Prawo do bycia zapomnianym w UE w kwestii metryki chrztów narusza autonomię Kościoła

Komisja Episkopatów Unii Europejskiej (COMECE) wyraziła „głębokie zaniepokojenie” w związku z wnioskami rzecznika generalnego Trybunału Sprawiedliwości UE dotyczącymi prawa do usunięcia danych z rejestrów chrztów. Sprawa C-12/25 Bisdom Gent dotyczy belgijskiej diecezji gandawskiej i osób, które po odejściu z Kościoła domagają się usunięcia informacji o chrzcie.

Spór o „prawo do bycia zapomnianym”

Osoby ochrzczone zwróciły się do diecezji o usunięcie wszelkich danych dotyczących ich osoby z rejestrów kościelnych. Zamiast usuwać wpis, diecezja umieszczała na jego marginesie adnotację o wystąpieniu z Kościoła.

Belgijski sąd skierował do TSUE pytanie, czy RODO daje w takim przypadku prawo do całkowitego usunięcia danych oraz czy marginalna adnotacja może stanowić zgodną z prawem odpowiedź na taki wniosek.

Rzecznik generalny uznał sprawę za złożoną i pozostawił część ocen sądom krajowym. Odniósł się również do autonomii Kościołów i wolności religijnej, a także znaczenia prawidłowego dokumentowania udzielania sakramentów.

COMECE: chrzest musi pozostać udokumentowany

COMECE szczególnie krytycznie odnosi się do odrzucenia rozwiązania polegającego na pozostawieniu aktu chrztu z adnotacją o wystąpieniu z Kościoła. Zdaniem Komisji usunięcie imienia i nazwiska osoby ochrzczonej „całkowicie pozbawia sam wpis jego znaczenia, wartości i celu”.

COMECE podkreśla, że rejestry chrztów są „fundamentalnym filarem funkcjonowania i wewnętrznej organizacji Kościoła” oraz są niezbędne do realizacji jego misji. Według prawników Komisji całkowite usunięcie danych mogłoby prowadzić do poważnych konsekwencji praktycznych, m.in. utrudnić Kościołowi potwierdzenie, że dana osoba przyjęła już chrzest, który w teologii katolickiej jest sakramentem jednorazowym i niepowtarzalnym.

Apel o poszanowanie autonomii Kościołów

COMECE ostrzega, że potwierdzenie stanowiska rzecznika generalnego może doprowadzić do „znacznej niepewności prawnej” dla kościelnych administratorów danych we wszystkich państwach UE.

Komisja przypomniała również niedawne wystąpienie papieża Leona XIV w Metzu. Ojciec Święty, odwołując się do art. 17 Traktatu o funkcjonowaniu UE, wskazał na konieczność poszanowania przez władze krajowe i europejskie autonomii Kościołów oraz ich wolności w zakresie organizacji, wypowiedzi i kultu.

Na wyrok TSUE, który ma zapaść w najbliższych miesiącach, oczekuje się z uwagą. Komisja Spraw Prawnych COMECE analizuje obecnie opinię rzecznika generalnego pod kątem przygotowania własnego stanowiska.