Papież spotkał się z biskupami Francji

Do odwagi, misyjnej kreatywności i obrony wolności Kościoła wezwał Ojciec Święty  episkopat francuski. Wskazał na potrzebę odnowy życia rodzinnego, troski o młodych, ochrony małoletnich i przezwyciężenia podziałów. „Kościół, nawet jeśli nie zawsze jest słuchany, pozostaje głosem oczekiwanym” – powiedział papież 27 września podczas spotkania z biskupami Francji w Hémicycle Sainte-Bernadette na terenie Sanktuarium w Lourdes.

Witając Leona XIV przewodniczący francuskiego episkopatu, kard. Jean-Marc Aveline powiedział, że  Kościół we Francji musi kontynuować „wymagającą pracę nad nawróceniem i prawdą” w związku z przypadkami przemocy seksualnej. Podkreślił, że Kościół nauczył się patrzeć na te dramaty przede wszystkim z perspektywy osób pokrzywdzonych.

Przewodniczący episkopatu wskazał na najważniejsze wyzwania stojące przed francuskim Kościołem: sekularyzację i przekazywanie wiary, ochronę życia i godności człowieka, migrację, kryzys powołań oraz trudności finansowe diecezji. Wśród nich szczególne miejsce zajmuje walka z przemocą seksualną. Złożył hołd swoim poprzednikom, arcybiskupom Georges’owi Pontierowi i Éricowi de Moulins-Beaufortowi, za działania na rzecz większego uwzględniania doświadczenia ofiar.

Mówiąc o Lourdes, arcybiskup Marsylii określił sanktuarium jako „laboratorium człowieczeństwa” i „plac budowy nadziei”. Przypomniał, że przesłanie objawień Maryi św. Bernadetcie stawia w centrum ubogich i chorych, prowadzi do modlitwy, nawrócenia i uzdrowienia. „Tutaj to chorzy wyznaczają tempo” – zaznaczył.

Jednocześnie podkreślił, że nadzieje Kościoła są silniejsze niż jego problemy. Wskazał na rosnącą liczbę dorosłych proszących o chrzest i inne sakramenty inicjacji chrześcijańskiej. Ich obecność jest – jak zaznaczył – zarówno radością, jak i wezwaniem do odnowienia misji Kościoła.

Kościół w debacie publicznej

W przemówieniu Leon XIV przypomniał, że Kościół we Francji ma bogatą historię i pozostaje ważną częścią kultury, tożsamości oraz życia kraju. Jego zdaniem dlatego jego głos powinien być obecny w debacie publicznej.

„Nawet jeśli nie zawsze jest słuchany, pozostaje głosem oczekiwanym. Nawet jeśli nie zawsze się za nim podąża, pozostaje niezbędny” – powiedział Ojciec Święty. Wskazał na zaangażowanie francuskich biskupów w niedawne debaty dotyczące „końca życia” i zachęcił ich do dalszej współpracy ze wszystkimi ludźmi dobrej woli. Papież wezwał również do odwagi w uznawaniu błędów, opatrywania ran i głoszenia Ewangelii. „Powstańcie więc z nadzieją i nie ustawajcie w głoszeniu Ewangelii!” – apelował.

Obrona wolności Kościoła

Leon XIV odniósł się do francuskiego modelu laickości państwa. Zauważył, że powinien on umożliwiać Kościołowi wypełnianie jego misji. Ostrzegł zarazem przed podważaniem osiągniętej równowagi i wezwał biskupów do czujności w obronie wolności i praw Kościoła. Zachęcił ich do ewangelizowania, wychowywania do wolności oraz publicznego sprawowania kultu. Wskazał jednocześnie na wyzwania społeczne we Francji i innych krajach Zachodu: polaryzację, osłabienie więzi społecznych, przemoc, nierówności i ubóstwo.

Młodzi i katechumeni

Ojciec Święty zwrócił szczególną uwagę na młodych, którzy – jak powiedział – z niepokojem patrzą na przyszłość, ale są gotowi angażować się w to, co dobre, prawdziwe i piękne. Nawiązał do rozwoju katechumenatu, zwłaszcza wśród młodych dorosłych. Uznał to za ważny znak nadziei i wezwał do otaczania katechumenów troską, włączania ich do żywych wspólnot oraz zapewniania im solidnej formacji doktrynalnej.

Szkoła katolicka i jej tożsamość

Wśród najważniejszych wyzwań papież wymienił edukację. Podkreślił, że szkoły katolickie powinny być otwarte również na osoby, które nie podzielają wiary, ale nie mogą rezygnować ze swojej tożsamości. Ich program wychowawczy – zaznaczył – powinien być skoncentrowany na Chrystusie i obejmować integralny rozwój osoby: duchowy, kulturowy, intelektualny, moralny i społeczny. „Żaden uczeń nie powinien być marginalizowany w swojej klasie tylko dlatego, że wierzy w Jezusa” – powiedział.

Ochrona małoletnich

Leon XIV podziękował francuskim biskupom za działania podjęte w związku z przypadkami wykorzystywania małoletnich przez członków duchowieństwa. Wskazał na wysłuchanie pokrzywdzonych, poszukiwanie prawdy, wymierzanie sprawiedliwości, zadośćuczynienie oraz działania prewencyjne. „Trzeba konsekwentnie podążać obraną drogą, zachowując najwyższą czujność” – powiedział. Jednocześnie zwrócił uwagę na potrzebę wsparcia kapłanów i właściwego ukazywania ich tożsamości oraz powołania.

Kryzys powołań i rodzina

Ojciec Święty wyraził zaniepokojenie spadkiem liczby powołań do życia konsekrowanego, szczególnie kontemplacyjnego, oraz zamykaniem wspólnot monastycznych. Podkreślił przy tym znaczenie rodziny chrześcijańskiej. „Pogłębianie i umacnianie życia wiary w rodzinach jest z pewnością jednym z kluczy do przezwyciężenia wielu kryzysów, których doświadczają dziś Kościół i nasze społeczeństwa” – zaznaczył.

Apel o jedność

Ostatnim z wyzwań wskazanych przez papieża była jedność Kościoła. Leon XIV przypomniał modlitwę Jezusa „aby wszyscy stanowili jedno” i określił Kościół we Francji jako „małą trzódkę”, która powinna jednoczyć siły w służbie misji.

„Podziały ideologiczne uczyniłyby jego świadectwo bezowocnym” – ostrzegł. Wyjaśnił, że jedność nie oznacza jednolitości, lecz pozwala różnym wrażliwościom autentycznie katolickim spotykać się we wspólnym wyznaniu wiary, w jedności z prawowitymi pasterzami i Następcą Piotra.

Na zakończenie Ojciec Święty zapewnił, że Kościół we Francji zajmuje szczególne miejsce w jego sercu. Wyraził nadzieję, że francuscy katolicy będą nadal z gorliwością głosić Jezusa Chrystusa i rozbudzać miłość do Niego, „aby świat miał życie”.

Po spotkaniu papież pojechał papamobile na błonia przy sanktuarium Najświętszej Maryi Panny z Lourdes, gdzie odprawił Mszę św.

Konferencja Biskupów Francji składa się z ok. 120 członków, kardynałów i biskupów pełniących czynną posługę duszpasterską we Francji kontynentalnej oraz w departamentach zamorskich (DOM), a także z francuskich kardynałów emerytowanych mieszkających we Francji. Należą do niej również biskupi stojący na czele eparchii (diecezji) Ormian, Ukraińców i maronitów we Francji, wikariusze apostolscy i prefekci apostolscy departamentów zamorskich, a także administratorzy apostolscy i administratorzy diecezjalni (w diecezjach tymczasowo pozbawionych biskupa), którzy pełnią swoje funkcje we Francji.

Kościół we Francji przechodzi okres głębokich przemian, naznaczony wyraźnym kontrastem między silną sekularyzacją społeczeństwa spadek liczby duchownych oraz nieoczekiwany wzrost liczby nawróceń i chrztów wśród młodych dorosłych. Zjawisko to osiągnęło rekordowe wyniki w 2025 r., kiedy to do Kościoła katolickiego przystąpiło około 20 tysięcy nowych wiernych, co stanowiło wzrost o 45 proc. w porównaniu z rokiem poprzednim. Równolegle, zwłaszcza w ubiegłym roku, we Francji odnotowano znaczny wzrost liczby aktów wandalizmu, profanacji, kradzieży oraz podpaleń, zarówno umyślnych, jak i przypadkowych, wymierzonych w chrześcijańskie miejsca kultu.