Prymas Polak i Parlament Europejski laureatami Nagrody Orła Jana Karskiego

Prymas Polski abp Wojciech Polak jest tegorocznym laureatem Nagrody Orła Jana Karskiego. Metropolita gnieźnieński został uhonorowany za „realizację wizji Kościoła najbliższego oczekiwaniom wiernych, otwartego na wyzwania współczesności, otwartego, tolerancyjnego wolnego od pychy i potrafiącego brać odpowiedzialność za własne winy w imię wspólnoty, której służy”. Drugim laureatem jest Parlament Europejski, który otrzymuje Nagrodę za przedstawicielskie jednoczenie Europy i formowanie rzeczywistości europejskiej poprzez organy wykonawcze Unii Europejskiej w imię wspólnej i lepszej przyszłości.

Publikujemy komunikat Towarzystwa Jana Karskiego.

KOMUNIKAT

Kapituła Nagrody Orła Jana Karskiego podjęła decyzję o uhonorowaniu w edycji 2026 roku tego wyróżnienia osobiście ustanowionego przez jego patrona w maju 2000 roku Prymasa Polski Arcybiskupa Wojciecha Polaka i Parlamentu Europejskiego.

Polski hierarcha zostaje uhonorowany za: realizację wizji Kościoła najbliższego oczekiwaniom wiernych, otwartego na wyzwania współczesności, otwartego, tolerancyjnego wolnego od pychy i potrafiącego brać odpowiedzialność za własne winy w imię wspólnoty, której służy.

Od czasu nominowania go w wieku 49 lat, 7 maja 2014 roku przez papieża Franciszka arcybiskupem metropolitą gnieźnieńskim i Prymasem Polski, a równocześnie najmłodszym prymasem w Europie, Wojciech Polak  realizuje  misję Kościoła Serca skupionego przede wszystkim na służbie ubogim, chorym i wykluczonym. Wolnego od ambicji mieszenia się do polityki czy jej kreowania. W centrum misji arcybiskupa Polaka zawsze stoi człowiek z jego wszelkimi niedoskonałościami, ułomnościami i grzechami. To nadaje jej ponad religijny ogólnoludzki wymiar humanitarny. Tym samym wartościom, jakim służył Jan Karski.

Nagroda dla Parlament Europejskiego trafia za: przedstawicielskie jednoczenie Europy i formowanie rzeczywistości europejskiej poprzez organy wykonawcze Unii Europejskiej w imię wspólnej i lepszej przyszłości

Pragniemy podkreślić tą decyzją, polski wkład historyczny w budowę europejskiej jedności związany z postacią Józefa Retingera, który już w 1948 roku zorganizował Kongres Europejski w Hadze z udziałem 25 państw. Forum stało się zaczynem i inspiracja integracji europejskiej, zapoczątkowało utworzenie Rady Europy i Ruchu Europejskiego oraz w dalszym planie, w 1962 roku, Parlamentu Europejskiego czego polski polityk-wizjoner już nie dożył.

Jan Karski był współpracownikiem Józefa Retingera zarówno podczas dramatycznych lat wojennych, jak i w latach powojennych oraz entuzjastą idei przyszłego globalnego porządku politycznego opartego na integralnej, euroatlantyckiej współpracy Stanów Zjednoczonych i Zjednoczonej Europy. Nagroda Orła jest zatem symbolicznie dedykowana pamięci jednego z ojców wspólnoty europejskiej. Polaka wartego pamięci.

Doceniamy rolę Europarlamentu i jego wysiłki, aby czynić dzisiejszą Europę lepszym i wspólnym miejscem do życia. Przy pełnej świadomości wszelkich wyzwań, przeszkód i zagrożeń tego procesu, z którymi Parlament stara sobie radzić i w czym zasługuje na pełne wsparcie. Chylimy czoła przed misją polskiego przewodniczącego tego gremium Jerzego Buzka oraz życzymy jak najlepiej misji obecnej przewodniczącej Roberty Metsoli.

Głęboko cenimy Jej słowa wypowiedziane o Janie Karskim, w 25. rocznicę Jego śmierci w roku biegłym:

Jan Karski jest symbolem odwagi i odpowiedzialności. Prawdziwym europejskim bohaterem. Był człowiekiem, który w najmroczniejszych czasach Europy miał odwagę stawić czoła prawdzie i działać pomimo ryzyka. W imię wartości próbował powstrzymać Holocaust. 

Jego życie pokazało, że jedna osoba może mieć realny wpływ na rzeczywistość, gdy kieruje się prawdą, współczuciem i poczuciem obowiązku wobec innych. 

Dla mnie osobiście Jan Karski jest wzorem odwagi cywilnej i przypomnieniem, że pamięć nie kończy się na wspomnieniach – wymaga działania. Jego działania uczą nas bowiem, że milczenie w obliczu zła jest współudziałem, a prawdziwa siła Europy leży w jej zdolności do obrony naszych wartości, wolności i godności ludzkiej. 

Historia Jana Karskiego daje nadzieję i pokazuje, że Europa może być miejscem, w którym solidarność i odwaga przeważają nad strachem i obojętnością. Przesłanie to jest dziś tak samo aktualne jak za jego życia. 

Oboje Laureaci zaakceptowali już Nagrodę Orła Jan Karskiego. Trwają konsultacje nad czasem i miejscem ich wręczania.

24 maja 2026 roku             Towarzystwo Jana Karskiego