Drukuj Powrót do artykułu

Papież: moją misją jest uzdrawianie, jednoczenie ludzi i przezwyciężanie polaryzacji

17 listopada 2026 | 10:04 | www.vatican.va, st, red. bz | Watykan Ⓒ Ⓟ

Sample Fot. ABACA/Abaca/East News

Podczas lotu z Limy do Rzymu, kończącego podróż apostolską do Urugwaju, Argentyny i Peru, Leon XIV podsumował spotkania z mieszkańcami Ameryki Łacińskiej, opowiedział o swoim stanie zdrowia i operacji onkologicznej, a także odniósł się do sytuacji politycznej i gospodarczej Argentyny, przyszłych podróży oraz wyzwań stojących przed Kościołem. Podkreślił, że jego misją jest budowanie jedności, przezwyciężanie podziałów i głoszenie Ewangelii, a nie angażowanie się w politykę. Zapowiedział również kontynuację realizacji motu proprio Franciszka „Traditionis custodes”.

„Wspaniałe człowieczeństwo”

Podsumowując podróż do Ameryki Łacińskiej, papież określił ją mianem „Magnifica humanitas” – „Wspaniałe człowieczeństwo”. Jak wyjaśnił, był to czas niezwykłych spotkań z ludźmi reprezentującymi różne kultury, narody, miasta i środowiska wiejskie. Pozwoliły mu one odkryć na nowo piękno człowieczeństwa jako daru Bożego stworzenia.

Leon XIV podziękował mieszkańcom odwiedzonych krajów, wspólnotom i wszystkim, którzy przyczynili się do przygotowania wizyty. Za szczególnie cenne uznał doświadczenia religijne i ludzkie oraz możliwość dzielenia się wiarą i pobożnością.

Zapytany o swoją kondycję fizyczną i wytrzymałość podczas intensywnej podróży, przyznał, że nie jest jeszcze w pełni sił. Nieco ponad miesiąc wcześniej przeszedł poważną operację, jednak podróż była zaplanowana już wcześniej i bardzo zależało mu na jej odbyciu. Podziękował Bogu, lekarzom i wszystkim, którzy modlili się w jego intencji. Podkreślił również znaczenie swej determinacji i wytrwałości, którą uważa za jeden z darów otrzymanych od Boga.

Odnosząc się do wizyty w Urugwaju, kraju o społeczeństwie silnie zlaicyzowanym, Ojciec Święty zwrócił uwagę, że niewielka wspólnota może dokonywać wielkich rzeczy, jeśli opiera się na wierze. Przywołał obraz ziarnka gorczycy oraz małych miejscowości, w których Jezus głosił Ewangelię. Podkreślił, że urugwajska wspólnota katolicka zaskoczyła wielu swoim entuzjazmem i zaangażowaniem. Szczególnym doświadczeniem było uczestnictwo w uroczystościach ku czci Matki Bożej z Trzydziestu Trzech, ważnych dla historii Kościoła w tym kraju. Leon XIV wyraził przekonanie, że wizyta pozostawiła trwały ślad również w społeczeństwie, w którym wiele osób nie praktykuje już aktywnie wiary.

Argentyna: troska o godność człowieka i dobro wspólne

Papież odniósł się także do spotkań z prezydentem Argentyny Javierem Mileiem, z którym rozmawiał zarówno podczas pobytu w tym kraju, jak i wcześniej w Watykanie. Nie chciał natomiast spekulować, dlaczego Franciszek nigdy nie odwiedził swojej ojczyzny, podkreślając, że nie może odgadywać myśli zmarłego poprzednika.

Wyjaśnił, że jego rozmowy z argentyńskim prezydentem nie miały charakteru politycznego. W centrum znalazły się szacunek dla człowieka, jego godność oraz konieczność większej troski o osoby znajdujące się w najtrudniejszej sytuacji społecznej.

Rozmawiano również o gospodarce i problemach, z którymi Argentyna zmaga się od czasu objęcia urzędu przez Mileia. Ważnym punktem porozumienia była wartość życia i godność człowieka na każdym etapie jego istnienia. Papież ocenił, że prezydent wykazał gotowość wysłuchania tego przesłania.

Leon XIV zauważył, że współczesne społeczeństwa coraz bardziej ulegają algorytmom i polaryzacji, która niejednokrotnie jest celowo podsycana. Szczególną rolę w przezwyciężaniu tego zjawiska przypisał dziennikarzom. Jako przykład przywołał wydarzenia w Argentynie, gdzie przedstawiciele różnych nurtów politycznych wspólnie wyszli na ulice, uczestnicząc w spotkaniach związanych z jego wizytą. Pokazało to, że istnieją wartości ważniejsze niż spory polityczne.

Orędzie Jezusa Chrystusa, z poszanowaniem osób wyznających inne religie i wybierających odmienną drogę, wzywa do budowania mostów i pojednania. Różnice zdań nie muszą prowadzić do agresji, brutalnego języka ani podziałów, także w rodzinach. Możliwe jest prowadzenie dialogu, wzajemna miłość i jedność. Papież wyraził nadzieję, że jego wizyta pomogła Argentyńczykom na nowo odkryć tę prawdę oraz zaszczepiła ziarna nadziei, które pozwolą szukać rozwiązań służących dobru wspólnemu.

Odnosząc się do trudnej sytuacji gospodarczej Argentyny, zwłaszcza kryzysu klasy średniej i ubóstwa, Ojciec Święty zaznaczył, że na obecny stan kraju wpłynęły również czynniki międzynarodowe. Nie chciał wygłaszać wykładu ekonomicznego, ale wezwał obywateli, społeczeństwo i polityków do wspólnej pracy na rzecz odbudowy kraju i poprawy warunków życia. Wskazał na potrzebę współpracy międzynarodowej, wspierania małych przedsiębiorstw, tworzenia miejsc pracy i odbudowy klasy średniej.

Zwrócił uwagę na narastające nierówności: coraz mniej osób posiada coraz większą część bogactwa. Nauczanie społeczne Kościoła wskazuje tymczasem na konieczność sprawiedliwszego jego podziału. Nie można dopuścić do zaniku klasy średniej, dlatego trzeba wspierać współpracę między ludźmi, przedsiębiorstwami i instytucjami, aby wszyscy mogli żyć w pokoju.

Peru: entuzjazm wiary i odpowiedzialność za ofiary wykorzystania

Szczególne podziękowania Leon XIV skierował do mieszkańców Peru, gdzie przez wiele lat pełnił posługę misyjną i biskupią. Docenił wysiłek wszystkich wspólnot zaangażowanych w przygotowanie papieskiej wizyty. Zaznaczył, że Lima dysponowała większymi zasobami, natomiast Pucallpa, mimo skromniejszych możliwości, włożyła w przygotowania ogromne serce. Podziękował również mieszkańcom Cusco, Chiclayo i innych odwiedzonych miejscowości.

Papież przyznał, że serdeczność Peruwiańczyków, ich entuzjazm i pragnienie bliskości pozostaną w jego sercu. Wspomniał o wiernych, którzy próbowali dotknąć papamobile, podawali mu różańce i szukali możliwości otrzymania błogosławieństwa. Porównał ich postawę do ewangelicznej kobiety, która pragnęła jedynie dotknąć płaszcza Chrystusa. Podkreślił, że ta bliskość jest przesłaniem dla obu stron: papież udziela błogosławieństwa, ale sam również otrzymuje wiele od ludzi, ich wiary i oddania.

Ojciec Święty zaznaczył, że nie może odwiedzić wszystkich krajów świata, ponieważ papież jest tylko jeden. Kościół żyje jednak przede wszystkim na poziomie lokalnym, dzięki biskupom, którzy są pasterzami swoich wspólnot. Dlatego podczas spotkania z peruwiańskimi biskupami zachęcał ich, aby kontynuowali doświadczenie wiary, radości i zaangażowania, którym dzielono się podczas papieskiej podróży. Podkreślił, że teraz to oni powinni zadbać o dalszy rozwój tych darów.

Leon XIV odniósł się również do spotkania z osobami, które doświadczyły wykorzystywania ze strony członków Kościoła. Zaznaczył, że rozmowy z ofiarami prowadził nie tylko w Peru, ale również w innych krajach. Przyznał, że nie jest możliwe wysłuchanie każdej poszkodowanej osoby, jednak takie spotkania są ważnym gestem bliskości i wyrazem pragnienia pomocy w drodze do uzdrowienia.

Podkreślił, że Kościół musi nie tylko towarzyszyć ofiarom, ale również skutecznie zapobiegać podobnym sytuacjom w przyszłości. Zwrócił się szczególnie do biskupów i duszpasterzy, którzy znajdują się najbliżej tych problemów w swoich diecezjach. Wezwał ich do wzięcia odpowiedzialności za pomoc poszkodowanym i doprowadzenie do tego, aby sprawiedliwości stało się zadość.

Operacja onkologiczna i doświadczenie choroby

Leon XIV opowiedział także o okolicznościach wykrycia nowotworu i przeprowadzonej operacji. Jak wyjaśnił, nie odczuwał żadnych dolegliwości i dobrze się czuł. Zmianę wykryto podczas rutynowych corocznych badań kontrolnych, które przechodzi od wielu lat. Początkowo wyglądała ona jak cień, jednak dalsze badania, w tym biopsja, wykazały obecność nowotworu.

Ojciec Święty przyznał, że wiadomość była dla niego zaskoczeniem, ale zachował spokój. Wiedział, że konieczna jest operacja, i zdecydował się na nią. Podkreślił, że zabieg przebiegł bardzo dobrze, a nowotwór był ograniczony do części płuca, którą usunięto. Nie ma potrzeby dalszego leczenia w tym zakresie, musi jednak zachować ostrożność i regularnie poddawać się badaniom kontrolnym.

Doświadczenie choroby skłoniło go do refleksji nad sytuacją osób cierpiących i odczuwających lęk. Zwrócił uwagę na znaczenie profilaktyki, regularnych badań i troski o zdrowie. Gdy pojawia się konieczność leczenia, nie należy poddawać się nadmiernemu strachowi, lecz podejmować odpowiednie działania.

Wspomniał również o swoim bracie, który zmaga się obecnie ze znacznie poważniejszymi problemami zdrowotnymi. Podkreślił, że także w takich sytuacjach należy zachować ufność w Bogu. Podziękował za modlitwę ludzi z całego świata, dzięki której – jak zaznaczył – może dziś świadczyć o pomyślnym zakończeniu leczenia.

Amazonia i przyszłość powołań kapłańskich

Ważnym tematem rozmowy była sytuacja Kościoła w Amazonii i brak kapłanów. Leon XIV przypomniał, że swoją działalność misyjną rozpoczął w 1985 r. w Chulucanas. W tamtym czasie wśród augustianów pracujących w Peru było około 15–20 Amerykanów i zaledwie dwóch Peruwiańczyków. Obecnie sytuacja jest odwrotna: na północy kraju posługuje około 35 peruwiańskich augustianów, a amerykańskich zakonników pozostało niewielu.

Papież wskazał w ten sposób na owoce promocji powołań i formacji. Wyraził nadzieję, że w przyszłości jeszcze więcej Peruwiańczyków podejmie posługę kapłańską na terenach misyjnych. Jednocześnie przyznał, że szczególnie w Amazonii problem braku duchownych pozostaje poważny. W Peru istnieje siedem wikariatów apostolskich, a najwięcej powołań jest obecnie w Pucallpie, Puerto Maldonado i Iquitos. W pozostałych wspólnotach sytuacja jest znacznie trudniejsza.

Odnosząc się do propozycji dopuszczenia do święceń kapłańskich żonatych, dojrzałych mężczyzn, określanych jako viri probati, Leon XIV zaznaczył, że jest to jedna z rozważanych możliwości, ale nie jedyna. Przyznał, że propozycja ta budzi podziały i nie wszyscy w Kościele ją akceptują.

Podkreślił, że jednym z priorytetów jego pontyfikatu jest budowanie jedności i wspólnoty. Jeśli Kościół ma podejmować tak złożone kwestie, powinien najpierw słuchać – nie tylko papież, ale również biskupi i wszyscy wierni. Zaznaczył, że papież nie zmienia doktryny Kościoła, a ewentualne decyzje wymagają wspólnego rozeznania. Nie wykluczył, że w przyszłości niektóre rozwiązania mogą ulec zmianie, ale przestrzegł przed działaniem pochopnym. Jego zdaniem najpierw trzeba się spotkać, rozmawiać i wspólnie ustalić priorytety.

Właśnie uzdrawianie podziałów i jednoczenie ludzi uważa obecnie za jedną z najważniejszych części swojej posługi.

Rezygnacja z urzędu i przyszłe podróże

Zapytany, czy podobnie jak niektórzy jego poprzednicy podpisał oświadczenie o rezygnacji z urzędu na wypadek utraty zdolności do jego sprawowania, Leon XIV odpowiedział przecząco. Nie widzi obecnie takiej potrzeby, ponieważ prawo kanoniczne zawiera już odpowiednie przepisy. Podkreślił, że wszystko pozostawia w rękach Boga, któremu ufa. Nie wykluczył, że w przyszłości może rozważyć podpisanie takiego dokumentu.

Ojciec Święty odniósł się również do swoich związków ze Stanami Zjednoczonymi, gdzie się urodził, oraz z Peru, które stało się jego drugim domem. Przyznał, że pozostaje Amerykaninem z Północy, a jego szczerość i bezpośredniość są w pewnym stopniu związane z kulturą, w której dorastał. Wspomniał także o swoim przywiązaniu do demokracji i demokratycznego uczestnictwa. Jednocześnie podkreślił, że doświadczenie misyjne w Peru głęboko ukształtowało, a właściwie przekształciło jego sposób przeżywania wiary.

Zapytany o możliwość wizyty w Stanach Zjednoczonych oraz Meksyku, poinformował, że podróże planowane na 2027 r. są nadal przygotowywane. Jedynym potwierdzonym wyjazdem pozostaje na razie podróż do Korei na Światowe Dni Młodzieży. Inne możliwości są rozważane, ale papież nie chciał ujawniać szczegółów. W odpowiedzi na zaproszenie do Meksyku przypomniał, że wielokrotnie odwiedzał sanktuarium Matki Bożej z Guadalupe, i zapewnił, że chciałby tam pojechać.

Nadużycia duchowe i liturgia

Leon XIV został również zapytany o przygotowywany w Watykanie dokument dotyczący nadużyć duchowych, możliwość złagodzenia przepisów motu proprio „Traditionis custodes” oraz nominacje nowych kardynałów.

W sprawie nadużyć duchowych podkreślił, że jest to bardzo poważny problem, którym zajmują się odpowiednie instytucje Stolicy Apostolskiej. Dokument nie jest jeszcze gotowy do publikacji, ale konieczne jest uregulowanie tej kwestii również na płaszczyźnie prawa kanonicznego. Trudność polega między innymi na precyzyjnym zdefiniowaniu nadużyć i określeniu przepisów pozwalających wymierzać sprawiedliwość. Prace nad tym zagadnieniem trwają.

Jeśli chodzi o nominacje kardynalskie, papież nie chciał składać żadnych zapowiedzi. Zauważył jedynie, że Kościół liczy obecnie około 116 kardynałów-elektorów i w odpowiednim czasie przyjdzie pora na kolejne nominacje.

W odniesieniu do liturgii zapowiedział kontynuację polityki wyznaczonej przez papieża Franciszka w motu proprio „Traditionis custodes”. Przypomniał, że dokument przewiduje możliwość udzielania dyspens i zezwoleń na sprawowanie Mszy św. według dawnego mszału, czyli „Vetus Ordo”. Podkreślił jednak, że ze względu na jedność Kościoła zdecydowana większość katolików na świecie celebruje liturgię zgodnie z reformą Soboru Watykańskiego II, wprowadzoną przez Pawła VI, i tak pozostanie.

Papież nie widzi również obecnie potrzeby zmiany priorytetów ani tempa swojej pracy.

Potrzeba dialogu i pojednania

Kończąc rozmowę z dziennikarzami, Leon XIV powrócił do problemu polaryzacji, wojen informacyjnych i napięć w życiu publicznym. Podkreślił, że pragnie widzieć więcej dialogu, budowania mostów i pojednania, a mniej polemik, wojen i podziałów.

Zaznaczył, że nie zamierza wypowiadać się na tematy polityczne, lecz głosi nauczanie społeczne Kościoła i ma nadzieję, że będzie ono słuchane. Zachęcił do rozwijania umiejętności dialogu i wzajemnego słuchania.

„Moją misją jest uzdrawianie i jednoczenie ludzi” – to przesłanie, które przewijało się przez całą rozmowę Ojca Świętego z dziennikarzami. Leon XIV podkreślił, że zarówno w życiu społecznym, jak i w samym Kościele różnice nie powinny prowadzić do wrogości. Drogą do przezwyciężania podziałów pozostają spotkanie, słuchanie drugiego człowieka, pojednanie i wspólne poszukiwanie dobra.

Drogi Czytelniku,
cieszymy się, że odwiedzasz nasz portal. Jesteśmy tu dla Ciebie!
Każdego dnia publikujemy najważniejsze informacje z życia Kościoła w Polsce i na świecie. Jednak bez Twojej pomocy sprostanie temu zadaniu będzie coraz trudniejsze.
Dlatego prosimy Cię o wsparcie portalu eKAI.pl za pośrednictwem serwisu Patronite.
Dzięki Tobie będziemy mogli realizować naszą misję. Więcej informacji znajdziesz tutaj.
Wersja do druku
Nasza strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych, reklamowych oraz funkcjonalnych. Możesz określić warunki przechowywania cookies na Twoim urządzeniu za pomocą ustawień przeglądarki internetowej.
Administratorem danych osobowych użytkowników Serwisu jest Katolicka Agencja Informacyjna sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (KAI). Dane osobowe przetwarzamy m.in. w celu wykonania umowy pomiędzy KAI a użytkownikiem Serwisu, wypełnienia obowiązków prawnych ciążących na Administratorze, a także w celach kontaktowych i marketingowych. Masz prawo dostępu do treści swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, wniesienia sprzeciwu, a także prawo do przenoszenia danych. Szczegóły w naszej Polityce prywatności.