Odpust św. Anny w zamkowej kaplicy w Bielsku-Białej

W zabytkowej kaplicy pw. św. Anny na Zamku Sułkowskich w Bielsku-Białej odbyły się 27 lipca uroczystości odpustowe. We Mszy św. uczestniczyli pracownicy Muzeum Historycznego w Bielsku-Białej oraz mieszkańcy miasta i przyjaciele książąt Sułkowskich. Eucharystii przewodniczył proboszcz bielskiej katedry św. Mikołaja ks. Antoni Młoczek, który w homilii ukazał św. Annę jako wzór cichej, wiernej służby Bogu oraz patronkę rodzin i osób starszych.

Kapłan wskazał na wyjątkowe znaczenie zamkowej kaplicy, wpisanej w wielowiekową historię Bielska-Białej. Zwrócił uwagę, że mury Zamku Sułkowskich były świadkami zmieniających się epok, wojen, pokoju, ludzkich sukcesów i dramatów, jednak przez wszystkie pokolenia nie zmieniało się jedno – pragnienie człowieka, by szukać Boga i znaleźć miejsce modlitwy.

Kaznodzieja przypomniał, że o św. Annie nie zachowało się ani jedno słowo w Piśmie Świętym, a wiedza o niej pochodzi z tradycji Kościoła. Mimo to należy ona do najbardziej czczonych świętych chrześcijaństwa. – Świętość nie rodzi się z wielkich przemówień ani spektakularnych czynów. Świętość rodzi się z wiernego przeżywania codzienności – zaznaczył.

Jak wyjaśnił, św. Anna jako żona, matka i babcia przygotowała wraz ze św. Joachimem dom, w którym Maryja nauczyła się modlitwy, zaufania Bogu i życia według Jego przykazań. To właśnie w takim środowisku mogło wybrzmieć później Maryjne „fiat” podczas zwiastowania.

Po zakończeniu Eucharystii uczestnicy odpustu wzięli udział w wydarzeniu muzycznym przygotowanym przez Muzeum Historyczne w Bielsku-Białej z okazji święta patronki zamkowej kaplicy. W zabytkowym wnętrzu zabrzmiał koncert „Psalmy trzech kultur” w wykonaniu Izabelli Konar, występującej pod pseudonimem artystycznym Isa Conar. Program, łączący muzyczne tradycje trzech religii monoteistycznych, stał się artystycznym dopełnieniem uroczystości patronalnych.

Kaplica św. Anny została dobudowana do głównej bryły Zamku Sułkowskich w latach 1853–1855 według projektu bielskiego architekta Juliusza Appelta. Powstała w miejscu wcześniejszej kaplicy zniszczonej podczas pożaru w 1836 roku. Jej fundatorem był książę Ludwik Sułkowski, który wzniósł świątynię dla upamiętnienia swojej żony Anny, baronowej von Dietrich, zmarłej w 1853 roku. W kolejnych latach kaplica stała się miejscem pochówku właścicieli zamku – książąt Sułkowskich.

Po II wojnie światowej obiekt przechodził różne koleje losu. Od 1998 roku jego właścicielem jest Muzeum Historyczne w Bielsku-Białej, które przeprowadziło wieloletnie badania, prace konserwatorskie i archeologiczne. W latach 2019–2020 wykonano m.in. inwentaryzację krypt oraz badania archeologiczne pod posadzką, natomiast dzięki środkom z Marszałkowskiego Budżetu Obywatelskiego Województwa Śląskiego odnowiono wnętrze kaplicy. Prace zakończyły się w lutym 2021 roku.

Kult św. Anny rozwinął się na chrześcijańskim Wschodzie około IV wieku, a na Zachodzie już na początku VIII stulecia. Imię Anna wywodzi się z języka hebrajskiego i oznacza „łaskę”. Święta Anna jest patronką rodzin, matek, wdów, osób starszych oraz szczęśliwego małżeństwa i wychowania dzieci. W tradycji Kościoła pozostaje szczególną orędowniczką rodziców i dziadków, którzy przekazują wiarę kolejnym pokoleniom.