IPN uhonorował grób kapelana Wojska Polskiego w Nowolesiu – ks. mjr. Mariana Czecha

W Nowolesiu na Dolnym Śląsku uroczyście oznaczono grób ks. mjr. Mariana Czecha insygnium „Grób Weterana Walk o Wolność i Niepodległość Polski”. Uroczystość przy sanktuarium Matki Bożej Różańcowej zgromadziła przedstawicieli Instytutu Pamięci Narodowej, władz samorządowych, wojska oraz mieszkańców związanych z dawnym Komarnem na Kresach Wschodnich.

Decyzją prezesa Instytutu Pamięci Narodowej ze stycznia 2026 r. mogiła duchownego została wpisana do Ewidencji Grobów Weteranów Walk o Wolność i Niepodległość Polski. Wojskową asystę honorową wystawił 22 Batalion Piechoty Górskiej z Kłodzka.

Ks. Marian Czech był pierwszym powojennym proboszczem w Nowolesiu. W 1946 r. przybył na Dolny Śląsk wraz z przesiedlonymi mieszkańcami Komarna. W czasie I wojny światowej służył jako kapelan armii austro-węgierskiej, a po odzyskaniu przez Polskę niepodległości wstąpił do Wojska Polskiego. Uczestniczył w wojnie polsko-ukraińskiej i polsko-bolszewickiej.

– Marian Czech był pierwszym proboszczem w Nowolesiu po II wojnie światowej, który przybył tutaj razem z przesiedlonymi mieszkańcami Komarna z Kresów Wschodnich – przypomniał Jerzy Rudnicki z IPN we Wrocławiu. Jak dodał, duchowny przez 21 lat pełnił posługę w Komarnie i dla wielu rodzin był „kimś znacznie więcej niż tylko kapłanem”.

Jerzy Rudnicki podkreślił także rolę ks. Mariana Czecha w ocaleniu dziedzictwa kresowej parafii. Jak zaznaczył, duchowny uratował wyposażenie świątyni i doprowadził do jego przewiezienia na Dolny Śląsk. Dzięki temu część dziedzictwa dawnej parafii w Komarnie zachowała się w sanktuarium Matki Bożej Różańcowej w Nowolesiu.

Przedstawiciel IPN zwrócił uwagę, że przez lata postać dawnego proboszcza pozostawała mało znana współczesnym mieszkańcom miejscowości. – Ta historia zrobiła ogromne wrażenie na obecnym proboszczu i mieszkańcach, nie tylko z Nowolesia, ale również dawnych mieszkańcach Komarna rozproszonych po świecie – powiedział.

Organizatorzy uroczystości podkreślali, że wydarzenie miało przywrócić pamięć o kapłanie oraz o pokoleniu kresowych przesiedleńców, którzy po II wojnie światowej odbudowywali życie religijne i społeczne na Dolnym Śląsku.