Kielce: obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych

Spotkanie pod pomnikiem na kieleckiej „Łączce”, Msza św. w bazylice katedralnej, oficjalne obchody w Ośrodku Myśli Patriotycznej i Obywatelskiej złożyły się na upamiętnienie Żołnierzy Wyklętych w dedykowanym im dniu.

Na kieleckiej „Łączce” rozpoczęły się wojewódzkie obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych.

– Spotykamy się tu, aby oddać hołd i wyrazy szacunku tym wszystkim, którzy w latach 40. i 50. podjęli zbrojny opór przeciwko sowieckiej Rosji oraz komunistom działającym na jej rzecz, również na terenie Kielecczyzny, od stycznia 1945 roku. To miejsce w sposób symboliczny zachowuje pamięć o tych, którzy nie doczekali wolnej Polski, a których szczątki wciąż nie zostały odnalezione – mówił dr Robert Piwko, naczelnik kieleckiej delegatury Instytut Pamięci Narodowej.

Przed pomnikiem, poświęconym w 2007 r. przez śp. bp. Kazimierza Ryczana, a postawionym celem upamiętnienia żołnierzy opozycji antykomunistycznej, którzy nie złożyli broni po 1945 r., wiązanki kwiatów składali reprezentanci władz miasta i województwa, służb mundurowych, organizacji patriotycznych, grup rekonstrukcji historycznych oraz mieszkańcy Kielc.

W kieleckiej bazylice była sprawowana Msza św. w intencji ofiar komunistycznego reżimu. Homilię powiedział ks. płk Krzysztof Smoleń.

Mówił w niej o dramatycznych czasach, w których ujawniało się, „kto jest łotrem, a kto prawdziwym człowiekiem”, odnosząc ten dylemat także do współczesności. Wspominał tych, którzy „zachowali się, jak trzeba”, cytując zdanie Inki Siedzikówny. – Represje komunistycznego państwa dotykały wielu Polaków, patriotów, żołnierzy, powracających z Zachodu, tych, którzy nie złożyli broni i byli wierni Ojczyźnie – mówił. Przypominał obraźliwe miana, które im nadano, cierpienie w więzieniach i celach śmierci, skrytobójcze mordy i potajemne pochówki i nieznanych miejscach. – Mieli zostać zapomniani – zauważył ksiądz pułkownik.

Po Eucharystii uczestnicy uroczystości złożyli wieńce i znicze przy Ścianie Straceń w dawnym Więzieniu Kieleckim przy ul. Zamkowej. Na dziedzińcu Ośrodka Myśli Patriotycznej i Obywatelskiej wygłaszano oficjalne przemówienia.

Określenie „Żołnierze Wyklęci” zostało sformułowane na początku lat dziewięćdziesiątych w środowisku młodych ludzi chcących przywrócić pamięć należną żołnierzom polskiego zbrojnego Podziemia Niepodległościowego. Badania nad dziejami polskiego Podziemia Niepodległościowego zaowocowały dużą i wciąż zwiększającą się liczbą książek, artykułów naukowych i popularnonaukowych, wystaw edukacyjnych i prezentacji multimedialnych. Żołnierzom Wyklętym przywrócono pamięć i właściwe miejsce w historii.

Mianem Żołnierzy Wyklętych określa się żołnierzy podziemia antykomunistycznego w latach 1944-1956. Data obchodów jest związana z konkretnym wydarzenie historycznym – 1 marca 1951 r. w mokotowskim więzieniu stracono Zarząd Główny organizacji Wolność i Niezawisłość z komendantem, pułkownikiem Łukaszem Cieplińskim. W 2011 r. Sejm RP ustanowił 1 marca Narodowym Dniem Pamięci Żołnierzy Wyklętych.