Co Kościół proponuje małżeństwom?
10 października 2026 | 00:01 | maj, red. efem | Warszawa Ⓒ Ⓟ
Fot. cathopicPrzygotowanie do małżeństwa, formacja na różnych etapach trwania związku, wsparcie w sytuacjach trudnych a także towarzyszenie w odkrywaniu, że małżeństwo może być drogą do świętości – to propozycja Kościoła skierowana do małżeństw. W ramach tej propozycji w Kościele w Polsce podejmowanych jest szereg inicjatyw, od tych wykraczających poza granice kraju po zupełnie lokalne, od pojedynczych wydarzeń po programy, które obejmują lata pracy, od tych zainicjowanych przez biskupów po te, które powstają oddolnie z potrzeby wiernych.
Przygotowanie do małżeństwa
Kościół jest jedyną instytucją w Polsce zajmującą się przygotowywaniem par do bycia małżonkami i rodzicami. Każda diecezja określa ramy takiego przygotowania, które może odbywać się w najróżniejszej formie. Organizowane są weekendowe wyjazdy lub serie spotkań trwające kilka tygodni lub nawet kilka miesięcy. Można uczestniczyć w naukach, warsztatach czy rekolekcjach a czasem w programach, które zawierają wiele z tych elementów. Przewidziane są też spotkania w poradni rodzinnej. Wśród licznych propozycji można znaleźć katechezy prowadzone w języku angielskim, w wersji 35+, a w niektórych przypadkach – online.
Przykładowe inicjatywy:
Rekolekcje dla Narzeczonych i Wieczory dla Zakochanych
To propozycja ruchu „Spotkania Małżeńskie” skierowana do narzeczonych oraz zakochanych par poważnie myślących o wspólnej przyszłości. Rekolekcje dla Narzeczonych to wyjazdowe rekolekcje zamknięte a Wieczory dla Zakochanych – cykl 9 cotygodniowych spotkań, trwających ok. 3 godzin każde. Program w obu formach jest ten sam, prowadzony jest metodą warsztatową, a najważniejszym elementem jest własna praca uczestników w parach. To okazja do spokojnej rozmowy na ważne tematy, pełniejszego poznania wzajemnych oczekiwań, ustalenia wspólnej hierarchii wartości a także podjęcia ostatecznej decyzji na „tak” lub „nie”. W kilku miastach Wieczory dla Zakochanych organizowane są we współpracy z ojcami dominikanami – w ośrodkach duszpasterskich przy dominikańskich klasztorach.
Radość i Nadzieja
To program przygotowania do małżeństwa realizowany przez Fundację Pomoc Rodzinie w Łomiankach przy Wydziale Studiów nad Rodziną UKSW. Jest propozycją dla narzeczonych z archidiecezji warszawskiej, gdańskiej i koszalińsko- kołobrzeskiej. Przewidziane są dwie stacjonarne sesje warsztatowe (w tym jedna bardzo intensywna sesja weekendowa) oraz 5 zadań e-learningowych, które narzeczeni wykonują w warunkach domowych pomiędzy pierwszym a drugim spotkaniem. Mogą wtedy starać się wprowadzać w praktyce pozytywne zmiany w relacji.
Przed Nami Małżeństwo
„Boże cele dla małżeństwa”, „Relacja seksualna. Więź”. „Teściowie” – to przykładowe tematy podejmowane podczas projektu „Przed Nami Małżeństwo” realizowanego w strukturach stowarzyszenia Diakonia Ruchu Światło-Życie we współpracy z Duszpasterstwem Rodzin Archidiecezji Katowickiej. Ośrodki realizujące kurs powstały przy parafiach w kilkunastu miastach na Śląsku i nie tylko. (Narzeczeni z Wielkiej Brytanii i Irlandii mogą np. skorzystać z tego kursu w Belfaście). Zajęcia odbywają się weekendowo (sobota-niedziela) lub w ramach cotygodniowych wieczornych spotkań. Jest również możliwość przeżycia kursu w ramach weekendowego wyjazdu.
Katechumenat dla Narzeczonych – Małżeństwo Zdumiewająca Perspektywa
To program realizowany przez Archidiecezjalny Ośrodek Katechumenalny w Łodzi. Oparty jest na metodzie katechumenalnej. Zaplanowany jest jako forma inicjacji do sakramentu małżeństwa przez wykłady, ćwiczenia, świadectwa, celebracje, pracę ze Słowem Bożym, dialog i towarzyszenie.
„miłość czy Miłość?”
Program przygotowania do małżeństwa realizowany w parafii Matki Bożej Królowej Polski w Warszawie. Zaangażowany w niego jest proboszcz oraz ok. 10 małżeństw, które prowadzą spotkania. Program stawia na indywidualne podejście i odpowiedni dobór prowadzących do grup słuchaczy, tak, by np. pracownicy korporacji mieli okazję posłuchać kogoś, kto również ma takie doświadczenie i łączy je z wiarą i życiem rodzinnym.
Poradnictwo rodzinne
Poradnie rodzinne działają w ponad 2,5 tys. parafii w Polsce. Poradnie te służą narzeczonym, prowadzone są tam szkolenia z zakresu odpowiedzialnego rodzicielstwa, można też uzyskać pomoc w rozwiązywaniu konfliktów rodzinnych czy problemów wychowawczych.
Pewnym trendem jest jednak odchodzenie od małych poradni przyparafialnych na rzecz poradni specjalistycznych, w których uzyskać można kompleksową, profesjonalną pomoc w różnych dziedzinach. Według danych z 2023 r. w Polsce działało 120 katolickich poradni specjalistycznych oferujących pomoc nie tylko duszpasterzy i doradców życia rodzinnego ale też prawników, psychologów, terapeutów uzależnień czy seksuologów. Oferta poradni skierowana jest również do par niewierzących.
Przykładowe inicjatywy:
Poradnia Donum Vitae
Powstała w 2016 r. w Szczecinie, realizując misję Fundacji Donum Vitae – całościową troskę o małżeństwo i rodzinę. Zrzesza grono specjalistów, m.in. terapeutów, mediatorów, doradców, położne, pedagogów, psychologów, osoby duchowne. Fundacja prowadzi całodobowy telefon zaufania, oferuje wsparcie psychologiczne, organizuje opiekę duchową, pomaga w procedurach medyczno-prawnych, współorganizuje pochówki dzieci nienarodzonych. Szczególną misją Fundacji i jej poradni jest wsparcie dla rodziców po stracie.
Fundacja Towarzyszenia Rodzinie im. prof. Stanisława Grygiela
Działa na terenie archidiecezji krakowskiej z inicjatywy fundatora – abp. Marka Jędraszewskiego. Misją fundacji jest wspieranie rodziny w rozwoju w odniesieniu do wartości chrześcijańskich. Organizuje warsztaty, szkolenia, spotkania tematyczne. Zapewnia stałą opiekę psychologów i psychoterapeutów – w różnych miejscach na terenie całej archidiecezji. Prowadzi projekty, w ramach których oferuje pomoc bezpłatną, indywidualną – dopasowaną do konkretnych potrzeb. Pomaga narzeczonym, małżeństwom a także kobietom i mężczyznom indywidualnie.
Licheń: Centrum Pomocy Rodzinie i Osobom Uzależnionym, Ośrodek Wsparcia Płodności „Naprotechnologia”
Przy Sanktuarium w Licheniu działa Centrum Pomocy Rodzinie i Osobom Uzależnionym, a także Ośrodek Wsparcia Płodności „Naprotechnologia”. To miejsca, w których można uzyskać wszechstronną pomoc w wielu obszarach, w tym również relacji małżeńskich i rodzinnych. Specjaliści pomagają m.in. rozwiązywać problemy z dialogiem małżeńskim, budowaniem więzi, problemy uzależnień i współuzależnień itp. W Ośrodku Wsparcia Płodności „Naprotechnologia” z kolei działa zespół złożony z wykwalifikowanych instruktorów obserwacji płodności, lekarzy specjalistów z zakresu ginekologii i położnictwa, endokrynologii, andrologii oraz konsultantów medycznych naprotechnologii.
Formacja małżeńska w ruchach i wspólnotach
Co to znaczy, że jesteśmy małżeństwem? Jak mamy będąc małżeństwem realizować nasze chrześcijańskie powołanie? Co w praktyce robić, by poprzez małżeństwo stawać się świętymi? Tym, którzy stawiają sobie takie pytania wychodzą naprzeciw liczne ruchy i wspólnoty w Kościele skupiające się na duchowości małżeńskiej. Wiele z nich obecnych jest również w Polsce.
A wśród nich:
Domowy Kościół
To rodzinna gałąź Ruchu Światło-Życie, a zarazem jeden z najliczniejszych i najbardziej rozpoznawalnych ruchów duchowości małżeńskiej w Polsce. Założyciel ruchu, ks. Franciszek Blachnicki, widział go m.in. jako propozycję kontynuacji formacji oazowej dla dorosłych, którzy zawarli związek małżeński. Domowy Kościół łączy charyzmat Ruchu Światło-Życie z charyzmatem międzynarodowego ruchu Équipes Notre-Dame, który była dla ks. Blachnickiego inspiracją. Podstawowym miejscem formacji jest małżeństwo i rodzina. Małżonkowie zobowiązują się do regularnej modlitwy, lektury Pisma św., dialogu małżeńskiego, pracy nad sobą i uczestnictwa w rekolekcjach. W ramach jednej parafii, tworzą kręgi składające się z kilku par, w których odbywają się comiesięczne spotkania. Ważnym wymiarem formacji w ruchu jest deuterokatechumenat, czyli odkrywanie na nowo znaczenia przyjętego sakramentu chrztu. W czasie wakacji członkowie ruchu uczestniczą w Oazach Rodzin.
Équipes Notre-Dame
To najstarszy i największy ruch duchowości małżeńskiej w Kościele. Powstał we Francji, tuż przed II wojną światową. Był próbą odpowiedzi na pytania młodych ludzi, którzy na wiele lat przed Soborem Watykańskim II zastanawiali się, czy małżeństwo może być dla świeckich droga do świętości. W Polsce, z uwagi na sytuację polityczną ruch nie mógł się rozwijać. Jego charyzmat podjęty został przez Domowy Kościół, jednak od 2002 r. również w Polsce powstają ekipy Équipes Notre-Dame.
Spotkania Małżeńskie
Jak ze sobą rozmawiać w małżeństwie? Jak prowadzić dialog? – Trzeba się nauczyć słuchania przed mówienie, rozumienia przed ocenianiem, dzielenia przed dyskutowaniem, a przede wszystkim – przebaczania – przekonują Irena i Jerzy Grzybowscy, założyciele Spotkań Małżeńskich. Propozycja ruchu to przeżycie – we dwoje – warsztatowych rekolekcji wyjazdowych, podczas których jest czas na rozmowę i naukę rozmowy. Rekolekcje Spotkań Małżeńskich to okazja do pogłębienia relacji, ale też szansa na to by „na nowo zakochać się w swoim mężu lub żonie” dla tych, którzy myślą już o rozwodzie. Zasadniczo rekolekcje przeznaczone są dla sakramentalnych małżeństw katolickich, lecz ruch jest otwarty również na małżeństwa innych wyznań, pary niesakramentalne lub osoby obojętne religijnie, które – jak same mówią – po takich rekolekcjach w inny sposób popatrzyły na Boga i Kościół.
Związek Rodzin w Ruchu Szensztackim
Misją Ruchu Szensztackiego (który powstał w 1914 r. w Niemczech) jest łączenie wiary z życiem codziennym, w szczególności poprzez głęboką miłość do Maryi. To ruch odnowy Kościoła i społeczeństwa w duchu Ewangelii. Ma swoją gałąź rodzinną – Związek Rodzin, który od 1995 r. obecny jest także w Polsce. Formacja w ruchu to comiesięczne spotkania w małych grupkach oraz raz do roku kilkudniowy wyjazd rekolekcyjny. Spotkania są inspiracją do codziennej pracy nad sobą, pogłębiania duchowości ale też budowania relacji w małżeństwie i rodzinie.
KANA
KANA to misja wspólnoty Chemin Neuf skierowana do małżeństw i rodzin. Chemin Neuf jest katolicką wspólnotą o powołaniu ekumenicznym, która powstała w latach 70. XX wieku we Francji. Zrzesza celibatariuszy płci obojga, osoby stanu wolnego oraz małżeństwa. Małżeństwa mogą przeżywać formację we wspólnocie oraz dzielić się owocami tej formacji z innymi. Formacja dla małżeństw odbywa się przede wszystkim poprzez specjalne rekolekcje – czas dialogu, uzdrowienia duchowego i odkrywania na nowo radości z bycia w małżeństwie. Podstawową propozycją jest 6-dniowy wyjazd Tydzień Kana. Są też Weekendy dla Małżeństw, Kana w Górach (propozycja dla aktywnych), czy Kana Rodzina, na którą mogą pojechać również dzieci i dziadkowie. Kana organizuje również roczne programy formacyjne, np. Kana Welcome, dla małżeństw z niewielkim stażem, czy Kana Rodzice, dla tych, którzy chcą wzrastać w swoim rodzicielstwie i poszukują wsparcia. Małżeństwa w kryzysie lub w poważnej życiowej zmianie Kana zaprasza na rekolekcje w ciszy z indywidualnym towarzyszeniem.
Małżeńskie Drogi
Małżeńskie Drogi to grupa małżeństw i katolickich kapłanów, których celem jest głoszenie Dobrej Nowiny o miłości małżeńskiej. Małżeńskie Drogi działają głównie na terenie archidiecezji warszawskiej i diecezji warszawsko praskiej. Organizują m.in. seminarium dla młodych małżeństw „Słowa do Pary”, rekolekcje dla małżeństw w domu rekolekcyjnym Sióstr Franciszkanek Służebnic Krzyża w Laskach koło Warszawy, czy comiesięczne spotkania wokół Słowa Bożego – dla małżeństw, które wcześniej uczestniczyły w rekolekcjach.
Ogniska Świętej Rodziny
Program formacyjny „Ognisk Świętej Rodziny”, wyrasta na fundamencie charyzmatu Instytutu Świeckiego Życia Konsekrowanego Świętej Rodziny, który został założony w 1986 r. przez abp. Kazimierza Majdańskiego i dr Monikę Wójcik. To propozycja dla tych, którzy chcą żyć w świętej rodzinie, uczyć się miłości od Świętej Rodziny i przekazywać ją dalej innym. Specyfiką tej formacji jest jej rodzinny charakter. Uczestniczą w niej nie tylko małżonkowie, ale też dzieci. Centrum formacyjnym jest Ośrodek dla Rodzin w Wisełce, gdzie w czasie wakacji odbywają się rekolekcje.
Wspólnota Małżeństw „Kochać i Służyć”
To wspólnota, którą tworzą małżeństwa sakramentalne, pragnące współpracować z łaską tego sakramentu, żeby w drodze do Pana Boga lepiej pomagać sobie wzajemnie, w rodzinie, we Wspólnocie i w społeczeństwie. Fundament Wspólnoty stanowią katolicka duchowość małżeńska, a szczególnie nauczanie św. Jana Pawła II oraz duchowość ignacjańska. Wspólnota prowadzi rekolekcje dla małżeństw w Ignacjańskim Centrum Formacji Duchowej w Gdyni, przy którym powstała.
Wydarzenia dla małżeństw
Pielgrzymka Rodzin
Krajowy Ośrodek Duszpasterstwa rodzin KEP co roku organizuje Ogólnopolską Pielgrzymkę Małżeństw i Rodzin na Jasną Górę. Zaproszone są małżeństwa i rodziny oraz wszystkie osoby zaangażowane w Duszpasterstwo Rodzin. Pielgrzymka trwa 2 dni, a jej centralnym punktem jest Msza św. na Jasnogórskim Szczycie – w intencji małżeństw i rodzin. Pielgrzymki dla małżeństw i rodzin organizowane są też w wymiarze diecezjalnym czy parafialnym.
Dzień Męża i Żony
Przypada 13 lipca – w tym dniu wzięli ślub święci Zelia i Ludwik Martin, rodzice św. Teresy od Dzieciątka Jezus. Dzień obchodzony jest w Polsce z inicjatywy Rycerzy Kolumba, największej na świecie katolickiej organizacji zrzeszającej świeckich mężczyzn. Rycerze i ich żony starają się spędzić razem ten dzień na wspólnym świętowaniu, Mszy św. z odnowieniem przyrzeczeń małżeńskich oraz spotkaniach w gronie rodzinnym lub przyjacielskim. Zachęcają też do tego innych.
Kongres Małżeństw w Świdnicy
Trzydniowe wydarzenie, które od ponad 15 lat gromadzi pary z całej Polski. To czas na spotkania, przeżycia artystyczne, wspólną modlitwę i Mszę św. ale też okazja do wysłuchania ekspertów – psychologów, terapeutów, teologów i praktyków życia rodzinnego. Kongres dotyka różnych wymiarów życia małżeńskiego – od komunikacji i budowania bliskości, poprzez sferę emocji i intymności, aż po codzienne wyzwania związane z pracą, finansami, wychowaniem dzieci czy organizacją życia. Po uroczystym otwarciu spotkania wręczana jest nagroda Amicus Matrimonium – dla osób, które w sposób szczególny wspierają małżeństwa. Nagrodę otrzymali m.in. ks. Piotr Pawlukiewicz oraz Monika i Marcin Gajdowie.
Małżeństwo w sytuacjach trudnych
Wspólnota Trudnych Małżeństw Sychar
To wspólnota wiernej miłości małżeńskiej, założona przez małżonków, których sakramentalne małżeństwa się rozpadły. Postanowili oni jednak wytrwać w wierności przysiędze złożonej przed Bogiem, wzrastać w miłości do Boga i współmałżonka i być otwartym na pojednanie. Członkowie wspólnoty wspierają się w ramach Ognisk Wiernej Miłości Sychar, m.in. poprzez modlitwę. Towarzyszy im myśl, że każde sakramentalne małżeństwo jest do uratowania.
Duszpasterstwo osób w związkach niesakramentalnych
To specjalna propozycja Kościoła skierowana do osób rozwiedzionych, które zawarły kolejny związek albo takich, które są w związku, ale z różnych powodów nie mogą zawrzeć małżeństwa sakramentalnego. Chodzi o pomoc tym ludziom w zachowaniu więzi z Chrystusem i stworzenie warunków do możliwości pojednania się z Bogiem i ludźmi. Duszpasterstwa takie działają w wielu miejscach w Polsce, m.in. przy Sanktuarium św. Andrzeja Boboli w Warszawie.
Abraham i Sara
Stowarzyszenie Wspierania Małżeństw Niepłodnych „Abraham i Sara” powstało po to, by nikt ze swoim doświadczeniem niepłodności nie pozostał sam. Stowarzyszenie organizuje warsztaty, szkolenia, rekolekcje, prowadzi telefon zaufania, oferuje pomoc psychologiczną oraz współprace z lekarzami. Na stronach Stowarzyszenia można znaleźć informacje m.in. o duszpasterstwach małżeństw pragnących potomstwa, działających w wielu miastach w Polsce, modlących się razem i dążących w swoim doświadczeniu również do pogłębienia więzi z Bogiem i ze współmałżonkiem.
Rodzina Kangura
Fundacja Rodzina Kangura ( stworzona przez małżonków formujących się w Ruchu Szensztackim) organizuje Tydzień Intensywnego Wytchnienia dla rodziców dzieci z niepełnosprawnością. Dzieci te również uczestniczą w wyjeździe, ale nie jest organizowany on z myślą o nich, ale właśnie o rodzicach – by mogli odpocząć i zadbać o swoją relację. Dzieci są objęte opieką wolontariuszy i bezpieczne. Rodzice mogą spokojnie porozmawiać ze sobą i z innymi, uczestniczyć w warsztatach, jeśli chcą – pomodlić się, a nawet potańczyć.
cieszymy się, że odwiedzasz nasz portal. Jesteśmy tu dla Ciebie!
Każdego dnia publikujemy najważniejsze informacje z życia Kościoła w Polsce i na świecie. Jednak bez Twojej pomocy sprostanie temu zadaniu będzie coraz trudniejsze.
Dlatego prosimy Cię o wsparcie portalu eKAI.pl za pośrednictwem serwisu Patronite.
Dzięki Tobie będziemy mogli realizować naszą misję. Więcej informacji znajdziesz tutaj.
