Inicjatywa katolicka apeluje do papieża o wyjaśnienie stanowiska Kościoła wobec Izraela

Inicjatywa „Catholic Voices for Israel” zwróciła się do papieża Leona XIV z prośbą o doprecyzowanie stanowiska Kościoła katolickiego wobec syjonizmu i współczesnego państwa Izrael. W liście otwartym, opublikowanym 22 czerwca, współzałożyciele organizacji André Villeneuve i dominikanin o. Antoine Lévy zapytali, czy katolicy powinni postrzegać powstanie i trwałe istnienie Izraela jako znak Bożej opatrzności.

Autorzy listu podkreślili, że dotychczasowa powściągliwość Kościoła w ocenie teologicznego znaczenia państwa Izrael miała swoje uzasadnienie, jednak – ich zdaniem – bywa interpretowana jako odrzucenie możliwości przypisywania temu państwu jakiegokolwiek znaczenia religijnego. Według nich utrzymujące się „milczenie teologiczne” może dziś bardziej szkodzić świadectwu Kościoła niż służyć zachowaniu ostrożności.

Apel jest częścią inicjatywy „For Zion’s Sake” („Przez wzgląd na Syjon”), promowanej przez „Catholic Voices for Israel”. Organizacja opowiada się za uznaniem prawa narodu żydowskiego do samostanowienia w historycznej ojczyźnie oraz za otwartością na interpretowanie powstania współczesnego Izraela jako możliwego przejawu działania Bożej Opatrzności.

Jak poinformowano, deklarację programową inicjatywy podpisało dotąd 165 osób, w tym katoliccy teologowie i eksperci zajmujący się relacjami chrześcijańsko-żydowskimi.

W rozmowie z EWTN News Villeneuve stwierdził, że po ataku Hamasu na Izrael z 7 października 2023 r. wzrosła liczba przejawów antysemityzmu w środowiskach katolickich. Argumentował, że biblijne obietnice dane Izraelowi nie zostały odwołane przez Nowy Testament, co – jego zdaniem – powinno znaleźć odzwierciedlenie w katolickiej refleksji teologicznej.

Inicjatywa spotkała się z ostrożnym poparciem części komentatorów. Simone Rizkallah z Fundacji Tikvah oceniła, że dokument jest najmocniejszy tam, gdzie opiera się na nauczaniu Kościoła, natomiast kwestie dotyczące teologicznego znaczenia współczesnego państwa Izrael pozostają przedmiotem dopuszczalnej debaty teologicznej. Podkreśliła jednocześnie potrzebę przeciwdziałania odradzającym się postawom antysemickim w niektórych środowiskach katolickich.

Z kolei David Moss, prezes Stowarzyszenia Katolików Hebrajskich w USA, wyraził pełne poparcie dla inicjatywy. Jego zdaniem odrodzenie państwa Izrael po Holokauście można postrzegać jako przejaw działania Boga w historii.

Kościół katolicki utrzymuje dialog z judaizmem od czasu ogłoszenia deklaracji Nostra aetate Soboru Watykańskiego II. Jednocześnie Stolica Apostolska nie wypracowała dotąd oficjalnego stanowiska uznającego współczesne państwo Izrael za bezpośrednie wypełnienie biblijnych obietnic dotyczących Ziemi Obiecanej. W liście z 2018 r. papież senior Benedykt XVI pisał, że Izraela nie należy postrzegać jako teologicznego spełnienia tych obietnic, lecz jako państwo świeckie o korzeniach religijnych.