Orawa i Podhale – ciekawe wydarzenia kulturalno-religijne w Niedzielę Palmową

Wyjątkowy utwór wielkopostny „Stabat Mater” Giovanniego Battisty Pergolesiego będzie można usłyszeć w czasie koncertu 28 marca w kościele w Orawce koło Jabłonki. Z kolei w Zakopanem w świątyni na Cyrhli odbędzie się Góralskie Misterium Męki Pańskiej „Ciyrpiyny miarom Bożyj miłości”.

W tegorocznym koncercie wielkopostnym w Orawce wystąpi zespół muzyki dawnej Scepus Baroque pod kierunkiem organisty Artura Szczerbinina. W programie znajdzie się wyjątkowy utwór wielkopostny pt. „Stabat Mater” Giovanniego Battisty Pergolesiego.

– Koncert dopełnią teksty recytowane przez Barbarę Stępniak-Wilk idealnie pasujące do wymowy koncertu, jak i całego wydarzenia związanego z wystawieniem zasłon wielkopostnych – mówi Rafał Monita, kierownik artystyczny wydarzenia.

Podczas koncertu wystąpi zespół Scepus Baroque w składzie: Katarzyna Wiwer – sopran, Matylda Staśto – alt, Agnieszka Świątkowska i Agnieszka Krawczyk – skrzypce barokowe, Agata Sanchez Martos – wiolonczela barokowa, Artur Szczerbinin – pozytyw, prowadzenie, Barbara Stępniak-Wilk – słowo.

Fot. materiały organizatorów

Drewniany kościół św. Jana Chrzciciela w Orawce jest jednym z ważniejszych miejsc na mapie kulturalnej Małopolski. Jest to najstarszy kościół rzymskokatolicki na Górnej Orawie. Powstał w latach 1651-56 z inicjatywy księdza Jana Sczechowicza, który został sprowadzony na teren Górnej Orawy należącej do Królestwa Węgierskiego z diecezji krakowskiej w celu objęcia opieką duszpasterską zamieszkującej ten teren katolickiej ludności. Praca ks. Sczechowicza i powstanie kościoła miało także w dalszej perspektywie duże znaczenie dla zachowania jej polskiej tożsamości. Kościół orawczański posiada wyjątkowe walory artystyczne. Został uznany za Pomnik Historii rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 8 kwietnia 2021 roku

Jednymi z wyróżniających zabytków ruchomych, będących wyposażeniem kościoła od końca XVII wieku są tzw. opony (zasłony) wielkopostne. Kościół w Orawce wyróżnia się wśród podobnych obiektów nie tylko posiadaniem, ale też stosowaniem tych zasłon. Służą one przysłanianiu ołtarzy jedynie przez 9 dni w roku od soboty przed piątą niedzielą Wielkiego Postu do Niedzieli Palmowej. Orawczańskie zasłony to cztery przepiękne zabytkowe tkaniny lniane malowane temperą. Najstarsza z nich ma widoczne datowanie 1676, a trzy pozostałe pochodzą z pocz. XIX wieku.

– Program koncertowy wraz ze słowem będzie znakomicie współgrał z wnętrzem kościoła w Orawce podczas prezentacji opon wielkopostnych oraz podkreślał ich walory duchowe i artystyczne. Dzięki wzajemnemu wspieraniu się sztuk koncert ma szansę stać się szczególnym wydarzeniem o głębokim wymiarze duchowym i artystycznym – zapewnia Rafał Monita.

Wydarzenie w Orawce wspiera Województwo Małopolskie, Powiat Nowotarski oraz Gmina Jabłonka. Patronat honorowy zaś sprawuje Zarząd Województwa Małopolskiego, Starosta Powiatu Nowotarskiego Tomasz Hamerski. Organizatorem koncertu jest Parafia św. Jana Chrzciciela w Orawce, a współorganizacją zajmuje się Fundacja Kulturalny Szlak, z patronatem Małopolskiej Organizacji Turystycznej. Wstęp na koncert jest wolny, a dodatkowo przed jego rozpoczęciem będzie można zwiedzać świątynię z przewodnikiem.

Z kolei w kościele parafialnym na Cyrhli w Zakopanem w niedzielę 28 marca o godz. 19 odbędzie się góralskie Misterium Męki Pańskiej „Ciyrpiyny miarom Bożyj miłości”. Widowisko, którego autorką i scenarzystką jest Anna Malacina-Karpiel, od 12 lat prezentowane jest w podhalańskich kościołach i na stałe wpisało się w religijne oraz kulturalne wydarzenia regionu.

Tegoroczne spotkanie zaplanowano 29 marca 2026 r. po Mszy świętej o godzinie 19.00 w parafii Miłosierdzia Bożego na Cyrhli w Zakopanem. Misterium przedstawia wybrane fragmenty Męki Pańskiej w formie widowiska modlitewnego, przygotowanego w oparciu o tradycję Podhala.

W przedstawieniu pojawiają się postacie znane z ewangelicznej opowieści o Męce Chrystusa, wśród nich płaczące niewiasty, Matka Jezusa, Judasz oraz święta Weronika. Całość prezentowana jest w gwarze podhalańskiej przez osoby zaangażowane w działalność kulturalną regionu. Ważnym elementem widowiska jest także muzyka góralska, która towarzyszy poszczególnym scenom i podkreśla charakter spotkania.

Autorka misterium Anna Malacina-Karpiel zaprasza mieszkańców Podhala oraz wszystkich zainteresowanych do udziału w wydarzeniu. W zaproszeniu podkreśla znaczenie tego spotkania i jego wyjątkowy charakter.

– Mam zaszczyt zaprosić Państwa do wzięcia udziału w jedynym takim góralskim Misterium Męki Pańskiej na Podhalu – zaznacza autorka i scenarzystka widowiska.