Pomoc Kościołowi w Potrzebie: 220 mln chrześcijan zagrożonych prześladowaniami

Torturowani za odmowę wyrzeczenia się wiary, porywani, wypędzani z domów i zabijani – najnowszy raport organizacji Pomoc Kościołowi w Potrzebie „Prześladowani i zapomniani? 2024-2026” dokumentuje pogarszającą się sytuację chrześcijan w wielu częściach świata. Około 220 mln wiernych jest bezpośrednio narażonych na prześladowania, a w 55 proc. analizowanych państw ich sytuacja pogorszyła się w ciągu ostatnich dwóch lat. W żadnym nie odnotowano ogólnej poprawy.

Raport „Prześladowani i zapomniani? Raport o chrześcijanach prześladowanych za wiarę 2024-2026” obejmuje okres od sierpnia 2024 do czerwca 2026 roku. Autorzy przeanalizowali sytuację w 18 krajach, w których naruszenia wolności religijnej chrześcijan budzą szczególny niepokój.

Z najnowszych danych PKWP wynika, że 413 mln chrześcijan żyje w państwach, w których dochodzi do poważnych naruszeń wolności religijnej, a około 220 mln jest bezpośrednio narażonych na prześladowania. Za pogarszającą się sytuację odpowiadają przede wszystkim przemoc ugrupowań ekstremistycznych, represje autorytarnych władz oraz narastający nacjonalizm religijny.

Autorzy raportu zwracają również uwagę na przymusowe przesiedlenia. W wyniku konfliktów zbrojnych, niekiedy motywowanych religijnie, całe wspólnoty chrześcijańskie opuszczają miejsca zamieszkania, tracąc domy, ziemię i środki do życia.

Nigeria. Torturowany za odmowę wyrzeczenia się Chrystusa

33-letni Solomon Ako z północnej Nigerii został porwany, gdy uzbrojeni bojownicy zaatakowali jego rodzinną wioskę w pobliżu miasta Zaria. Napastnicy zażądali od zakładników zmiany religii. „Natychmiast zażądali od nas konwersji, a gdy odmówiliśmy, zaczęli nas bić. Biczowali nas. Nasze nogi zakuto w łańcuchy. Na kostki założono nam kajdany” – wspomina Solomon.

Mężczyzna opowiedział również, jak przez wiele godzin przetrzymywano go wraz z innymi zakładnikami w zimnej wodzie po szyję. Mimo tortur nie wyrzekł się chrześcijańskiej wiary.

Historia Solomona jest jednym ze świadectw przytoczonych w raporcie. Pokazuje brutalność przemocy, której doświadczają chrześcijanie w niektórych regionach Nigerii.

Szczególnie dramatyczna sytuacja panuje na północy i w środkowej części kraju. Ataki na chrześcijańskie miejscowości, porwania i zabójstwa doprowadziły do masowych przesiedleń. Według raportu wśród ponad 3,5 miliona osób wewnętrznie przesiedlonych w Nigerii znajduje się co najmniej milion chrześcijan.

Jednym z najtragiczniejszych wydarzeń ostatnich dwóch lat była masakra w Yelewacie w stanie Benue. W nocy z 13 na 14 czerwca 2025 roku uzbrojeni bojownicy Fulani zaatakowali tę miejscowość, zamieszkaną w zdecydowanej większości przez chrześcijan. Wśród ofiar znalazły się rodziny, które wcześniej uciekły przed przemocą i szukały schronienia w tymczasowych miejscach zakwaterowania.

Napastnicy strzelali do mieszkańców, atakowali ich maczetami i podpalali budynki. Według danych przytoczonych w raporcie zginęło ponad 200 chrześcijan, a około 3000 osób musiało uciekać, by ratować życie.

Afryka Subsaharyjska. Przemoc wypędza chrześcijan z domów

Nigeria nie jest jedynym krajem, w którym chrześcijanie padają ofiarą ekstremistycznych ugrupowań zbrojnych. Według Globalnego Indeksu Terroryzmu 2026 sześć spośród dziesięciu państw najbardziej dotkniętych terroryzmem znajduje się w Afryce.

W północnym Mozambiku, gdzie od 2017 roku trwa rebelia islamistyczna, według danych przytoczonych przez PKWP zginęło około tysiąca chrześcijan. Ataki obejmowały m.in. zabójstwa, egzekucje przez ścięcie, porwania dzieci oraz niszczenie kościołów i domów.

W Burkina Faso ugrupowania dżihadystyczne kontrolują co najmniej 40 proc. terytorium kraju. Na zajmowanych obszarach narzucają mieszkańcom islamskie zasady ubioru i zachowania. Chrześcijanie, którzy nie podporządkowują się tym nakazom, mogą zostać wypędzeni, a nawet zabici.

Podobne zagrożenia występują w Mali, gdzie działalność ugrupowań islamistycznych ogranicza możliwość swobodnego praktykowania religii. Dochodzi do ataków na kościoły, do zabójstw oraz przymusowych przesiedleń.

Autorzy raportu ostrzegają, że długotrwała przemoc i masowe migracje mogą w znaczny sposób zmienić strukturę religijną niektórych regionów Afryki.

Pakistan. Chrześcijanin zmarł po brutalnych torturach

Prześladowania chrześcijan nie zawsze mają charakter zorganizowanych ataków zbrojnych. W wielu krajach mniejszości religijne doświadczają również przemocy związanej z dyskryminacją społeczną i poczuciem bezkarności sprawców.

Jedną z historii opisanych w raporcie jest przypadek 35-letniego Kashifa Masiha z Pakistanu. Chrześcijanin pracował na farmie w pobliżu miasta Sialkot. Po oskarżeniu o kradzież telefonu komórkowego swojego pracodawcy został brutalnie pobity i torturowany. Jego brat odnalazł go ciężko rannego na poboczu drogi, a Kashif zmarł wskutek odniesionych obrażeń.

Według relacji lokalnej społeczności atak miał również podłoże religijne.

Raport zwraca uwagę na szczególnie trudną sytuację chrześcijańskich kobiet i dziewcząt w Pakistanie. Nadal dochodzi tam do porwań, przymusowych konwersji na islam oraz wymuszonych małżeństw. Poważnym problemem jest nadużywanie przepisów dotyczących bluźnierstwa, które mogą prowadzić do fałszywych oskarżeń, przemocy i prześladowań przedstawicieli mniejszości religijnych.

Iran i Nikaragua. Represje ze strony władz

W części państw głównym źródłem zagrożenia dla chrześcijan nie są ugrupowania zbrojne, lecz działania władz.

W Iranie liczba aresztowań chrześcijan niemal podwoiła się w ciągu 12 miesięcy. Wierni doświadczają nalotów na miejsca modlitwy, zatrzymań i oskarżeń o działalność przeciwko państwu.

W Nikaragui władze kontynuują represje wobec Kościoła katolickiego. Duchowni są aresztowani i zmuszani do opuszczenia kraju, ograniczana jest możliwość udzielania święceń kapłańskich, a instytucje kościelne są przejmowane przez państwo. Odnotowano również przypadki uniemożliwiania wjazdu osobom przewożącym Biblię.

Indie. Ponad 700 przypadków przemocy wobec chrześcijan

Kolejnym zagrożeniem wskazanym w raporcie jest rosnący nacjonalizm religijny, szczególnie widoczny w niektórych krajach Azji.

W Indiach w 2025 roku odnotowano ponad 700 przypadków przemocy wymierzonej w chrześcijan. Obejmowały one m.in. napaści fizyczne, zakłócanie nabożeństw, niszczenie miejsc kultu oraz utrudnianie chrześcijanom pochówku zmarłych.

Autorzy raportu wskazują na narastającą wrogość społeczną oraz rozszerzanie przepisów dotyczących zakazu przymusowych konwersji religijnych. Według organizacji chrześcijańskich regulacje te są coraz częściej wykorzystywane do represjonowania mniejszości religijnych.

W niektórych miejscowościach chrześcijańskim rodzinom odmawia się nawet prawa do pochowania bliskich zgodnie z wyznawaną wiarą. Raport opisuje przypadki, w których mieszkańcy sprzeciwiali się chrześcijańskim pogrzebom, a rodziny były zmuszane do rezygnacji z ceremonii religijnych.

Prześladowania, o których świat często nie słyszy

Autorzy raportu podkreślają, że przyczyny przemocy wobec chrześcijan bywają złożone. Konflikty religijne często nakładają się na napięcia etniczne, niestabilność polityczną, ubóstwo oraz rywalizację o ziemię i zasoby naturalne. Nie oznacza to jednak, że religijny wymiar prześladowań można pomijać.

Raport „Prześladowani i zapomniani? 2024–2026” łączy analizę sytuacji w poszczególnych krajach ze świadectwami osób, które doświadczyły przemocy, dyskryminacji i ograniczeń wolności religijnej.

Historie Solomona Ako, Kashifa Masiha i ofiar masakry w Yelewacie pokazują, co kryje się za statystykami. Dla milionów chrześcijan prześladowania oznaczają codzienne zagrożenie, utratę bliskich, przymusową ucieczkę, a niekiedy konieczność wyboru między bezpieczeństwem a wiernością własnym przekonaniom.