Pierwsze spotkanie w historii: biskupi pallotyńscy w Rzymie

Po raz pierwszy biskupi pallotyńscy z całego świata zgromadzili się w Rzymie na wspólnym spotkaniu, by podzielić się doświadczeniami i dyskutować m.in. o roli sztucznej inteligencji (AI) w głoszeniu Ewangelii oraz odpowiedzi Kościoła na wyzwania nowoczesnej technologii – w kontekście encykliki Leona XIV „Magnifica humanitas”.

Wzajemne poznanie się, podzielenie doświadczeniami ewangelizacji w różnych kontekstach kulturowych, nawiązanie współpracy, wspólne celebracje liturgii i odwiedziny świętych miejsc, a także dyskusja o podejściu Kościoła do sztucznej inteligencji (AI) – to główne punkty trzydniowego spotkania biskupów pallotyńskich, które zakończyło się w Rzymie 2 lipca 2026 r.

Pierwsze takie spotkanie w historii

„Było to pierwsze spotkanie biskupów pallotyńskich w historii” – mówi jego główny organizator, ks. Zenon Hanas, przełożony generalny Stowarzyszenia Apostolstwa Katolickiego (SAC). – „Dominikanie, jezuici i przedstawiciele innych wspólnot zakonnych je organizują, a my zorganizowaliśmy po raz pierwszy” – dodaje.

Przybyło ośmiu spośród jedenastu biskupów pallotyńskich. Największą grupę stanowili hierarchowie z Brazylii. Był jeden biskup z Afryki – Kamerunu – oraz arcybiskupi z Polski: abp Tadeusz Wojda, metropolita gdański i przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski oraz abp Adrian Galbas, metropolita warszawski.

Pokazać innym specyfikę duchowości Polaków

„Wcześniej się z wieloma biskupami nie znaliśmy,  było to więc cenne spotkanie również z tego powodu, by się poznać i zapoznać ze specyfiką wyzwań Kościoła w różnych regionach świata” – mówi abp Wojda. Dodaje, że polscy arcybiskupi również mogli zapoznać pozostałych z charakterystyką Kościoła i religijności Polaków.

„Taką okazją było odsłonięcie mozaiki obrazu Matki Bożej Gietrzwałdzkiej w Ogrodach Watykańskich, w którym uczestniczyli wszyscy biskupi. To był piękny i wzruszający moment, a innym biskupom mogliśmy opowiedzieć o znaczeniu objawień i o polskiej religijności” – dodaje.

Momentów wspólnej modlitwy było więcej – jak choćby uczestnictwo biskupów w Mszy św. 29 czerwca, podczas której Leon XIV nałożył paliusz jednemu z brazylijskich biskupów pallotyńskich – abp. Júlio Akamine Endiemu, metropolicie diecezji Belém do Pará.

Pielgrzymki i sztuczna inteligencja

„Udaliśmy się także w pielgrzymkę do Asyżu w Roku św. Franciszka, spotkaliśmy żyjących krewnych Wincentego Pallottiego” – cieszy się abp Adrian Galbas, metropolita warszawski.

On również mówi o cennej wymianie doświadczeń z biskupami z innych krajów, choć – jak zauważa – wyzwania Kościoła w różnych miejscach świata są często podobne.

A jednym z nich – o którym dyskutowali biskupi podczas tego pierwszego spotkania, była kwestia sztucznej inteligencji.

W nawiązaniu do „Magnifica humanitas”

„Rozmawialiśmy o tym, jak prowadzić duszpasterstwo, jak będzie istniał Kościół w tej nowej rzeczywistości, która bardzo zmienia nasze relacje międzyludzkie. Wiemy, że ta rozwinięta technologia coraz bardziej sprawia, że człowiek czuje się samotny, a Kościół ma odpowiedź na samotność i inne wyzwania AI” – mówi ks. Zenon Hanas, generał Pallotynów, który zaprosił na spotkanie z biskupami ekspertów od sztucznej inteligencji z Papieskiej Akademii Życia.

Jak ujął to w rozmowie z Vatican News, abp Tadeusz Wojda, sztuczna inteligencja jest rzeczywistością, z którą trzeba się nauczyć żyć, ponieważ jest to nasza teraźniejszość i przyszłość, a sam Leon XIV w encyklice „Magnifica humanitas” zachęca do zmierzenia się z tym wyzwaniem. Przewodniczący KEP wskazuje, że spotkanie pozwoliło dostrzec szanse w wykorzystaniu tej technologii. „To jest przecież narzędzie ważne, jeśli się je dobrze wykorzysta, także w ewangelizacji, katechizacji” – mówi hierarcha.

Ważnym aspektem, który wybrzmiał w dyskusji nad sztuczną inteligencją był aspekt posiadania ciała. „Spotkanie z drugim człowiekiem w jednym miejscu, w jednym czasie, to doświadczanie drugiego człowieka, uczenie się ludzkie są na pewno inne niż w przypadku maszyny” – mówi ks. Hanas.

„Kościół, który uczy od czasów Jezusa Chrystusa, od Jego zmartwychwstania, że ludzkie ciało ma wartość, może dać odpowiedź na to osamotnienie człowieka i stworzenie takich rzeczywiście bliskich relacji z drugim człowiekiem” – dodaje.

Zanurzenie się w życiu Założyciela

Biskupi z innych krajów podkreślali wartość tego pierwszego spotkania jako braterskiego umocnienia i wymiany doświadczeń. Bp Edgar Ertl, biskup diecezji Palmas–Francisco Beltrão w Brazylii przyznaje, że ważnym wymiarem spotkania w Rzymie było ponowne odkrycie charyzmatu oraz duchowego, teologicznego i misyjnego dziedzictwa pozostawionego nam przez św. Wincentego Pallottiego.

„Przyjazd do Rzymu oznacza dla nas ponowne zanurzenie się w życiu naszego Założyciela: możliwość modlitwy w domu, w którym żył, oraz sprawowania Eucharystii przy ołtarzu, pod którym spoczywają jego doczesne szczątki” – dodaje.

Inspiracje ze spotkania ze współbraćmi biskupami

Bp João Aparecido Bergamasco, biskup diecezji Primavera do Leste–Paranatinga w Brazylii mówi o „wielkiej radości” spotkania, zwłaszcza w czasie uroczystości wręczenia paliuszy brazylijskim biskupom. „Takie spotkania i dzielenie się doświadczeniami przynoszą nam nowe inspiracje, pokój serca i mądrość potrzebną do jeszcze głębszego przeżywania naszej posługi biskupiej” – dodaje bp Bergamasco.

Z kolei bp Clésio Facco, biskup diecezji Uruguaiana w stanie Rio Grande do Sul w Brazylii podkreśla, że droga Kościoła w Brazylii jest mocno zakorzeniona w duchu komunii, zgodnie z nauczaniem Soboru Watykańskiego II. „W obecnym czasie szczególny nacisk kładziemy także na synodalność – na wspólne podążanie drogą Kościoła” – podkreśla. Dodaje, że ważnym tematem w Kościele brazylijskim jest też synodalność.

Wielka radość być w rodzinie pallotyńskiej

W Afryce wciąż często dominuje obraz Kościoła jako struktury hierarchicznej, na kształt piramidy – mówi bp Bruno Ateba Edo z Kamerunu – jedyny afrykański biskup uczestniczący w spotkaniu. „Tymczasem charyzmat pallotyński przypomina nam, że wszyscy jesteśmy Ludem Bożym pielgrzymującym razem. Dlatego powinniśmy wspólnie pracować i wspólnie budować Kościół” – dodaje.

Jak mówi, wielką radością było również doświadczenie braterskiej komunii oraz spotkanie współbraci z Ameryki Łacińskiej, z Polski i z Europy. „To właśnie jest wielka rodzina pallotyńska. I to jest największa radość – być razem” – podkreśla bp Edo, podsumowując odczucia wszystkich uczestników spotkania.