorzenia człowieka ani udowodnienia mu błędu. Jego najgłębszym celem jest dobro drugiego, uznanie winy, pojednanie i odbudowanie relacji. Szczególne znaczenie ma wezwanie, aby dokonać tego „w cztery oczy”, ponieważ chroni ono godność człowieka i daje mu możliwość przyjęcia prawdy bez publicznego zawstydzenia.

Bp Pindel odniósł te słowa do postaci św. Melchiora Grodzieckiego. Przypomniał, że ci, którzy doprowadzili do śmierci cieszyńskiego męczennika, zapomnieli o podstawowych zasadach Ewangelii, a także nie potrafili dostrzec w prześladowanych kapłanach braci wierzących w jednego Chrystusa.

Biskup zachęcił wiernych, by zamiast publicznie mówić o grzechach innych, mieli odwagę zwrócić się bezpośrednio do człowieka, który dopuścił się zła, z pragnieniem jego pojednania i pozostania we wspólnocie.

Na zakończenie uroczystości gospodarz świątyni – proboszcz ks. Jan Svoboda – podkreślił, że cieszyński męczennik łączy wiernych mieszkających po obu stronach Olzy i państwowej granicy, a coroczne spotkanie daje okazję do wzajemnego umacniania się i budowania wspólnoty na płaszczyźnie duchowej. Zwrócił również uwagę na naturalną dla mieszkańców pogranicza dwujęzyczność wspólnego spotkania.

Bp Martin David przypomniał, że tegoroczne spotkanie odbywa się w roku, w którym diecezja ostrawsko-opawska obchodzi 30. rocznicę swojego powstania. Nawiązał także do niedawnego spotkania przedstawicieli trzech narodów na Trzycatku, wskazując na znaczenie takich wydarzeń dla budowania więzi i duchowej wspólnoty mieszkańców pogranicza.

Biskup wyraził również radość z obecności licznych młodych ludzi. Nawiązał do niedawnego spotkania młodzieży w Ostrawie, którego tematem była odwaga. Jak zaznaczył, jest ona potrzebna każdemu człowiekowi, a szczególne świadectwo odwagi dał św. Melchior Grodziecki, który przypieczętował swoją wiarę męczeńską śmiercią.

Melchior Grodziecki urodził się w Cieszynie w 1584 roku. Ukończył jezuickie kolegium w Wiedniu, a następnie rozpoczął formację w nowicjacie Towarzystwa Jezusowego w Brnie. Święcenia kapłańskie przyjął w 1614 roku.

Po posłudze w Czechach i na Węgrzech w 1619 roku trafił do Koszyc jako kapelan wojskowy. We wrześniu tego samego roku, wraz z dwoma kapłanami – Chorwatem Markiem Kriżem i Węgrem Stefanem Pongraczem – dostał się w ręce żołnierzy Betlena Gabora, księcia Siedmiogrodu.

Trzej duchowni byli torturowani i próbowano zmusić ich do wyrzeczenia się wiary katolickiej. Pozostali jednak wierni i zostali zamordowani.

W styczniu 1905 roku papież Pius X beatyfikował trzech Męczenników Koszyckich. Ich kanonizacji dokonał w lipcu 1995 roku w Koszycach św. Jan Paweł II.