Kto opowiada o Kościele? O wyzwaniach mediów katolickich podczas Sudeckiego Forum Inicjatyw

Kościół w Polsce potrzebuje nie tylko własnych mediów, ale również aktywnych odbiorców, którzy pomogą docierać z informacjami poza środowiska już zaangażowane religijnie. O zagrożeniach związanych z uzależnieniem komunikacji od globalnych platform internetowych, niedostatecznej widoczności działalności charytatywnej Kościoła oraz konieczności rozwijania mediów parafialnych rozmawiali podczas Sudeckiego Forum Inicjatyw 2026 Miłosz Manasterski, komentator Telewizji Republika i publicysta „Washington Examiner” oraz „Brussels Signal”, a także Krzysztof Kotowicz, rzecznik prasowy Diecezji Świdnickiej i redaktor naczelny Diecezjalnej Agencji Informacyjnej DAI24.pl.

Prelekcje pod wspólnym tytułem „Parafia w mediach” odbyły się 8 listopada po niedzielnych Mszach św. w dwóch miejscowościach Dolnego Śląska: w kościele pw. św. Mikołaja w Świebodzicach, gdzie wystąpił Miłosz Manasterski, oraz w kościele pw. Trójcy Świętej w Jedlinie-Zdroju, gdzie o wyzwaniach komunikacji kościelnej mówił Krzysztof Kotowicz.

Kto kształtuje obraz Kościoła?

– Jeśli nie opowiesz o sobie innym, inni opowiedzą o tobie to, co zechcą – przypominał Krzysztof Kotowicz, wskazując, że zasada ta dotyczy również Kościoła.

Rzecznik diecezji świdnickiej zachęcał wiernych do zastanowienia się, skąd czerpią wiedzę o życiu wspólnot katolickich. Posłużył się porównaniem do relacji rodzinnych: chcąc dowiedzieć się czegoś o bliskich, pytamy zazwyczaj ich samych, a nie przypadkowych ludzi. Tymczasem informacje o Kościele znaczna część społeczeństwa poznaje za pośrednictwem mediów, które nie zawsze interesują się jego codziennym życiem.

Kotowicz zwrócił uwagę, że w przekazie medialnym często dominują konflikty, kontrowersje i skandale, podczas gdy znacznie mniej miejsca poświęca się działalności dobroczynnej, edukacyjnej oraz zaangażowaniu katolików w budowanie lokalnych wspólnot.

Podobną diagnozę przedstawił Miłosz Manasterski. Zaproponował słuchaczom eksperyment myślowy: wyobrażenie sobie człowieka, który nie wychował się w rodzinie religijnej, nie uczestniczył w katechezie i całą wiedzę o chrześcijaństwie czerpie z telewizji oraz popularnych portali internetowych. Postawił pytanie, czy dominująca oferta medialna może skłonić taką osobę do zainteresowania się modlitwą, Pismem Świętym lub życiem parafii.

Zdaniem publicysty współczesne media głównego nurtu zbyt rzadko ukazują pozytywne aspekty życia religijnego, przez co obraz Kościoła obecny w świadomości wielu odbiorców jest niepełny.

– Jeżeli Kościół sam nie opowie przekonująco prawdy o sobie, inni mają przestrzeń by tworzyć jego fałszywy wizerunek – przestrzegł Manasterski.

Miliony złotych pomocy, o której niewiele wiadomo

Konkretny przykład znaczenia własnych mediów Kościoła przedstawił w Jedlinie-Zdroju ks. Jakub Klimontowski, administrator parafii pw. Trójcy Świętej i redaktor naczelny „Miesięcznika Katolickiego w-Akcji”.

Duchowny przypomniał o pomocy udzielonej mieszkańcom poszkodowanym przez powódź, która we wrześniu 2024 r. dotknęła również tereny diecezji świdnickiej. Według przywołanych przez niego danych skala pomocy powodzianom na terenie diecezji sięgnęła 17 mln zł.

Ks. Klimontowski zwrócił uwagę, że o zaangażowaniu Kościoła w pomoc poszkodowanym systematycznie informowały media katolickie. W jego ocenie działalność ta nie znalazła jednak odpowiedniego odzwierciedlenia w przekazie wielu mediów świeckich.

Przykład pomocy powodzianom pokazuje, jak ważne jest dokumentowanie i upowszechnianie działalności charytatywnej Kościoła, nie tylko wśród wiernych, ale również w całym społeczeństwie.

Parafie potrzebują własnych kanałów informacji

Jednym z najważniejszych tematów obu wystąpień była niezależność komunikacyjna instytucji kościelnych w świecie zdominowanym przez globalne platformy internetowe.

– Wolność słowa wymaga cyfrowej suwerenności – podkreślił Miłosz Manasterski.

Publicysta przestrzegł przed opieraniem całej komunikacji parafialnej na Facebooku czy platformie X. Zwrócił uwagę, że o widoczności publikowanych materiałów decydują algorytmy komercyjnych korporacji, które mogą ograniczać zasięg treści niezależnie od ich wartości informacyjnej.

W jego ocenie podstawą niezależności powinny być własne strony parafialne, portale diecezjalne oraz redakcje katolickie. Krzysztof Kotowicz podkreślił natomiast praktyczny wymiar tego zadania. Jego zdaniem każda parafia prowadząca działalność duszpasterską, społeczną czy dobroczynną powinna sama informować o podejmowanych inicjatywach. Regularnie aktualizowana witryna internetowa, własna gazeta parafialna czy współpraca z mediami diecezjalnymi mogą sprawić, że informacje dotrą także do osób nieuczestniczących na co dzień w życiu Kościoła.

Rzecznik diecezji zwracał również uwagę, że mechanizmy mediów społecznościowych często premiują treści wywołujące silne emocje, konflikty i polaryzację. Dlatego, jego zdaniem, platformy społecznościowe powinny wspierać komunikację kościelną, ale nie mogą stanowić jej jedynej podstawy.

Czytelnicy również odpowiadają za zasięg mediów katolickich

Obaj prelegenci zgodnie podkreślili, że przyszłość mediów katolickich zależy nie tylko od redakcji, ale również od aktywności odbiorców.

Krzysztof Kotowicz zachęcił do korzystania z istniejących katolickich środków przekazu. Wskazał, że czytelnicy mogą zwiększać zasięg wartościowych informacji, przekazując je rodzinie, znajomym oraz udostępniając w internecie.

Podobny apel skierował Miłosz Manasterski, ujmując go w haśle: „Wierzysz? Zgadzasz się? Udostępniasz!”. Zwrócił uwagę, że nawet rzetelna i wartościowa publikacja nie spełni swojej funkcji społecznej, jeśli pozostanie niezauważona poza wąskim kręgiem stałych odbiorców.

Publicysta zachęcił również do przekazywania przeczytanej prasy kolejnym osobom. Jak zaznaczył, jeden egzemplarz gazety może dotrzeć do kilku czytelników, również tych, którzy sami nie kupują czasopism katolickich.

Ważnym zagadnieniem była też przyszłość komunikacji z młodym pokoleniem. Krzysztof Kotowicz wskazał na potrzebę nie tylko dostarczania młodzieży wartościowych materiałów, ale także angażowania jej w samodzielne tworzenie treści.

Dziesięć lat parafialnej gazety

Przykładem konsekwentnego budowania własnego obiegu informacji jest miesięcznik „Głos św. Mikołaja”, wydawany od listopada 2016 r. w parafii św. Mikołaja w Świebodzicach. Do października 2026 r. ukazało się 120 numerów pisma.

Miłosz Manasterski wyraził uznanie dla proboszcza parafii, ks. kan. Józefa Siemasza, za dziesięcioletnią konsekwencję wydawniczą. Podkreślił, że gazeta parafialna pełni nie tylko funkcję informacyjną, ale stanowi również kronikę życia wspólnoty, dokumentującą jej historię i społeczne zaangażowanie.

Media wymagają również wsparcia finansowego

Podczas obu spotkań przypomniano także, że utrzymanie mediów katolickich wymaga stałego finansowania.

Miłosz Manasterski przywołał przykłady Radia Maryja i Telewizji Republika jako nadawców korzystających z bezpośredniego wsparcia odbiorców. Zaznaczył, że niezależność redakcyjna wymaga odpowiedniego zaplecza ekonomicznego.

Krzysztof Kotowicz podziękował natomiast za ofiary składane w pierwsze niedziele miesiąca na utrzymanie mediów diecezjalnych. Przypomniał, że wydawanie czasopism, prowadzenie portali internetowych oraz produkcja materiałów audiowizualnych wymagają zarówno środków finansowych, jak i profesjonalnej pracy dziennikarzy i twórców cyfrowych.

Zachęcił również do modlitwy za osoby pracujące w mediach katolickich, aby ich działalność służyła wspólnocie Kościoła.

Podsumowując swoje wystąpienie w Świebodzicach, Manasterski apelował o większą aktywność odbiorców.

– Nie bądźmy bezradni. Czytajmy, wspierajmy, udostępniajmy rzetelne treści, bo nikt inny za nas naszej prawdy nie obroni – podkreślił.

Spotkania „Parafia w mediach” były częścią Sudeckiego Forum Inicjatyw 2026, którego program obejmował wydarzenia poświęcone wierze, kulturze, ekonomii i życiu społecznemu, organizowane w różnych miejscowościach diecezji świdnickiej.