Kościół w Algierii oczekuje na wizytę papieża Leona XIV

Kościół katolicki w Algierii z niecierpliwością oczekuje przybycia papieża Leona XIV. W miejscach, które Ojciec Święty ma odwiedzić, trwają ostatnie przygotowania. W Algierze ulice, którymi będzie przejeżdżał papież, zostały uprzątnięte, a plac przed Bazyliką Matki Bożej Afrykańskiej odnowiony. W całym mieście widoczne są zarówno służby porządkowe, jak i siły bezpieczeństwa.

Kościół mniejszości, ale o znaczeniu powszechnym

Chrześcijanie w Algierii liczyli na papieską wizytę już w 2019 roku, przy okazji podróży papieża Franciszka do Maroka. Tym większa jest dziś ich radość. Kościół w Algierii ma wyraźnie afrykański charakter – wielu wiernych i duchownych pochodzi z Afryki Subsaharyjskiej. Liczba wiernych określa jest na 9 tys. na 45 mln mieszkańców Algierii. Rozproszeni się oni na ogromnym obszarze kraju. Wspólnota rozwija się głównie w pasie wybrzeża – w diecezjach Algieru, Oranu i Konstantyny. W Algierii konwersja z islamu jest zakazana i może prowadzić do społecznego wykluczenia. Niektórzy wierni zmuszeni są do prowadzenia „podwójnego życia”. Wspólnoty katolickie tworzą miejscowi, imigranci z Afryki Subsaharyjskiej oraz Europejczycy. Kard. Jean-Paul Vesco OP arcybiskup Algieru, podkreśla, że misją Kościoła nie jest prozelityzm, lecz budowanie harmonii i pojednania w społeczeństwie.  Chce on pozostać wspólnotą skromną, służebną i otwartą – świadczącą o wierze przede wszystkim poprzez obecność, dialog i codzienne życie wśród innych. Mimo trudności Kościół w Algierii prowadzi aktywną działalność społeczną. Przykładem jest parafia w Sidi Bel Abbès, która stanowi ważne centrum życia lokalnego. Organizowane są tam kursy, wydarzenia kulturalne oraz pomoc dla potrzebujących – niezależnie od wyznania.

Ojciec Dennis Halft, niemiecki dominikanin, opisuje lokalny Kościół jako wspólnotę będącą w absolutnej mniejszości, strukturalnie słabą i narażoną na liczne zagrożenia. Jednocześnie – jak zaznacza – jego doświadczenia wzbogacają Kościół powszechny.

Dziedzictwo przemocy i potrzeba pojednania

Algieria wciąż zmaga się ze skutkami swojej burzliwej historii: kolonializmu francuskiego oraz krwawej wojny domowej z lat 90., która pochłonęła około 150 tysięcy ofiar. W tym czasie ginęli zarówno chrześcijanie, jak i muzułmanie sprzeciwiający się przemocy.

Istotnym elementem tożsamości tej wspólnoty jest pamięć o męczennikach z lat 90. XX wieku. Ich świadectwo budzi zainteresowanie również wśród muzułmanów.  W latach 1994–1996 zamordowano 19 duchownych, w tym siedmiu trapistów z Tibhirine. Ich los do dziś pozostaje symbolem wierności i oddania. W 2018 roku zostali oni beatyfikowani w Oranie. Dziś dawne opactwo w Tibhirine jest miejscem pamięci i pojednania, odwiedzanym także przez muzułmanów.

Program wizyty papieskiej

Papież Leon XIV przyleci do Algierii 13 kwietnia o godz. 9.00 czasu lokalnego (10.00 w Polsce). W programie znalazły się m.in.: wizyta przy Pomniku Chwały i Męczeństwa, upamiętniającego algierską wojnę o niepodległość z lat 1954–1962.

Spotkanie oficjalne z prezydentem a także przedstawicielami władz i korpusu dyplomatycznego, wizyta w Wielkim Meczecie,  wizyta w centrum prowadzonym przez siostry augustianki-misjonarki oraz spotkanie ze wspólnotą katolicką w Bazylice Matki Bożej Afrykańskiej. We wtorek 14 kwietnia Leon XIV uda się do Annaby (dawnej Hippony), związanej ze św. Augustynem, odwiedzi tam Dom Opieki dla osób Starszych przewodzony p0rzez Małe Siostry Ubogich, spotka sią z augustianami oraz odprawi Mszę św. w bazylice św. Augustyna. W środę 15 kwietnia opuści Algier, udając się do stolicy Kamerunu- Jaunde

Wizyta papieża zbiega się z 30. rocznicą tragicznych wydarzeń w Tibhirine, choć sam klasztor nie znalazł się w oficjalnym programie.

Znaczenie wizyty

Będzie to pierwsza w historii wizyta papieża w Algierii – kraju o zdecydowanej większości muzułmańskiej. Ma ona ogromne znaczenie zarówno religijne, jak i polityczne.

Jak podkreśla kard. Vesco, nie chodzi o klasyczny dialog międzyreligijny, lecz o „dialog życia” – spotkanie ludzi ponad podziałami.

Wizyta ma również wymiar symboliczny: przypomina o chrześcijańskich korzeniach tych ziem, związanych ze św. Augustynem, a jednocześnie stanowi gest pojednania i budowania mostów w świecie naznaczonym konfliktami.