Msza z Powstańcami, Godzina „W” i Marsz Pamięci – obchody 82. rocznicy Powstania Warszawskiego

Msza św. z udziałem Powstańców Warszawskich, harcerzy i mieszkańców stolicy, uroczystości Godziny „W”, wspólne śpiewanie pieśni powstańczych oraz Marsz Pamięci upamiętniający ofiary rzezi Woli należą do najważniejszych punktów obchodów 82. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego. Program przygotowany przez Muzeum Powstania Warszawskiego obejmuje kilkanaście wydarzeń religijnych, państwowych, edukacyjnych i kulturalnych, które odbędą się od 25 lipca do 5 sierpnia.

Obchody rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego od lat łączą wymiar państwowy, społeczny i religijny. Obok uroczystości oficjalnych i wydarzeń kulturalnych niezmiennie ważne miejsce zajmuje co roku modlitwa za poległych i żyjących Powstańców oraz wszystkich mieszkańców Warszawy, którzy ponieśli śmierć podczas 63 dni walk i po upadku miasta.

Religijny wymiar tegorocznych obchodów podkreśli przede wszystkim uroczysta Msza św., która zostanie odprawiona 26 lipca o godz. 18.00 w Parku Wolności przy Muzeum Powstania Warszawskiego. Liturgię współorganizują dominikanie z klasztoru na warszawskim Służewie, od lat zaangażowani w pielęgnowanie pamięci o bł. Michale Czartoryskim OP – dominikaninie, kapelanie i jednym ze 108 błogosławionych męczenników II wojny światowej. Eucharystii przewodniczyć będzie o. Jacek Pietrzak OP, który wygłosi również homilię.

Jak zapowiadają organizatorzy, podczas Mszy uczestnicy będą modlić się przez wstawiennictwo bł. Michała Czartoryskiego, przypominając jego heroiczną postawę w czasie Powstania Warszawskiego. Gdy Niemcy zdobywali powstańczy szpital przy ul. Tamka, zakonnik odmówił opuszczenia rannych, mimo możliwości ewakuacji. Pozostał przy powierzonych sobie chorych i został zamordowany przez oddziały niemieckie 6 września 1944 r. Razem z innymi ofiarami wojny został beatyfikowany przez św. Jana Pawła II w 1999 r. Jego postawa od lat stanowi symbol wierności powołaniu kapłańskiemu oraz bezinteresownej służby cierpiącym aż do oddania życia.

Tradycyjnie liturgia będzie nie tylko modlitwą za poległych i żyjących jeszcze Powstańców, ale także okazją do przypomnienia duchowego wymiaru Powstania Warszawskiego. Wśród jego uczestników były bowiem setki kapelanów wojskowych, sióstr zakonnych i osób świeckich niosących pomoc rannym. Mimo dramatycznych warunków walk regularnie odprawiano Msze św., spowiadano, udzielano Komunii św., błogosławiono małżeństwa i chrzczono dzieci. Zachowane wspomnienia Powstańców wielokrotnie wskazują, że wiara była dla wielu z nich jednym z najważniejszych źródeł nadziei i wewnętrznej siły podczas 63 dni walk.

W nabożeństwie w Parku Wolności wezmą udział Powstańcy Warszawscy, harcerze oraz mieszkańcy stolicy. Oprawę muzyczną zapewni schola dominikańska, a transmisję liturgii będzie można śledzić w mediach społecznościowych Muzeum Powstania Warszawskiego.

W piątek 31 lipca o godz. 18.00) na placu Krasińskich Mszy św. w przeddzień rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego będzie przewodniczył biskup polowy Wiesław Lechowicz. Ordynariusz wojskowy wygłosi też homilię.

Najbardziej rozpoznawalnym momentem obchodów jest zawsze 1 sierpnia – dzień wybuchu Powstania Warszawskiego. O godz. 17.00, w Godzinę „W”, w całej Warszawie rozlegną się syreny alarmowe, a mieszkańcy zatrzymają się, by minutą ciszy oddać hołd uczestnikom zrywu. Główne uroczystości odbędą się w Parku Wolności przy Muzeum Powstania Warszawskiego, gdzie już od godzin popołudniowych zaplanowano spotkania z Powstańcami oraz transmisję specjalnego studia rocznicowego.

Wieczorem 1 sierpnia, już po raz dwudziesty, odbędzie się widowisko „Warszawiacy śpiewają (nie)zakazane piosenki” na placu Marszałka Józefa Piłsudskiego. Wspólne wykonywanie pieśni powstańczych i patriotycznych od lat należy do najbardziej charakterystycznych elementów rocznicowych obchodów, gromadząc tysiące Warszawian i gości z całej Polski. Dla wielu uczestników koncert ma charakter nie tylko patriotyczny, ale również pokoleniowy – staje się symbolicznym przekazaniem pamięci o Powstaniu młodszym generacjom.

Ważnym wydarzeniem będzie także spotkanie Powstańców Warszawskich z Prezydentem RP Karolem Nawrockim oraz prezydentem Warszawy Rafałem Trzaskowskim, zaplanowane na 30 lipca w Parku Wolności. Podczas uroczystości przewidziano wręczenie odznaczeń państwowych uczestnikom Powstania.

W programie znalazły się również wydarzenia skierowane do młodego pokolenia. Już 29 lipca rozpocznie się zlot harcerski pod hasłem „Pamięć zaczyna się w Tobie”, gromadzący osiem organizacji harcerskich i skautowych. Jego uczestnicy wezmą udział w grach miejskich, spotkaniach z Powstańcami oraz wydarzeniach rocznicowych. Z kolei 1 sierpnia harcerze i wolontariusze w ramach akcji „Wolność łączy” obejmą wartę honorową przy setkach miejsc pamięci rozsianych po całej Warszawie.

Obchody zakończy 5 sierpnia Marsz Pamięci organizowany w rocznicę rzezi Woli – jednej z największych zbrodni dokonanych na ludności cywilnej podczas II wojny światowej. Uczestnicy zgromadzą się przy pomniku Pamięci 50 Tysięcy Mieszkańców Woli Zamordowanych przez Niemców podczas Powstania Warszawskiego, skąd przejdą na Cmentarz Powstańców Warszawy. W czasie marszu odczytywane będą nazwiska mieszkańców stolicy zamordowanych podczas Powstania. To wydarzenie ma zarazem charakter patriotyczny i modlitewny – jest wspólnym hołdem oddawanym ofiarom oraz chwilą zadumy nad ceną wolności i godnością każdego ludzkiego życia.

Program tegorocznych obchodów uzupełniają koncert premierowy Błażeja Króla inspirowany historią Powstania, wystawy, spektakl teatralny, rodzinne wydarzenia edukacyjne, konkurs fotograficzny, gra miejska „Labirynt ’44” oraz jubileuszowa, dwudziesta Masa Powstańcza.

Szczegółowy program tegorocznych obchodów na stronie Muzeum Powstania Warszawskiego